Қидирув
«зи» бўйича 2538 та натижа
Филтр
Луғат мақолалари
2538 та · 1-саҳифа / 127сфт. 1. Бир-бирига хилоф, қарама-қарши, акс, қарши.
Тошпўлатнинг миясида бир-бирига зид фикрлар талашар эди. — К. Яшин, Ҳамза
Авазнинг дилини бир-бирига зид, нохуш туйғулар тимдалаб ўтди. — С. Сиёев, Аваз
Холиса эрининг майлларига бошқа зид чиқмасликка аҳд қилди. — С. Нуров, Нарвон
2. Бир-бирига душман бўлган, ўзаро келиштириб бўлмайдиган, қарама-қарши.
Қандай қилиб сиз билан менинг дилим бир бўлсин! Ҳеч қачон бир бўлолмайди. Аксинча, ўт билан сувдек зид. — П. Турсун, Ўқитувчи
- Бировнинг зиддига иш қилмоқ Бировга қарши иш қилмоқ, кимсага душманлик қилмоқ. Воқеадан хабарим бор. Тоҳиржон зиддингга иш қилмоқда. — С. Абдулла, Тоҳир ва Зуҳра
- Зидди заҳар Заҳарланганда сут, қатиқ зидди заҳар ҳисобланади.
zero insertion forceрусчас нулевым усилием сочлененияўзбекчабирикмани нолинчи кучайтириш билан
от Полша Республикасининг пул бирлиги.
astronomiyalıq keste
Ердан узиб бўлмайдиган даражада оғир (нарса, юк ҳақида).
Зил юк.
Лойга тушди югуриб шу чоғ, зил шотини кўтарди азот. — Мирмуҳсин
Шофёр зил гавдасини бир тебратиб қўйиб, яна гапга тушиб кетди. — Муштум
- Ичдан зил кетмоқ 1. Қаттиқ мулзам бўлмоқ, хижолат тортмоқ; Натижада ютуқларимизни кўролмай, ич-ичидан зил кетаётган душманларимиз шарманда-ю шармисор бўлди. — Н. Сафаров, Оловли изларМадумар ҳокимнинг совуқ муомаласини кўриб, ичидан зил кетди. — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунча
- Зим (ёки зим-ғойиб) бўлмоқ Ёʻқ бўлмоқ, ғойиб бўлмоқ, ёʻқолмоқ, бедарак кетмоқ. Бир ҳафтадан бери қаёққа зим бўлдинг? — З. Фатхуллин, Оби ҳаётҚилғилиқни қилиб бўлиб, бандитлар бирпасда зим-ғойиб бўлдилар. — Ё. Хаимов, М. Раҳмон, Ҳаёт-мамотИкромжон диванга ўтириб қолди. Турсунойнинг завқи зим-ғойиб бўлди. — Ш. Холмирзаев, Оғир тош кўчса
zigzag-inline packageрусчаплоский корпус со штырьками, расположенными зигзагообразноўзбекчаэгри-бугри жойлашган штирли ясси корпус
рвш. 1. (фақат кесим вазифасида) Ғоят чекланган, тиғиз; ниҳоятда оз.
— Боришим керак. Вақт жуда зиқ, — деди Ҳотам. — М. Ҳазратқулов, Журъат
Вақт зиқ, тонг ёриши яқин, тез ҳаракат қилиш керак эди. — А. Раҳмат, Эллик бир баҳодир
Умрзоқ ота иш тиқилинч, вақт зиқ эканини фаҳмлаб, ошдан гап очмай қўя қолди. — Ҳ. Ғулом, Машъал
2. кўчма Бекордан-бекор диққат бўлаверадиган, тажанг, юраги тор.
Зиқ одам.
3. Юракни эзадиган, диққатни оширадиган.
Зиқ иш.
- Зиқ бўлмоқ Арзимаган нарсага юраги сиқилмоқ, диққати ошмоқ, диққат бўлмоқ. — Оҳ, Пўлат, ғалати одатинг бор-да ўзингдан-ўзинг зиқ бўлаверасан,— деди Баҳор. — Ш. Рашидов, Қудратли тўлқинШу қадар зиқ, нозиктабиат бўлиб қолгани учун Бегимхон кўп дакки эшитди. — И. Раҳим, Чин муҳаббатҲадеб ишга тўғри бориб, тўғри қайтаверса ҳам, зиқ бўлиб кетаркан киши. — Ф. Мусажонов, Собиқ
- Зиқ қилмоқ Кимсанинг юрагини сиқмоқ, диққатини оширмоқ, қийнаб безор қилмоқ. Бой кечадан бери уйдан жилгани ёʻқ, уйдагиларни ҳам зиқ қилиб юборди. — Ҳ. Нуъмон ва А. Шораҳмедов, Ота
рвш. Иш-ҳаракатнинг тез, чақ-қон бажарилишини, қайта-қайта амалга ошишини билдирадиган сўз.
Хизматкор хотин зир югуриб, чой тайёрларди. — Мирмуҳсин, Умид
Меҳмонларга ҳали у, ҳали буни ташиб, ташқари ҳовли билан ичкари ҳовли ўртасида зир югурдим. — П. Турсун, Ўқитувчи
Наҳотки икки йилдан бери бир бечорани зир қатнатиб овора қилсалар, Тошкент қишлоғи билан Марғилоннинг ораси озгина ёʻлми ахир? — А. Қодирий, Ўтган кунлар
- Зир титрамоқ 1. Совуқдан, қўрқув ёки ҳаяжондан қаттиқ қалтирамоқ. Зир титра-дим, бир қўрқдимки, нафасларим бўғилиб кетди. — Ойбек, Нур қидирибЗумрад зир титраб, ҳамма уйни айланиб чиқди. — С. Сиёев, Отлиқ аёлУ мендан зир титрайди.Такяхона эшиги ичкаридан тарс-тарс урилди. Эшони судур зир титради. — Ш. Холмирзаев, Қил кўприк
- Юраги зир этмоқ Юраги шув этмоқ, юраги гуп-гуп уриб кетмоқ. Танти-бойваччанинг юраги зир этиб кетди. — Ойбек, Танланган асарлар
Karşıt.ЗИД, ҚАРАМА-ҚАРШИ
сфт. 1. Орасида бўш жой, тирқиш қолдирмай, бир-бирига тақаб қўйилган, ёпиш-тирилган; жипс.
Зич пол. Эшикни зич ёпмоқ.
Зич қўйилган каравотларда юзга яқин бола ухлаб ётибди. — Р. Файзий, Сен етим эмассан
Жуда қалин, дўлдай зич учаётган ўқлар самолётларнинг теварак-атрофидан визиллаб ўтиб турибди. — Т. Рустамов, Мангу жасорат
Зич қўйилган парталарни тўлатиб ўтирганларнинг ҳаммаси ота-оналар эди. — С. Зуннунова, Янги директор
2. Кўп; тиғиз, қалин.
Зич ўрмон.
Майдонча атрофида одамлар зич. — Т. Обидов, Юсуфжон қизиқ
Автобус ичида одамлар зич, ҳаво дим, турли хил атирларнинг ҳиди аралашиб, нафасни бўғадиган бир вазият юзага келган эди. — Газетадан
Kara sakız.МУМ, ҚОРА МУМ
от 1. ёки Зикр этмоқ (қилмоқ) кт. Эсламоқ, ёдга олмоқ, қайд қилмоқ.
Навоий юқорида номлари зикр этиб ўтилган шоирлар билан яқиндан таниш бўлган. — ЎТА
Айниқса қуйида зикр қиладирган ҳолимиз бу икки опа-сингилнинг характердаги фарқларини очиб кўрсатиш учун етадир. — А. Қодирий, Ўтган кунлар
2. дин. Тасаввуфда мусулмонларнинг худони ёдга олиш билан боғлиқ маросими ва шу маросимда айтиладиган мусиқий-шеърий туркум.
Биз зикрдан гузарга чиқиб, ҳар ер-ҳар ерда бўлаётган базмларни томоша қилдик. — М. Муҳаммаджонов, Турмуш уринишлари
Халфаларни ҳам таклиф этинг, зикр олдидан овқатланиб олишсин. — Ё. Шукуров, Қасос
mazmun, maǵız, tiykar, negiz
от 1. Бино ва иншоотларда юқорига чиқиш ёки пастга тушиш учун мўлжаллаб ясалган поғонали қурилма ва унинг ҳар бир поғонаси; зинапоя.
Ғиштин зина. Мармар зина. Зинадан чиқмоқ.
Ҳамдам ака айвон зинаси олдида тўхтади. — С. Зуннунова, Гулхан
[Алимардон] Кампирнинг гапларини эшитиб ҳам ўтирмай, зиналардан чопиб тушиб кетди. — Ў. Ҳошимов, Қалбингга қулоқ сол
Сафарали бир зина пастга тушган эди, орқада рус қизи бир нима деди. — Ойдин, Келин ўғил туғибди
2. Остона, бўсаға.
Эшик очилиб, шоп мўйлов, гўштдор юзидан заҳар томчилаган Мочалов билан бирга унинг каби погонли, яроғ-аслаҳали тўра зинада қаққайди. — Ойбек, Танланган асарлар
Узоқдан дарвозамиз кўринганда, юрагим шув этиб кетди. Дарвоза зинасида кимдир чўққайиб ўтирарди. — Ў. Усмонов, Сирли соҳил
3. кўчма Босқич, поғона; марта, карра.
Хоннинг ёʻлбошчиси бўлган кишининг ўзи зулмда Азизбекдан неча зина баланд ўринни ишғол этувчи кимса бўлса, биз қандоқ қилайлик! — А. Қодирий, Ўтган кунлар
[zıŋk]
1. рух
2. аттр рухдан ясалган, рухли.
от 1. Никоҳсиз, ношаръий жин-сий алоқада бўлиш; фаҳш.
Бир шаҳарда бир бузуқ хотин бор экан. Шу хотин қариганда, қиёмат ваҳмига тушиб, аъламнинг олдига борибди: — Аълам почча, киши зино қилса нима бўлади? — деб сўрабди. — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари
Мана шу табиати билан у [Қосим ювош] хиёнат, зинони билмаган ибтидоий давр одамларини эслатарди. — Ў. Ҳакимали, Навбаҳор
2. кўчма Гуноҳ, айб.
— Бомдод намозида ё шариатга, ёинки зино ишларга рўйхушлигингизни аён қилинг,— деди мударрис Мамаражаб. — С. Сиёев, Қиз боланинг панди
Насриддин ҳам кетар сал йироқ, Юз бермасин тағин бир зино. — М. Али, Боқий дунё
- Валади зино
от Зирадошлар оиласига мансуб кўп йиллик хушбўй зиравор ўсимлик ва унинг овқатга ишлатиладиган уруғи.
Садаф хушбўй зира солинган шавлани чолга суриб қўйди. — Ш. Холмирзаев, Бодом қишда гуллади
Чошнигир аёл олтин лаганда зира ҳиди келаётган кабоб кўтариб кирди. — П. Қодиров, Юлдузли тунлар
от Ҳарбий кема, танк ва шу кабиларнинг ўқ ўтмайдиган темир (пўлат) қопламаси; брон.
Гоҳ кунлари чўл шамоли чинқириб келиб, азамат экскаваторнинг зирҳларига, ғилдиракларига урилади. — Ш. Ғуломов, Қалб ундайди