Hayot Foundation лойиҳаси
Ўз

Қидирув

«ёқувчи» бўйича 86 та натижа

Филтр

← Барча натижалар

Луғат мақолалари

86 та · 1-саҳифа / 5
ёқувчи
Изоҳли луғат · яна 3 та луғатда

от Ёқмоқ феълидан сифатдош.

Ўт ёқувчи. Печ ёқувчи.

  • Уруш оловини ёқувчилар Зўр бериб уруш чиқаришга уринувчилар, гижгижловчилар. Ҳушёр бўлинглар, уруш оловини ёқувчи империалистларни, инсоният душманларини фош қилинглар! — Газетадан
Тўлиқ мақола →
ёқмоқ
Изоҳли луғат · яна 8 та луғатда

фл. 1. 1 Ёндириб, ўт, аланга ҳосил қилмоқ, ёндирмоқ; куйдирмоқ.

Қоғоз ёқмоқ. Ахлатни ёқиб юбормоқ.

Ҳовлига олов ёқиб, чилдирмангни қизит. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

[Салимбойвачча] Аравага ўтирмасдан бурун гугурт ёқиб, папирос тутатар экан, Ёрматга кўзи тушди. — Ойбек, Танланган асарлар

Қози, калласи эзилган илондай тўлғаниб, элликбошига қичқирди: — Синдир ҳамма-сини! Ташқарига чиқар! Ёқ, ўт қўй! — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунча

2. Нур, ёлқин ҳосил қилмоқ, ёритмоқ.

Электрни ёқмоқ.

Николин қўл фонарини ёқиб, бегона ҳамшира билан бирга ярадор командирга ёрдам кўрсатишга киришди. — Ойбек, Қуёш қораймас

Зубайда шам ёқди. — Ёшлик

3. Ўт, олов ёрдамида қиздирмоқ, иситмоқ.

Плита ёқмоқ. Печка ёқмоқ.

4. Қиздириб ҳаракатга келтирмоқ; ўт олдирмоқ.

Моторни ёқмоқ. Тракторни ёқмоқ.

  • Жонини ёқмоқ Шу элатда бир бола бор, Бай-бай, жонимни ёқади. — Оқ олма, қизил олма
  • Уруш оловини ёқмоқ
  • Чироғини ёқмоқ Ишини давом эттирмоқ. Бошқа фарзандим ёʻқ, худо умр берсин, ишқилиб, чироғимни ўша ёқсин. — Ойбек, Танланган асарлар
  • Юрагига (ёки қалбига) ўт ёқмоқ Ҳаяжонга солмоқ, тўлқинлатмоқ; руҳлантирмоқ. Водийнинг манман деган раислари юрагига ўт ёққан киши Полвон ака Қозоқов бўлади. — Ўзбекистон қўриқлариУмид ўша қалбига ўт ёққан қизга тикилиб қолди. — Мирмуҳсин, Умид
Тўлиқ мақола →
ёқа
Изоҳли луғат · яна 6 та луғатда

от 1. 1 Соҳил, қирғоқ; бўй, лаб.

Ариқ ёқаси.

Элгелди қамишзорни оралаб, кўл ёқасига чиқди. — А. Мухтор, Қорақалпоқ қиссаси

Каналнинг икки ёқаси бўйлаб қурилган икки қаватли бинолар шу қадар кўркам, шу қадар чиройлики — Н. Сафаров, Саодатнинг қиссаси

2. Чет, чекка, ён.

Кўча ёқаси.

Ёʻлнинг икки ёқасида тераклар шовуллайди, булбуллар сайрайди. — Ҳ. Ғулом, Машъал

Шу куни у бир тепалик ёқасига бориб етгандагина, шамол бир оз пасайди. — Ғ. Расул, Адолат

  • Жар (ёки чоҳ) ёқасида
  • Ўлим ёқасида Бирор хавфли, ҳалокатли воқеа-ҳодисанинг бошланишига, содир бўлишига яқин қолган пайтда, ҳолатда. Содиқ ҳам ўлим ёқасида. Энди сиз билан иккимизгина қолдик. — А. Қодирий, Ўтган кунларЎлим ёқасида жон олиб, жон берган йигит бу кунларни озмунча ўйлаганмиди? — С. Аҳмад, Уфқ
Тўлиқ мақола →
ёқли
Изоҳли луғат · яна 4 та луғатда
  • Бир ёқли бўлмоқ Ҳал бўлмоқ, ечилмоқ; ажрим бўлмоқ. Низомиддинов иш бир ёқли бўлгунча, вақтинча раислик вазифасини бажариб турадиган бўлди. — С. Аҳмад, ҲукмҲозир Миродилнинг йиллар бўйи ўйлаган фикри-зикри бир ёқли бўлиши керак. — У. Исмоилов, Сайланма
  • Бир ёқли қилмоқ 1. Масалани ҳал қилмоқ, ечмоқ; ажрим қилмоқ. Ғаффор отанинг ишини бир ёқли қилиш ёʻлини ахтармоқ лозим. — З. Саид, Н. Сафаров, Тарих тилга кирдиСоколов: Она-болани Ҳамзанинг душманлари ёʻлда бир ёқли қилган деган хаёлга борди, аммо оғир ботмасин, деб фикрини Ҳамзага айтмади. — К. Яшин, Ҳамза
Тўлиқ мақола →
ёʻқса
Изоҳли луғат · яна 2 та луғатда

Акс ҳолда, бўлмаса.

Тезроқ юринг, ёʻқса, кечикиб қоламиз.

Ўқиб бераман, рози бўлсангиз — шундай, ёʻқса, аслича босилар. — А. Қаҳҳор, Сароб

Ҳиндистонга қўшни ва дарвоза бўлган мустамлакадаги сиёсатга тўкис-тугал обрў таъмин этилган бўлиши керак. Ёʻқса, натижа ёмон. — Чўлпон, Кеча ва кундуз

Тўлиқ мақола →
ёқут
Изоҳли луғат · яна 5 та луғатда

от 1. Турли рангда товланадиган тиниқ қимматбаҳо минерал.

Ёқут кўзли ол-тин узук.

[Навоий:] Аниқ, тож гарчи ёқут, гарчи зардур, Халойиқ бошига битган зарар-дур. Уйғун ва — И. Султон, Алишер Навоий

2. Қизил, ёқутдай қизил.

[Одилбиканинг] Сарв қомати, ой каби юзи, қора қалам қоши, шаҳло кўзлари, юпқа ёқут лаблари ҳар бир кишини ўзига беихтиёр жалб қиларди. — Ж. Шарипов, Хоразм

Бир туп жайдари қизил олма мевасининг мўллигидан ҳовузга энгашиб тушган; ҳовуз сувида бир қанча қизил олма ёқутдай товланиб, жимиллаб сузади. — Ойбек, Танланган асарлар

  • Ёқути занжорий Сарғиш-яшил рангли ёқут.
  • Ёқути зулмоний Кўкимтир-қора рангли ёқут.
  • Ёқути райҳоний Тўқ-қизил рангли ёқут.
Тўлиқ мақола →
ЁҚЛАТ=

ўзбекчакўтарилмоқ, чиқармоқрусчаподниматься, взбиратьсяинглизчаlifting, rise

Кўŋüл қодқï болса киšиг ёқлатур Kamtarlik kishini yuksaltiradi (Ko‘ngil kamtar bo‘lsa kishini yuksaltiradi) –Скромность (букв. смиренное сердце) возвышает человека– Modesty exalts a person

Тўлиқ мақола →
ёʻқлик
Изоҳли луғат · яна 4 та луғатда

от 1. Ёʻқ ҳолат, ёʻқ эканлик.

Шошма, даданг ёʻқлигида сен., билан гаплашиб олай. Ойбек, Танланган асарлар. Пирнафас акангизнинг ёʻқлигини билдиришмаяпти. — Ж. Шарипов, Хоразм

2. Ёʻқчилик.

Эзгинлик, хўрлик, ёʻқлик асаби бўш одамларда тажанглик туғдирар, муомалада пардани кўтарарди. — М. Исмоилий, Одамийлик қиссаси

ёʻқлик уни ўзидан катта таёқ судраб, қўй боқишга мажбур қилган эди. — Газетадан

3. Ҳаёт, бирор нарса мавжуд бўлмаган макон, ҳолат.

Ҳамма нарса унутилди, ер-у кўк, замин-у замон ёʻқлик қаърига бир лаҳзада сингди-кетди. — К. Яшин, Ҳамза

Абас, ёʻқликларига кетди жаҳолат, Асримиз уфқида у мисли рўё. — А. Орипов

4. Мавжуд эмаслик; зид. борлиқ.

Тўлиқ мақола →
ёʻқсил
Изоҳли луғат · яна 2 та луғатда

сфт. Камбағал, қашшоқ; муҳтож.

Аммо жафо чекар бахт деб ғарбдаги Ишсизлар, гадолар, ёʻқсиллар, хорлар. — Уйғун

Меҳнатдан бошқа ҳеч нарсани билмаган бу ёʻқсил йигитнинг қандай зўр талаблари бўлар эди дейсиз. — Чўлпон, Кеча ва кундуз

Тўлиқ мақола →