Qidiruv

fl. Yalamoq feʼlining majhul nisbati.

fl. 1. Yeyish yoki mazasini totish maqsadida biror narsaga tilini tegizmoq; til vositasida ogʻizga olmoq.

Asal yalamoq.

Bol ushlagan barmogʻini yalaydi. — Maqol

Tabib kosadan barmogʻiga bir oz ilashtirib yaladi va darrov tuflab tashladi: — Zahar ichibdi! — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Lagan boʻshagach, Yoʻlchi qoʻlini tortdi. Qambar laganga barmoqlarini ishqab yaladi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Kamolxonov qoshiqdagi yuqni yalab, uzoq taʼmini oldi — haqiqatan qatiqqa oʻxshaydi. — A. Qahhor, Ikki yorti — bir butun

2. Tozalash, hoʻllash va shu kabilar maqsadda tilini surtmoq.

Yangi boʻshangan sovliq qoʻzisini yalardi. — S. Ahmad, Yulduz

Nihoyat, gapira-gapira qaqragan lablarini tili bilan yalab, Lutfiniso jim boʻldi. — Oybek, Tanlangan asarlar

3. koʻchma Tegib, urilib taʼsir qilmoq (shamol, sovuq, issiq va shu kabilar haqida).

Havo bulut. Izgʻirin bet yalaydi. — Shuhrat, Shinelli yillar

Yuzni, koʻzni, badanni issiq shamol yalaydi. — Y. Muqimov, Sharofat

Poda ketidan yuraverib, oftob yalagan bugʻdoyrang yuzlari bir oz toʻlishganday — N. Fozilov, Diydor

4. Oʻz yoʻnalishida narsaning sirt qismini uzib, yulqib ketmoq (shamol, suv va shu kabilar haqida).

Poyariqning yoqasidagi kartalarni sel sal qiyalab yalab ketibdi, xolos. — I. Mirzayev, Toʻyboshilar

Shamol qumlarni uchirib, tepaliklarni yalab ketgan — Mirmuhsin, Meʼmor

Chap tirsagi achishib ogʻridi: oʻq yalab ketgan boʻlishi mumkin. — H. Gʻulom, Toshkentliklar

1. Hayvanların su içtikleri taş veya ağaçtan oyma kap.YALOQ

2. Çeşme, musluk vb. nin altına akan suyun çevreye sıçramasını veya akıp gitmesini önlemek için konulan delikli taş tekne.TASHNOV

ot birikki Kabi sanoq sonlar bilan qoʻllanib, narsani shu son bildirgan miqdorda, shuncha yalashlik maʼnosini bildiradi.

Bir yalam asal. Ikki yalam qaymoq.

1. Dalkavuk.LAGANBARDOR

2. Arsız, sırnaşık.BEHAYO

1. Yalamak işi.YALASH

2. Üzeri düzleşmiş, aşınmış olan.YEDIRILGAN, SIYQASI CHIQQAN

ot 1. Dov-daraxtsiz, imoratsiz; ochiq, boʻsh.

Yalang yer. Yalang maydon. Yalang qir.

Hammanglar ham yalang dalada tugʻilganmisizlar? — Shuhrat, Shinelli yillar

Atrof yalang, qum sahrosi. — Sh. Toshmatov, Erk qushi

Qumli doʻnglikning oldi dengiz tomon pasayib, keti yalang tekislikka tutashadi. — Fan va turmush

2. ayn. Yalanglik.

Ahmadjon sinchiklab qarasa, ehe shuncha odam kecha kechasi qayerda ekan? Yalanglarga, yoʻlkalarga odam sigʻishmas edi. — A. Qahhor, Oltin yulduz

— Mehmonlarni kutib ol, qizim. Mana bu yerga joy qil, — dedi Abduvali ota, chayla yonidagi yalangni koʻrsatib. — H. Ibrohimov, Oddiy kechada

3. Kiyimsiz, yalangʻoch.

Egnida bir yengi tirsakdan, bir bari tamoman yoʻq ilma-teshik boʻz yaktak bosh-oyogʻi yalang cholni koʻrib, Gʻulomjonning yuragi ezilib ketdi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

Egnida otigina qolgan juldur yaktak, yirtiq ishton, oyoqlari yalang — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

4. Bir qavat, yengil, yupqa kiyimda.

Oynisaning yuragi urib, sovuqqa yalang chiqqanday, eti uvishib ketdi: Urush!. — H. Gʻulom, Toshkentliklar

5. ayn. Yalang qavat 2.

Shoirning ustida yalang qoʻngʻir movut chakmon. — Oybek, Navoiy

6. Qindan chiqarilgan; yalangʻoch.

Qirq azamat, boʻl ha-boʻl deb, Qilich yalang kelayotir. — Xushkeldi

Alev.OLOV, OTASH

1. Parlak, parıltılı, ışıltılı.PORLOQ, NURLI

2. Alevin oynayarak parıldaması, parlama, parıltı.PORLASH (olov)

3. Şimşek.CHAQMOQ

4. Güzel, yakışıklı, sevimli.JOZIBADOR

• YALAKAT MAGʻIZ egizek dánek

1. Bir şeyin üzerinden dilini sürüp geçirmek.YALAMOQ

2. Dilini gezdirerek bir şeyin üzerindekini almak.

Yalan söylemeyi huy edinmiş olanYOLGʻONCHI

ot Juda yupqa qilib solingan.

Toʻnga yalatma qilib paxta solindi.

1. a insatiable, gluttonous, voracious

2. n glutton, gormandizer

fl. Yalamoq feʼlining orttirma nisbati.

ot Dov-daraxtsiz keng, imorat qurilmagan; ochiq, boʻsh yer; tekislik.

Keng va sovuq yalanglikda paxta tashiydigan oʻn gʻildirakli yuk mashinalari qatorlashib turardi. — P. Qodirov, Uch ildiz

Shomga yaqin kolxozchilar pravleniye oldidagi yalanglikka toʻplanishdi. — S. Ahmad, Qadrdon dalalar

Seryoja tong yorishayotgan paytda oʻrmon ichidagi yalanglikni kesib oʻtdi. — A. Rahmat, Soqov bola

sft. 1. Kiyim kiymagan, ust-boshsiz, kiyimsiz.

Yalangʻoch goʻdak.

Non qadrini och bilar, Kiyim qadrini — yalangʻoch. — Gazetadan

Fosih afandi, muzga yalangʻoch oʻtirib olganday, seskanib tushdi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

Uning oyoq yalang, yarim yalangʻoch shoʻx bolalari shovqin-suron bilan oʻynashar edi. — Oybek, Tanlangan asarlar

2. koʻchma Bargsiz, bargi yoʻq; bargi toʻkilgan.

Suv yoqalab oʻsgan yalangʻoch daraxtlarning butoq-novdalarida sovuq shamol shuvullaydi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Quyosh novcha teraklarning yalangʻoch novdalarini choʻgʻdek qizartirib, adir orqasiga choʻkdi. — S. Ahmad, Qadrdon dalalar

3. koʻchma Dov-daraxtsiz, imoratsiz, giyohsiz; yalang.

Yalangʻoch yer yangi choʻmiltirilgan chaqaloqday bugʻlanadi. — P. Qodirov, Uch ildiz

4. koʻchma Ustiga biror narsa toʻshalmagan; palossiz.

Nuri oldinroq yurib, sahni yalangʻoch, eni bir boʻyra qadar ayvonga yaqinlashgach katta paxmoq kuchuk oʻrnidan turdi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Mendan boshqa odam turmaydi shekilli, karavotlar yalangʻoch, matraslar yigʻishtirilmagan. — S. Siyoyev, Yorugʻlik

5. koʻchma Kiyishga kiyimi yoʻq; ust-boshi xarob; kambagʻal, qashshoq.

Ochman! Yalangʻochman! Xorman! Siz u deb soʻkasiz, bu deb soʻkasiz, bas-da, shuncha xoʻrlaganingiz. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

6. Qinsiz, gʻilofsiz; qin, gʻilofdan chiqarilgan (baʼzi qurol-yarogʻlar haqida).

Xon Hasanning qilichi qoʻlida yalangʻoch — Hasanxon

Bir qoʻlida yalangʻoch nagan, bir qoʻlida fonar. — Guldasta

fl. Yalamoq feʼlining birgalik nisbati.

ayn. Boshyalang.