Қидирув

1. Бош гапда ифодаланган иш-ҳаракатнинг эргаш гапда ифодаланган мақсадга қаратилганлигини англатади (бунда эргаш гап кесими, кўпинча, буйруқ майли шаклида келади).

Қаттиқроқ гапиринг, токи ҳамма эшицин. Бизнинг мақсадимиз кишиларга онг, тушунча бермоқ, токи ҳар бир киши яхшилик ва ёмонликни, оқ-у қорани ўзи ажрата оладиган бўлсин! — П. Турсун, Ўқитувчи

2. айн. То 2.

Токи боласи турган боғчагача эргашиб бордим — Ҳ. Назир, Кўктерак шабадаси

3. Бош ва эргаш гапдаги нарса-ҳодиса, иш-ҳаракатнинг бир вақтга оидлигини, сабаб-шарт муносабатини билдиради.

Токи бормен, суймаган одамингизга узаттирмас-мен. — П. Қодиров, Юлдузли тунлар

Пойдевор омондир. Демак, уй омон. У яна тикланар, Токи бор фироқ, Токи бор бошимда Бу кадим осмон, Токи бор боболар Қон тўккан тупроқ. — Х. Даврон, Қақнус

от 1. Узум ўсимлиги.

Уч туп ток. Ток очмоқ. Токни кўммоқ. Бир туп ток эксанг, бир туп тол эк. — Мақол

Ҳовлининг ёнида чорбоғ, чорбоғда раста-раста қилиб, ҳавозага кўтарилган токлар. — С. Айний, Қуллар

Узум ток баргидан ҳам кўп. — Ойбек, Танланган асарлар

2. Ток оши Коваток солинган ош.

Ток оши қилгудек бўлиб қолган барглар ёнида ғуж-ғуж узум шўралари пайдо бўла бошлабди. — Газетадан

Мана, бир неча йилдан бери баҳор келганда ток оши қиламиз. — Шукрулло, Жавоҳирлар сандиғи

сфт. Ноз-неъматларга бой, мўл-кўл, маъмур.

Қовун-узумнинг тўкин вақти. Зиёфат тўкин эди.

Умурзоқ ака азиз меҳ-монни фарғоналикларга хос сахийлик ва очиқ юз билан қарши олди, тўкин дастурхон ёзилган уйнинг тўрига ўтқазди. — Ҳ. Назир, Сўнмас чақмоқлар

Тўкин кузда туғилган фарзанднинг пешонаси ярқироқ бўлади. — Саодат

русчаТокиоўзбекчаТокио

сфт. 1. Ҳар жиҳатдан таъминланган, мукаммал, камчилиги ёʻқ; бекам-кўст.

Тўкис рўзғор.

Тошкентда мандай тўкис келин бормикан? Ҳамма нарса жойида. — Ойбек, Танланган асарлар

— Ҳусни, одоби тўкис экан, — кесатди — Анорхон. Ойбек, Олтин водийдан шабадалар

2. Савлатли, кенг-мўл (кийим ҳақида).

Тўкис костюм.

тоғ жинсининг тўкилиши натижасида ҳосил бўлган қатлам.

от Калтакесакка ўхшаш, кулранг, тез югурадиган, ўтлоқларда яшайдиган жонивор.

от 1. Тўкиб ташланган ёки ташланадиган қолдиқ нарса.

Тўкиндиларни ўрага ташламоқ.

2. Тўкилиб, тушиб қолган нарса.

Тўкинди, парча-парча пахталарни йиғиб далага жўнайди. — Ойбек, Олтин водийдан шабадалар

фл. Тўкмоқ феълининг мажҳул нисбати.

от Токио шаҳрида яшовчи шахс.

от Тўкис ҳолатга эгалик.

Дастурхоннинг тўкислиги. Кийимнинг тўкислиги.

фл. Тўкмоқ феълининг биргалик нисбати.

от Ноз-неъматларнинг тўкинлиги, сероблиги; мўл-кўлчилик.

Биз Тошкентдаги Олой бозорига жуда эрта келдик Чинакам маъмурчилик, тўкинчиликни шу ерда кўриш мумкин. — Газетадан

фл. Тўкисламоқ феълининг мажҳул нисбати.

кўчма кам қўм. Мўл-кўл қилиб, тўкин-сочин.

[Олахўжа] Тўйдан илгари тайинлади: — Дўст-душман — ҳаммасини айтинглар, тўкиб-сочиб едиринглар! Олахўжанинг ош-сувини юртдан аямайдиган киши эканини билиб қўйсин бу халқ! — П. Турсун, Ўқитувчи

сфт. Жуда тўкин, мўл-кўл.

Тўкин-сочин дастурхон.

Мен боғдаман, атрофимда тўкин-сочин ёз, Ишкомларда товланади қора кўз чарос. — Э. Охунова.

погов.ирон. у богача всего много.