Hayot Foundation лойиҳаси
Ўз

Қидирув

«тегинмоқ» бўйича 38 та натижа

Филтр

← Барча натижалар

Луғат мақолалари

38 та · 1-саҳифа / 2
тегинмоқ
Изоҳли луғат · яна 1 та луғатда

фл. Дахл қилмоқ, тутинмоқ; гап-сўз ёки қўл билан тегмоқ.

Эшикни очса ҳам, идиш-товоқларга тегинса ҳам, тарс-турс, қарс-қурс қилиб, кимдандир ўч олаётгандай бўларди. — Р. Раҳмон, Меҳр кўзда

Ҳолин билмай, ҳар ким ҳалок бўлади, Ким бунга тегинса, тайин ўлади. — Алпомиш

Тўлиқ мақола →
тегмоқ
Изоҳли луғат · яна 5 та луғатда

фл. 1. Бир-бирига ёки бир нарсага бевосита ёнма-ён, учма-уч келиб тақалмоқ, ёпишмоқ, уринмоқ.

Шафтолилар мевасининг кўплигидан ерга тегиб ётибди. Парда ерга тегиб турибди. Кеккайганга кеккайгин, бошинг кўкка етгунча, Энкайганга энкайгин, бошинг ерга теггунча. — Мақол

Бир маҳал кимнингдир қўли елкасига теггандек бўлди. — С. Аҳмад, Юлдуз

Дилшод мусича инига қўл чўзганда, сўри орасидан ўтказилган электр симига тегиб, ерга қулаган эди. — Газетадан

У иҳраб-сиҳраб ёнбошига ўгирилган эди, ўпкасига шамол тегиб, ёʻтал тутди. — Муштум

2. Зарб билан урилмоқ.

Мевали дарахтга тош тегар. — Мақол

Хотин чарс беданадай патиллаб, қочмоқчи бўлганида, юзини карнайгулнинг поясига уриб олди: юзи бутоққа ёмон тегди, кўнгли озди. — А. Қаҳҳор, Майиз емаган хотин

Тўп бориб, Бувинисо холанинг кўчага қараган деразасига тегиб, бир кўзини чил-чил қилди. — Р. Файзий, Сен етим эмассан

Немис муккаси билан йиқилди. Унинг автомати Бектемирнинг қўлига қаттиқ тегди. — Ойбек, Қуёш қораймас

3. Томиб, сачраб, суркалиб из, доғ қолдирмоқ, юқмоқ.

Палтонгизга бўёқ тегибди.

Сенинг соқолингга тегган бир қатра шира менинг фуқароларимга бир кунлик ов-қат бўлади. А. — Қаҳҳор, Башорат

Енгингизга қон тегибди, қаранг! — Мирмуҳсин, Меъмор

4. Қўл, куч билан тегинмоқ, ушламоқ; дахл қилмоқ.

Агар тегса, мен ҳам тушираман, деб лунжини пойлаб турибман. — Ҳ. Назир, Ёнар дарё

Бу ғўзаларнинг шохлаб кетиши асосий шохнинг бирон сабаб орқасида синганлиги ёки мол-ҳол тегганлиги натижаси, бу ҳар кимга маълум. А. — Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари

Нусратилла кирмади. — Бир тийинингизга тегганим ёʻқ, — деб ичкари ҳовлига ўтиб кетди. А. — Мухтор, Опа-сингиллар

Сувсар кемирувчиларга қирон келтирган бўлса ҳам, уй паррандаларига тегмайди. — Газетадан

5. Дахл қилмоқ, таъсир этмоқ.

Э, сенга тегиб кетдими, ҳали Бировларни камситишга ким ҳуқуқ берди сенга? — П. Турсун, Ўқитувчи

Унинг бу гапи бошқаларга ҳам тегиб кетди — К. Яшин, Ҳамза

6. Бориб ёки келиб етмоқ (масалан, юборилган нарса ҳақида), топширилмоқ.

Телеграмма тегди. Хат билан совға ҳалиям теггани ёʻқ.

Бир неча кундан сўнг ушбу мазмундаги хат қўлимга тегса ажаб эмас. — О. Мўминов, Хиёбондаги уч учрашув

Дид ва ихлос билан безатилган ўн иккита ранго-ранг китобча журналхонларга бориб тегди. — Газетадан

7. Расамадда маълум ҳисса, улушга эга бўлмоқ, улушига тушмоқ, насиб этмоқ.

Сув чиқади-ю, лекин бойга яраша чиқади. Бу сувдан бизга туянинг думи ерга етганда тегади. — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунча

Ягона стул Аҳмадга тегди. — Ф. Мусажонов, Нозик масала

Баъзан жон бошига базўр ярим стакандан тегадиган ичимлик сувини гул тагига қуйи-шар эди. — Т. Рустамов, Мангу жасорат

8. Хотин бўлмоқ, турмушга чиқмоқ.

Хўш, Заргаров амалдор эмас, елкасига арқон ташлаб, бозорда юрган ҳаммол бўлса, тегармидингиз? — А. Қаҳҳор, Оғриқ тишлар

Кошкийди қорача бўлиб туғилган бўлсам, кўргами, калгами тегиб, сизнинг сўзларингизни эшитмас эдим! — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунча

9. Баъзи сўзлар билан қўлланиб, шахс ёки нарсага шу сўз англатган нарса бўлишини, етишини билдиради.

Фойдаси тегмоқ.

Ётоқхона биносини чор атрофдан кўм-кўк дарахтлар қоплаган бўлса ҳам, бизга бунинг нафи тегмайди. — Гулдаста

Уларнинг гуноҳини енгиллаштириш керак, худо ёрлақаб, зора бизга ҳам бир оз савоби тегиб қолса! — У. Исмоилов, Сайланма

Ишқилиб, дўстларига зарари тегмаса бўлди — бошқасидан қўрқмайди. — О. Ёқубов, Эр бошига иш тушса

  • Асабига тегмоқ
  • Боши ёстиққа тегмоқ
  • Гап тегмоқ Танбеҳ, огоҳлантириш ва шу кабилар тарздаги гап бўлмоқ, айтилмоқ, шундай гап эшитмоқ. Насибанинг ўзи ўқишни хоҳламаса, ҳеч кимга гап тегмайди. — А. Қаҳҳор, Оғриқ тишларБўлмаса сизларга ҳам, менга ҳам гап тегади. — Гулдаста
  • Елкаси ерга тегмаган 1. Курашда бирон марта ҳам йиқилмаган; Асакалик машҳур қиморбоз Қулмат қора тўртолчиларнинг елкаси ерга тегмаган кузури эди. — А. Мухтор, Опа-син-гиллар
  • Жавоб тегмоқ Рухсат берилмоқ, жавоб бўлмоқ. Бугун Шерзоднинг палатасидаги семиз беморга жавоб тегди. — Ў. Ҳошимов, Нур борки, соя бор
  • Жағи-жағига тегмай Тўхтамай, тинмай, бидиллаб гапириш ҳолати. Сатторқул бош врачнинг кабинетига кирди-ю, жағи-жағига тегмай сайраб кетди. — Муштум
  • Жиғига тегмоқ
  • Жон(и)га тегмоқ Камбағаллик жонга тегмаган вақт, жонига тегмаган одам бўлганмикин? — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари
  • Иззат-нафсига тегмоқ
  • Ит тегган Номусига тегилган, иффатини ёʻқотган аёлга нисбатан қўлланувчи ибора. Агар ит тегмаган бўлса, покман, номусим жойида десанг, кел, бери кел. — М. Мансуров, Ёмби
  • Кўз тегмоқ
  • Кўнглига тегмоқ
  • Нафсониятига тегмоқ Кишининг қадр-қиммати, иззати нафсини, ғурурини ерга урмоқ, топтамоқ.
  • Одам (ёки инсон) оёғи тегмаган Инсон бўлмаган, келмаган, инсон қадам қўймаган. Бу ер одам оёғи тегмаган тўқай. — Чалпак ёққан кун
  • Орқасига (ёки елкасига) офтоб тегди
  • Оғзи(га) тегди Эркак кишининг оғзига тегдими Юринг, боғга чиқамиз. — Н. Сафаров, Шарқ тонгиОлма, ўрик ва шу каби тар мевалар ҳам бирин-кетин пишиб, одамларнинг оғизларига тегди. — К. Яшин, Ҳамза
  • Пешонаси деворга тегмоқ Пешонам деворга бориб тақ этиб тегди. Онам, келинойим, ўртоқларим ҳақ. — Ёшлик
  • Тегганга тегиб, тегмаганга тош (ёки кесак) отмоқ Ҳамма билан уриш-жанжал қилиб юрмоқ, тинч юрмаслик. У [Асрора] ёшлигида тегганга тегиб, тегмаганга кесак отарди. — С. Аҳмад, УфқТекин пул, текин маишатдан талтайиб кетган Аҳмедов ҳозир тегганга тегиб, тегмаганга кесак отадиган бўлди. — Муштум
  • Ярасига тегмоқ яхши кўрган бу одамини мақтайман деб, унинг ярасига тегиб кетганини билмай қолди. — А. Мухтор, Бўронларда бордек ҳаловат
  • Қитиғига тегмоқ Бир қитиғига тегайми, зора йигитлик ғурури ваража қилса! — Т. Мурод, От кишнаган оқшом
  • Қулоққа тегмоқ Эшитилмоқ. Болам, сен қайдан эшитдинг?! Сенинг қулоғингга тегмасин, деб юрар эдим. — Ёдгор
  • Қўли тегмоқ Шоҳ хизматига киргандан бери эса деярли қўли тегмай қолди. — С. Сиёев, Ёруғлик
  • Қўли қўлига тегмаслик Далаларда ҳаёт қайнайди, бободеҳқоннинг қўли қўлига тегмайди. — Газетадан
  • Қўндоқда тегган Ана шу мудир Салимовнинг қўндоқда тегган бир касали бор. — Муштум
  • Ғашига тегмоқ Зиммасига тушаётган вазифа Собирнинг ғашига тегди. — Ф. Мусажонов, Ҳиммат
  • Ҳамиятига тегмоқ Унинг охирги гапи Мансурнинг ҳамиятига тегди. — Ў. Ҳошимов, Қалбингга қулоқ сол
Тўлиқ мақола →
тег

1. Гиперматнли белгилаш тили (ҲТМЛ, ВМЛ, СГМЛ, ХМЛ ва ҳ.к.) элементи. Матнни форматлашнинг қўшимча имкониятларини берувчи атрибутларга эга бўлиши мумкин. Мисоллар: <титле>, <бодй>, <табле бордер=“0”>, <фонт колор=“вҳите”>.инглизчаtagрусчатег

2. Блоглар ва бошқа ахборот сайтларида материалларни мавзулар бўйича ажратиш учун қўлланиладиган калит сўзлар. Ҳар бир материал битта ёки кўплаб тегларга эга бўлиши мумкин. Теглар материалларни мавзулар ёки рукнларга кўра аниқроқ ва батафсилроқ тасвирлайди.

Қаранг: метатег

Тўлиқ мақола →
TEGIR=

ўзбекчатегмоқ, келтирмоқрусчадоставатьсяинглизчаbring

Quruyluq turur bu zamana yasï, ara asyï tegrür arala yašï Бу замоннинг ўқи таранг тортилган, у гоҳ фойда келтирса, гоҳ душманга айланади – Лук времени всегда натянут; нам [он] доставляет то пользу, то вред – Тҳе бов оф тиме ис алвайс тигҳт; ве [ҳе] деливерс тҳат бенефит, тҳе ҳарм — ҚБН, 354₈

Тўлиқ мақола →
тегра
Изоҳли луғат · яна 1 та луғатда

от Теварак, атроф.

Теграси деворсиз, фақат толлар билангина ажратилган участка жуда серфайз, гаштли кўринди — Ҳ. Назир, Кўктерак шабадаси

Ўзини ўзи бошқариш органлари амал қиладиган ҳудудларнинг тегралари аниқлангунга ҳамда йиғинларнинг раислари қонунда белгиланган тартибда сайлангунга қадар уларнинг вазифаларини бажариб туриш шаҳарча, қишлоқ кенгашлари раислари зиммасига юклатилсин. — Газетадан

Тўлиқ мақола →
тегана
Изоҳли луғат · яна 1 та луғатда

от 1. Поябзал қолипининг устки ва остки қисми орасига қоқиладиган пона.

2. Чарм ва шу кабилар қалин-қаттиқ нарсаларни тикишда ишлатиладиган катта ёʻғон игна.

Тўлиқ мақола →
тегиш
Изоҳли луғат · яна 2 та луғатда

2. Расамадда, тақсимотда кимсага тегадиган улуш, ҳисса

Матқовулнинг тегиши бўлса ҳатто қарзларини ҳам қоплаёлмади — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунча

3. Насиба, ҳақ. Ҳаммаси сизнинг тегишингиз, ҳеч кимга қараманг. Балиқни олинг! А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари

Хонтахта устида нон кесиб, болаларнинг тегишини алоҳида-алоҳида қилиб тайёрларкан, кўчада аллакимларга гапираётган Абдуҳафизнинг овози эшитилди — Р. Файзий, Ҳазрати инсон

Тўлиқ мақола →
тегажак
Изоҳли луғат · яна 1 та луғатда

Бировнинг аччиғини, жаҳлини чиқариш учун атайлаб тегишувчи, тегажаклик қилувчи, шундай хусусияти кучли.

Ўзи шўх бўлгани учун, Раънога шўх, тегажак йигитлар кўпроқ ёқарди. — О. Ёқубов, Баҳор кунларидан бирида

Тўлиқ мақола →
TEGİMSİZ

ўзбекчанолойиқ, ишончсизрусчанедостойныйинглизчаimproper

Tegimsiz kišigä bu qur bermägü Нолойиқ кишига бу камарни бермагин – Этот пояс не следует вручать человеку недостойному – Тҳис белт шоулд нот бе ҳандед то ан унвортҳй персон — ҚБК, 240₅

Тўлиқ мақола →
тегирмон
Изоҳли луғат · яна 5 та луғатда

от 1. Ғаллани, донни янчиб ун қилиш учун мосланган, махсус қисмлардан иборат, сув, шамол, электр энергияси ва шу кабилар кучи билан ишлайдиган қурилма.

Сув тегирмон. Шамол тегирмон. Тегирмон тоши. Тегирмонга дон олиб бормоқ.

Сой бўйида беҳисоб дарахтлар орасига кўмилган тегирмон гувуллар эди. — А. Қаҳҳор, Асрор бобо

Ирмоқлар анҳорларга қўшилиб, тегирмон, обжувозларни ҳаракатга келтиради. — Ж. Абдуллахонов, Орият

2. Шундай қурилма жойлашган бино, жой.

Менга қара, чопиб тегирмонга бориб кел! Озгина буғдойга ун алишиб келасан. — С. Сиёев, Ёруғлик

Тегирмон Шўхсойнинг бўйида жойлашган эди. — А. Қаҳҳор, Асрор бобо

  • Бир тегирмон сув Бир тегирмонни юргизишга етарли сув. Илгари канал тўғриси-да гап бўлганда, Сидиқжон уни бирон тегирмон сув элтадиган ариқ деб ўйлаган эди. — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари
  • Бошида тегирмон тоши юргизмоқ Жуда қаттиқ қийнамоқ, азоб бермоқ, жабр-зулм ўтказмоқ. этларимни ништар билан тилсинлар бошимда тегирмон тоши юргизсинлар! Мен сиздан ажралмайман! — Ҳамза, Бой ила хизматчи
  • Тегирмон боши Тегирмон жойлашган жой. Ҳайдар ота шу ўй билан тегирмон бошига етганини ҳам билмай қолди. — А. Қаҳҳор, Асрор бобо
  • Тегирмон навбати билан Ҳар қандай ишнинг ўз муддати, бунда ҳар кимнинг навбат билан келадиган тартиб ўрни бор (бўлади), деган маъноли ибора. Нега шошасиз, тегирмон ҳам навбати билан.
  • Тегирмон тоши Тегирмонда донни эзиб майдалаш, ун қилиш учун ишлатиладиган, махсус тайёрланган тош. бир ўғил билан ерга михланиб ўтиравериш, тегирмон тошидек, уни кун сайин эзиб юборарди. — Д. Нурий, Осмон устуни
  • Тегирмон қилмоқ (ёки тортмоқ) Донни тегирмонда ун қилмоқ. Отамнинг дўсти Маҳкамбой ака тегирмон қилдириб қўйган чакса зоғора унни орқалаб, орқамга қайтдим. — С. Абдулла, Ёшлик йилларим
  • Тегирмонга тушса, бутун чиқади Ҳар қандай ноқулай, ёмон ҳолатдан қутулишнинг ёʻлини топадиган, уддабурон маъноли ибора. Тинчлан, қизим у келади. Келадиган вақт бўпқолди. Отамурод — тегирмонга тушса, бутун чиқадиган йигит. — М. Мансуров, Ёмби
  • Тегирмонига сув қуймоқ Кимсанинг бирор иш-фаолиятига (одатда, салбий деб қаралувчи ишига) кўмаклашмоқ, унга куч бермоқ. Наҳотки дўст билан душманни ажратолмайсиз. Наҳотки муттаҳамларнинг тегирмонига сув қуйганингизни сезмасангиз! — Ш. Рашидов, Бўрондан кучли
Тўлиқ мақола →
тегишли
Изоҳли луғат · яна 5 та луғатда

сфт. 1. Талабга, вазиятга, қонун-қоидага ва шу кабиларга мос, мувофиқ; шу жиҳатдан керак, лойиқ, лозим бўлган.

Тегишли хулоса чиқармоқ. Тегишли чораларни кўрмоқ. Тегишли ҳужжат кўрсатмоқ.

Бу хабарни профессорга билдирдим, ундан тегишли консултация олдим. — Ойдин, Уялди шекилли, ерга қаради

Элмурод ҳам унинг феълини билиб, ҳар бир саволига тегишли жавобни бериб турар эди. — П. Турсун, Ўқитувчи

Пахтакорларнинг ҳамиша ўз сўзларининг устидан чиқиши учун тегишли шароит ҳам яратиб берилиши лозим. — Газетадан

2. Кимса ёки нарсага қарашли, алоқа-дор, тааллуқли бўлган.

Уларнинг [хотинларнинг] чағир-чуғур аралаш қаҳқаҳалари ҳовлини янгратади. Гулнорга тегишли тўрдаги бир уй, бир айвон жимжит. — Ойбек, Танланган асарлар

Бўстон, бу гап сенга тегишли. — С. Зуннунова, Янги директор

Абдулазиз, ўғиллари отларни суғориб, араваларни шай қилиб қўйганини, карвонсарой соҳиби ҳам унга тегишли одам эканини айтди. — Мирмуҳсин, Меъмор

— Дадам ҳар кишининг ўзига тегишли гапни айтадилар, — деди Онабиби Бозор-қулга. — А. Мухтор, Чинор

3. Дахли бўлган, муайян, белгили.

Сенлар билан тегишли жойда гаплашаман, эртагаёқ домла-имомлар билан орани очди қиламан. — С. Кароматов, Ҳижрон

Тегишли юқори ташкилотга етиб борган иғвони текшириш учун зудлик билан турт-беш кишидан иборат комиссия жўнатилди. — Э. Усмонов, Ёлқин

Сессия, шунингдек, халқ депутатлари тегишли Кенгаши депутатларининг камида учдан икки қисмининг ташаббусига биноан ҳам чақирилиши мумкин. — Газетадан

4. Ўзига яраша, лозим бўлган; керакли.

Текинхўр ва безорилар одил суд томонидан тегишли жазосини олди. Газетадан. Соиб Исмоиловнинг жасоратидан руҳланган жанг-чиларимиз душман ҳамласига тегишли жавоб бердилар. — Т. Рустамов, Мангу жасорат

Тўлиқ мақола →
тегизмоқ
Изоҳли луғат · яна 2 та луғатда

фл. 1. Тегмоқ феълининг орттирма нисбати.

У машинага ҳеч кимни тегизмайди. Мерган ўн ўқнинг ҳаммасини нишонга тегизди.

Отабек Кумушнинг манглайига қўлини тегизди. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

2. Гапнинг мазмунини кимсага қаратмоқ, гап билан кимсага танбеҳ, дашном бермоқ.

— Қўйнидан тўкилиб, қўнжига тушган, — Ўтар Бўронбекка тегизиб пичинг отди. — Ҳ. Ғулом, Машъал

  • Гап тегизмоқ
  • Курагини (ёки елкасини, ёнбошини) ерга тегизмоқ Курашда, беллашувда енгмоқ, ғалаба қилмоқ. Ҳеч бир Хуросон паҳлавони ҳали унинг [Муҳаммад Саид паҳлавоннинг] ёнбошини ерга тегизган эмас. — Газетадан
  • Тил тегизмоқ
  • Қўл тегизмоқ
Тўлиқ мақола →
ТЕГŠÜРÜЛ=

ўзбекчаўзгармоқ, алмашмоқрусчаменять, изменятьинглизчаchange

Қамуй тегšüрüлди тўрü ўŋдилäр, қаралï üрüŋли бир-ўк болдïлар Hamma tartiblar o‘zgardi, qora bilan oq bir bo‘ldi – Все порядки переменились, черное и белое стали одинаковыми – All orders changed, black and white became the same

Тўлиқ мақола →