Проект Hayot Foundation
Ру

Поиск

По запросу «qaritib» — результатов: 40

Фильтр

← Все результаты

Словарные статьи

40 · страница 1 из 2
qarimoq

fl. 1. Yoshi ulgʻayib, qarilik davriga oʻtmoq; keksaymoq, qartaymoq.

Qarigan xotin. Qarigan daraxt. Ahmoq horiganini bilmas, koʻsa — qariganini. — Maqol

— Siz nechaga kirdingiz? — Meni soʻramang, men endi qarib qoldim. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Qarib qolishgan, ogʻir musibatni koʻtarisha olmaydi. — E. Raimov, Ajab qishloq

2. Jismonan qarilik davriga xos holatga tushmoq.

Xadicha xola umrini xorlik-zorlik tortib oʻtkazgan hamma kishilarday tez qarigan — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

Qalb qoʻrini el xizmatiga baxshida qilgan, yurtini yashnatib-yashartirgan kishi qarimaydi. — Gazetadan

3. Eskirib, oʻz umrini tugatmoq, tugatish bosqichiga oʻtmoq.

Asrlardan asrlarga ulashgan Asl sanʼat qarimaydi. — Q. Muhammadiy.

4. Xazon boʻlmoq, soʻlmoq.

Bogʻimizga zogʻ-u xazon dorimasin, Gul ila gulzorimiz qarimasin. — Uygʻun.

5. Oʻz muddatining tugash pallasiga oʻtmoq, tugash jarayonida boʻlmoq.

— Bahorning daragi bu, — dedi Unsin mayin ohangda osmonga qarab, — qish qarib qoldi. — Oybek, Ulugʻ yoʻl

Huvullagan sariq vodiyda, Qarigan kuz yotadi behol. — Sh. Rahmon, Yurak qirralari

  • Safar qaridi 1. Maʼlum joyda yoki safarda boʻlish muddati tugadi, qaytish vaqti keldi. Safar qaridi. Gʻulomjon aka yurtini shunchalik sogʻingan ediki, har eslaganda, yurak-bagʻri ezilib ketardi. — J. Abdullaxonov, ToʻfonMaʼmura singlim, menga olam uyidan joy qolmadi, safarim qaridi, muddatim bitdi. — X. Sultonov, Onamning yurti
Полная статья →
qari

QARI I ' koʻkrak oʻrtasidan qoʻlning uchigacha boʻlgan uzunlik oʻlchovi' (turli joyda turlicha uzunlikni bil— dirgan). Ishtonsizning tushiga ikki q a r i boʻz kiribdi (Maqol). Qadimgi turkiy tilda ham shunday oʻlchov birligini anglatgan bu soʻz asli ' qoʻlning yelkadan tirsakkacha boʻlgan qismi' maʼnosini anglatgan qar otidan (ДС, 422) kuchaytirish maʼnosini ifodalovchi -ï qoʻshimchasi bilan hosil qilingan (ДС, 426: qarï I; De — von, III, 242): oʻzbek tilida a unlisi ä unlisiga almash — gan, ï unlisining qattiqlik belgisi yoʻqolgan: qar + ï = qarï > qäri. Bu soʻz asli ' qoʻlning tirsakkacha boʻlgan qismi'ni anglatgan (ДС, 426), keyinchalik maʼno ta — raqqiyoti natijasida hozirgi maʼnosi yuzaga kelgan. QARI II ' koʻp yashagan', ' keksa'. Q a r i bilga— nini pari bilmas (Maqol). Bu sifat asli qadimgi turkiy tilda 'keksay-' maʼnosini anglatgan qarï-feʼlidan (ДС, 426; Devon, III, 279) maʼno taraqqiyoti yoʻli bilan ajralib chiqqan: 'harakat' -> 'shunday ha — rakat. oqibatida voqe boʻladigan holat'; oʻzbek tilida a unlisi ä unlisiga almashgan, ï unlisining qattiqlik belgisi yoʻqolgan: qarï— > qarï > qäri

1. Ancha yoshga borgan, qartaygan; keksa. . n Dari ham, yosh ham uning oldida odob saqlayotgandek, askiyaga ortiq ogʻiz ochmadi. M. Ismoiliy, Fargʻona t

Dari kishi. Dari ot. Dari tol. Yoshu qari(lar). Dari bshzganini pari bilmas — Maqol

2. Uzoq oʻtmishga ega. Yetib kelar muzday shabada.. Dari togʻning xoʻrsinikrshri. Sh. Rahmon, Yurak qirralari

Yozdi qari tarix sahifasiga Tarixni titratgan bir soʻz — larzakor — Mirtemir

Полная статья →
qarich

ot Yozilgan panjaning bosh barmogʻi uchidan jimjiloqning uchigacha boʻlgan masofa; shu masofaga teng eski uzunlik oʻlchovi.

Kiprik ulay qarichday. — E. Oxunova.

Togʻdan esgan shabada yerdan bir yarim qarich koʻtarilgan gʻoʻzalarning barglarini shivirlatdi. — P. Tursun, Oʻqituvchi

Saidiy Salimxonning oʻzidan bir qarich nariga jilishini xohlamaydi. — A. Qahhor, Sarob

  • Bir qarich Baʼzi soʻzlar bilan qoʻllanib, belgi, holatni kuchaytiradi. Shu qizni bir qarichligidan tarbiyalab, yedirib, kiydirib, mana voyaga yetkazdim. — N. Safarov, Olovli izlarXoʻjayinning laychasi-ku, burnini bir qarich koʻtarganiga hayronman. — Oybek, Tanlangan asarlar[Kumush] Zaynabning bir kart osilib ketgan qovoq-dudogʻiga istehzolanib, tomosha qilar edi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
  • Tili bir qarich Tili uzun, ogʻzi botir, gap bilan maqtanadigan. Hoy, oʻgʻlim! Qilgʻilikni qilib qoʻyib, tagʻin nega tilingni bir qarich qilasan?. — Nazir, Bir tup gʻoʻzaTili bir qarich boʻlib, undoq qildim, mundoq qildim, deya koʻkragiga uradi. — Sh. Rashidov, Boʻrondan kuchli
Полная статья →
qariyb

rvsh. Taxminan, deyarli, yaqin.

Qariyb bir kilometrcha masofa.

Tank qirq-ellik metr yaqin kelganda, Ahmadjon oʻsha chakalakzordan chiqqan qariyb bir rota nemis piyoda askarini koʻrib qoldi. — A. Qahhor, Oltin yulduz

U qariyb doimo hushsiz yotar, hech bir narsa yemas, faqat goh-goh suv soʻrab ichardi. — S. Ayniy, Esdaliklar

Trolleybus qariyb boʻsh boʻlgani uchun, Aʼzamjonni bemalol savolga tutdi. — A. Obidjon, Akang qaragʻay Gulmat

Полная статья →
qarilik

ot 1. Qari ekanlik.

Uning sariligi bilinmaydi.

Jonim bobo, qariliging hurmati, Doʻya bergin endi otning jilovin. — Rustamxon

2. Organizm hayotining yoshga bogʻliq muayyan bir davri; umrning soʻnggi, yoshi qaytgan holati, davri; keksalik.

Darilikni donolik bezaydi.

Tiq etsa, biror xush-xabar kutish, hamsuhbat yoki sogʻingan kishisi kirib kelarmikan, deya koʻz tikishdek qarilikka xos odat otada ham mujassam edi. — Mushtum

Полная статья →
QARÏNDAŠ

узбекскийqarindosh, akaрусскийбрат, родственниканглийскийbrother, relative

Qanaʼatqa Odyurmiš at berib, vazir qarïndašï teb aymïš (muallif) Qanoatga Oʻzgʻurmish deb ot berib, uni vazirning qarindoshi deb aytdi – [автор] удовлетворенность нарек Одгурмышем и назвал его родственником визиря – The author of satisfaction was named Odgurmush and named him a relative of the Vizier

Полная статья →
qarindosh

ot 1. Bir avlod-ajdodga mansub boʻlgan kishilar, ota va ona tomonidan boʻlgan shaxslar (biri boshqasiga nisbatan).

Ota tomondan qarindosh. Ona tomondan qarindosh. Uzoq qarindosh. Yaqin qarindosh. Chatishgan qarindosh. Qadr bilmas qarindoshdan qadr bilgan yot yaxshi. — Maqol

Toʻy, maʼraka — barisiga aralashaman. Mehmonlarini ham, qarindoshlarini ham taniyman. — Oybek, Tanlangan asarlar

Avval qoʻni-qoʻshnilar, keyin uzoq-yaqin qarindoshlar yetib kelishdi. — I. Rahim, Chin muhabbat

2. Kelib chiqish manbai bir boʻlgan, bir-biriga yaqin.

Turk va moʻgʻul tillari qarindosh tillar ekanligini baʼzi mutaxassislar isbotlamoqchi boʻladilar. — Gazetadan

Полная статья →