Проект Hayot Foundation
Ру

Поиск

По запросу «dar» — результатов: 687

Фильтр

← Все результаты

Словарные статьи

687 · страница 1 из 35
dard

ot 1. Jismoniy azob; ogʻriq, kasallik.

Ogʻir dard. Dard koʻrmoq Dardga chalinmoq Dardni yashirsang, isitmasi oshkora qiladi. — Maqol

Dard chekmagan dori qadrini bilmas. — Maqol

Tanasi boshqa dard bilmas. — Maqol

Kechga tomon dard kuchayib ketdi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Xudoy taolo har bir dardga bir davo yaratgan. — Oybek, Tanlangan asarlar

2. Qoʻli gul ijrochiga, oʻz kasbining ustasiga yaxshilik tilab aytiladigan ibora.

Bu nasiba sizga. Sara bugʻdoy. Qoʻlingiz dard koʻrmasin, ogʻa. — S. Siyoyev, Avaz

3. Ruhiy azob, gʻam-gʻussa, alam-hasrat.

Ayriliq dardi. Dardida yonmoq (quymoq). Dardini ichiga yutmoq •

[Fotima domlaga:] Mening hech joyim ogʻrimaydi, faqat ishq dardim bor, uf! Hamza, — Tuhmatchilar jazosi

Nihoyat, dardim yuragimdan toʻlib-toshib, baʼzi gaplarni erimga ayta boshladim. — Oybek,Tanlangan asarlar

Yuragimning dardlari Qizil gulday qatma-qat, alla. — Boychechak

Men kimga yigʻlayman, dardimni yorib. — Shirin bilan Shakar

4. Kishining borligʻini, butun fikri-yodini band etgan narsa, ish, tashvish, orzu, xayol va shu kabilar

Uning dardi — oʻyin. Biror narsa dardida yurmoq

Shoirlik bu — ulkan dard. Shukrullo, — Saylanma

Mirzajon koʻnglida shoirlik dardi bilan tugʻilgan bola. — P. Tursun. Oʻqituvchi.

Siz nimani bilardingiz, dardingiz pul, — dedi Zumrad oyisiga. Oybek, — Zumrad

Solih Poʻlatovich shogirdlarining dardini yaxshi tushunardi. — J. Abdullaxonov, Toʻfon

Qadrdoningiz Yusufbek hojining oʻgʻli Otabek bir necha kunlardan beri benihoya bir dard bilan ogʻrir edi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

5. Fikr-u xayol; armon, ezgu maqsad.

Uning [Atevning] qalbi hamisha xalq quvonchi, xalq dardi, hash orzu-hislari bilan yonib, olovlanib turadi. — X. Yodgorov, Hayot toʻlqinlari

Elbekning ham oʻziga yarasha dardi, sevgisi, orzusi bor edi. — N. Fozilov, Diydor

Darding maktab ochishginami desam, hali bu yoqda gap katta ekan-u! — M. Ismoiliy, Fargʻona t.o.

6. Ishq, muhabbat.

Layli dardida choʻl kezib yurgan Majnunning iztiroblariga yoz holati mutanosib edi. — Gazetadan

Zevarxon Malikai Hubbonning dardida yurgan edi. — Bahrom va Gulandom

  • Dardini olmoq Oʻrgilib ketay, aylanay, sogʻ-u salomat boʻling maʼnolarida. Dardingizni olay, boyvachcham. Bu yil, oʻzingizga maʼlum, ob-havo past kelib, dehqonchilikdan baraka qochdi. — K. Yashin, Hamza
  • Dardi bedavo Dardini aytay desa, tili qisiq.
  • Dard ustiga chipqon (chiqqandek) Bunisi yetmaganday, ustiga ustak. Bola besh yoshida qattiq kasalga uchrab, ikki koʻzi koʻr boʻlib qoldi.Dard ustiga chipqon chiqqandek, koʻp vaqt oʻtmay, u ota-onasidan ham judo boʻldi. — N. Yoqubov, Qalb koʻzi bilanSherbekning yuragi gʻash edi. Lekin tergov dard ustiga chipqon boʻlib chiqdi. — S. Anorboyev, Oqsoy.
  • Dard qolmoq Noiloj qolmoq, dogʻda qolmoq. Bir oz aqlga yon berib ish qilgan kishi hech bir vaqt dard qolmaydir. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlarKuzda chuqur shudgor qilingan yer dehqonni dard qoldirmaydi. — Gazetadan
Полная статья →
dars

ot 1. Taʼlim muassasalarida ilm, maʼlumot berish maqsadida oʻtkaziladigan oʻquv mashgʻulotlari, saboq.

Dars olmoq. Dars bermoq. Dars qilmoq (tayyorlamoq).

Nasiba darsda ekan, aytdim, hozir, dars tamom boʻlishi bilan keladi. — A. Qahhor, Saodatning qissasi

— Qizlar darslarini tayyorlashganmi? — qayin onasiga qaradi Saodatxon. — S. Zunnunova, Olov

Yaqinda sinfdan tashqari dars oʻtamiz. — A. Koʻchimov, Halqa

2. Hayotiy tajribadan kelajak uchun chiqarilgan foydali natija, ibrat, saboq.

Bu unga yaxshi dars boʻldi. Rost aytdim — dars aytdim. — Maqol

Senga mening beradigan darsim bor, Ikki ogʻiz soʻzlagani edimzor. — H. Olimjon

  • Shaytonga dars beradi
Полная статья →
DARU

[f.-t.]

узбекскийdori, davo, shifoрусскийлекарство, средствоанглийскийdrug, cure

Senindä turur kör bularnïŋ emi, otayïl daru birlä bolyïl qamï Bularning davosi sening qoʻlingdadir, dori berib davolagin, ularning shifosi boʻl – Средства от всех этих недугов находятся в твоих руках (букв. у тебя), лечи их лекарствами, стань их нецелителем – Means from all these ailments are in your hands, treat them with medicines, become their non-healer

Полная статья →
darz

ot 1. Yoriq, yorilgan.

Darz oyna. Darz ketmoq.

U [

choyxonachi] zingʻillab borib, bir choynak choy bilan darz piyolani Alijonning oldiga doʻq etib qoʻyib ketdi. — Mirmuhsin, Chiniqish

2. Yorilgan joy; yoriq.

Darz boʻlmoq.

Ichkaridan qilt etgan tovush eshitilmas, faqat eshik darzidan qingʻir chiroq yorugʻi tushib turar edi. — J. Abdullaxonov, Yoʻl

kichik darz katta kemaga ham halokat keltiradi. — Mirmuhsin, Umid

Olimov bu oʻsimliklarning urugʻi shamolda uchib kelib, toshlarning darzlariga joylashishini, undagi namlik va tuzlardan urugʻ oziqlanib oʻsishini tushuntira ketdi. — H. Nazir, Soʻnmas chaqmoqlar

  • Darz ketmoq Biror kuch, harakat taʼsirida putur yetmoq, zarbaga uchramoq, buzilmoq. Shu kundan boshlab ularning turmushi darz ketdi. — S. Ahmad, Suv oqib ketdiDoʻstlik tori juda nozik boʻladi, salginaga darz ketishi mumkin. Darz ketdimi — tamom. — GazetadanBino darz ketsa, tuzatsa boʻlarkan. Ayting, ayting, vijdon darz ketmasin ekan. — N. Aminov, Qahqaha
Полная статья →
darak

ot 1. Biror yerdan, biror kimsa, narsa haqida olingan xabar, maʼlumot.

Darak qashshoq. Darak kelmoq.

Ismoildan hamon darak yoʻq edi. — Yoshlik

Qorongʻi tushdi hamki, Otaxoʻja akadan darak boʻlmadi, Zumrad opa xavotir ola boshladi. — S. Yunusov, Kutilmagan xazina

Gʻuncha ochgan soʻlim navbahor Kutganimdan keltirdi darak. — Mirtemir, Asarlar

2. Biror narsa yoki xususiyatdan dalolat beruvchi nishona, belgi.

Yoshlik —hayot, kelajak. Yoshlik — qudratdan darak. — Yo. Mirzo

Oq bulutlar feruzalangan samoda yengil suzadi. Kuzning daragi, deymiz buni. — Gazetadan

  • Darak bermoq Bildirmoq, ogoh qilmoq. Toʻgʻri, ayrim dalalar borki, koʻngilni gʻash qiladi, xavf-xatardan darak beradi. Oybek, O. — v. shabadalar.
  • Darak solmoq Xabarini bilish, maʼlumot olish uchun har tarafga xabar tarqatmoq; surishtirmoq.
  • Darak (yoki daragini) topmoq Biror narsa, hodisa toʻgʻrisida xabar, maʼlumot eshitmoq. Otam shu kuni xursand edi. Margʻilonlik hojilardan darak topibdi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha.Otamning daragin topmay, Soqibulbul gʻamga toʻldi. — Malikayi ayyor
  • Darak gap Xabar, darak mazmunini bildiradigan gap darak gap deb ataladi. — Oʻzbek tili darsligi
Полная статья →
dargʻa

ot 1. Kema boshqaruvchisi; kapitan.

Kema tumshugʻida turgan dargʻa koʻksini changallagancha daryoga yiqildi. — Yoshlik

Dargʻa yoʻldan toysa, kema agʻdariladi. — Qanotli soʻzlar

Daryoning boʻyida qargʻalar boʻlsam, Eng katta kemaga dargʻalar boʻlsam — Qoʻshiqlar

2. Mashinani boshqaruvchi, yurgizuvchi.

Zangori kema dargʻalari.

3. Yoʻlboshchi, rahbar, yetakchi.

Uning yuz yoshgacha sogʻ-salomat va yana uzoq yillar kelajak sari shiddat bilan borayotgan ulkan kemaning dargʻasi boʻlib qolishini tilaydilar. — Gazetadan

Siz boʻldingiz sheʼriyatning dargʻasi. — Otayor, Oq fasl

Полная статья →
darigʻ

Darigʻo.

Dorga qarab, Eralixon yigʻlab: — E darigʻ, shuning tagiga qonim toʻkilar ekan-da, — deb afgʻon qilib soʻzlagani — Erali va Sherali

— Vo darigʻ! — deb Tohirning otasi ogʻir uh tortdi. — P. Qodirov, Yulduzli tunlar

  • Darigʻ tutmoq (yoki etmoq) Ayamoq, hayf deb bilmoq. Karomat opa oʻzining mehr-muhabbatini hech kimdan darigʻ tutmadi. — SaodatChorlar seni intiq vujudim, Ogʻushingni darigʻ tutma, Baxt! — YoshlikArdoqlagin burgut bolasin, Yosh koʻzlardan uni darigʻ tut. — X. Saloh, Izlar va hislar
Полная статья →
daroz

ot 1. Baland boʻyli, novcha, boʻychan.

Daroz odam. Daroz terak. Aqlli pakana ahmoq darozdan yaxshi. — Maqol

Sodiqjon yigirma yoshlardagi daroz, ogʻirkarvon, kamgap yigit. — S. Siyoyev, Otliq ayol

Kun botib qolgani uchun bolalarning boʻyi daroz koʻrinadi. — S. Yunusov, Kutilmagan xazina

Lekin bu hovlidagi chuchmomalar juda daroz, poyalari sip-silliq va oq. — Sh. Xolmirzayev, Ogʻir tosh koʻchsa

2. Uzundan-uzoq, uzun.

Ayta bersa barcha nutqin, Boʻlajak soʻzi daroz. — Shayxzoda

Sidqi bilan qip edim sizlarga ixlos, Oʻgʻlimning umrini dedinglar daroz. — Erali va Sherali

  • Darozdan kelgan Novcha, boʻydor. Darozdan kelgan, yagʻrindor Timofey uzun va baquvvat qoʻllari bilan Sheralini quchoqladi. — M. Muqamedov, Qahramon izidan
  • Dastini daroz qilmoq Imkoniyatini oshirmoq, qoʻlini uzun qilmoq. Besh million soʻmlik imtiyozli qarz uning ishonch va qatʼiyatini oshirdi. dastini daroz qildi. — Gazetadan
Полная статья →
darra

ot 1. Xon-amirlar davrida jazoga mahkum etilgan kishilarni savalash uchun qayishdan oʻrib yoki tikib yasalgan qalin enli qamchi.

Zaxzindonlarda darra yeb, badanlari qavargan begunoh kishilar, pok diydalar yotar edi. — Sh. Toshmatov, Erk qushi

Zum oʻtmay bir oʻram chilvir bilan toʻrt enlik qalin darra olib chiqdi. — S. Siyoyev, Avaz

2. Xalq oʻyinlaridan biri va shu oʻyinda yutqazgan kishini urish uchun roʻmol yoki belbogʻdan eshib qilingan qamchi, arqoncha.

3. Kuch, qurol; vosita.

Zamonaviy qiziqchilar koʻproq eskilikning kishilar turmushi va tushunchasidagi koʻrinishlarini satira darrasi bilan ayamay savalaydilar. — M. Qodirov, Hajv, xanda va qahqaha

  • Darraga yotqizmoq Darra bilan jazolash uchun yotqizmoq, yotqizib darra bilan urmoq, darralamoq. Benamozlardan birini darraga yotqizib, hadeb uni urmoqda edilar. — MushtumMenda boshqalarning oʻgʻlini darraga yotqizish chogʻida koʻndalang keladigan vijdon bor, diyonat bor. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
Полная статья →
daryo

ot 1. Manbaidan quyilish joyi tomon tabiiy oʻzandan doimiy ravishda oqib turadigan katta suv.

Zarafshon daryosi. Azim daryo. Daryo suvi. Daryo boʻyi. Oʻtirgan — boʻyra, yurgan — daryo. — Maqol

Tomchi toshib boʻlguncha, daryo oqib boʻlar. — Maqol

Pastlikda Chorvoqdan favvora boʻlib otilib chiqayotgan suv daryo hosil etib, olgʻa boryapti. — Gazetadan

Kechasi daryo shunaqa chiroyli boʻladiki, Kanizakxon! — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

2. Koʻp miqdordagi narsalar haqida.

Xayol daryosi.

Botir yorim, bilaman, siz qaygʻu daryosiga mendan chuqurroq botdingiz. — Oybek, Tanlangan asarlar

Odamlar daryosi yangi shahar tomonga oqardi. — P. Tursun, Oʻqituvchi

Quyosh botgan. Lekin uning olov daryosi turli ranglar bilan tovlanib, cheksiz bir parda kabi ufqlarda mavjlanadi. — Oybek, Tanlangan asarlar

3. Bitmas-tuganmas; boy; keng.

Taqsirimning ilmlari juda daryo, oʻzlari Buxoroda xatmi kitob qilganlar! — A. Qodiriy, Mehrobdan chayon

Xudoyimning bir daryosi gʻazab boʻlsa, ming daryosi rahmat. — Hamza, Tanlangan asarlar

4. Dengiz.

5. Shoʻr daryo Daryoyi shoʻr Kaspiy dengizi.

Bu argʻumogʻingiz bilan Daryoyi shoʻrgacha yetasiz. — Oybek, Navoiy

6. Boylik, xazina.

Sanʼatkor xalq tili daryosidan oʻrinli foydalana olsa, bir qatrasi bilan serzavq, ancha baquvvat gullar koʻkartira oladi. — OʻTA

7. Oʻtib ketuvchi, oʻtkinchi.

Hayhot! Yoshlik, bolalik bir daryo — oqdi-ketdi. Ming afsus. — K. Yashin, Hamza

8. Oqim, kechmish; tarz.

Oqibatda turmush daryosi istagan tomonga oqizdi. — Sh. Rashidov, Boʻrondan kuchli

Hamma narsa oʻz yoʻlidan borar, hayot daryosi uni oʻzining oʻynoqi toʻlqinlariga mindirib, hamon olgʻa surardi. — Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol

  • Daryo boʻlmoq 1. Oz-ozdan qoʻshilib, koʻpayib, daryoga aylanmoq. Oz-ozdan oʻrganib, dono boʻlur, qatradan koʻpayib, daryo boʻlur. — MaqolBirlashgan daryo boʻlur, Tarqalgan irmoq boʻlur. — MaqolKoʻz yoshi daryo boʻlib oqdi.Yuragim daryo boʻlib Toshdi sevinch qirgʻogʻidan. — Yo. MirzoDaryodan bir tomchi, Toʻngʻizdan bir tuk. — MaqolBu aytganlarim daryosidan bir tomchigina!. — Nazir, Soʻnmas chaqmoqlar
  • Yuragi daryo ayn. yuragi keng Hammaning yuragi senikiga oʻxshagan daryomi? — Oydin, FarhodlarBuncha yuragingiz daryo boʻlmasa, javrayverib jagʻim toldi, yo ha, yo yoʻq, demaysiz. — Mushtum
Полная статья →