Qidiruv

1. Ancha yoshga borgan, qartaygan; keksa. . n Dari ham, yosh ham uning oldida odob saqlayotgandek, askiyaga ortiq ogʻiz ochmadi. M. Ismoiliy, Fargʻona t

Dari kishi. Dari ot. Dari tol. Yoshu qari(lar). Dari bshzganini pari bilmas — Maqol

2. koʻchma Uzoq oʻtmishga ega. Yetib kelar muzday shabada.. Dari togʻning xoʻrsinikrshri. Sh. Rahmon, Yurak qirralari

Yozdi qari tarix sahifasiga Tarixni titratgan bir soʻz — larzakor — Mirtemir

oʻzbekchachuqur, qabrruschaяма, ров, могилаinglizchahole, grave

Tükädi tiriglik qazïldï qarïm Tiriklik tugadi, qabr qazildi – Жизнь окончена, и могила уже выкопана– Life is over, and the grave is already dug up

oʻzbekchaqorinruschaживот, желудокinglizchastomach

Qarïn toðsa arpa ya halva bir-ul Qorin toʻysa, arpa yo holva bir xil – Если желудок насытится, тогда все равно–ячмень или халва – If the stomach is saturated, then all the same–barley or halva

oʻzbekchaqorishmoq, aralashmoqruschaсмешиваться, вмешиватьсяinglizchamix

Nekükä qarïštïŋ bu iškä öčün Nima uchun bu ishga yomonlik bilan aralashding? – Зачем ты вмешался в это дело так ревностно (букв. зло)?– Why did you interfere with this work so zealously?

oʻzbekchaqaritmoqruschaстаритьinglizchamake old, age

Nečä beg qarïttï qarïmaz özün (Bu dunyo) qanchadan-qancha beklarni qaritdi, oʻzi esa hech qarimaydi – Скольких беков [этот мир] состарил, сам же он не стареет – How many beks has become old in this world, but the world has not grow old

ot Yozilgan panjaning bosh barmogʻi uchidan jimjiloqning uchigacha boʻlgan masofa; shu masofaga teng eski uzunlik oʻlchovi.

Kiprik ulay qarichday. — E. Oxunova.

Togʻdan esgan shabada yerdan bir yarim qarich koʻtarilgan gʻoʻzalarning barglarini shivirlatdi. — P. Tursun, Oʻqituvchi

Saidiy Salimxonning oʻzidan bir qarich nariga jilishini xohlamaydi. — A. Qahhor, Sarob

Yosh ulgʻaya borishi bilan organizmning aʼzo va sistemalarida paydo boʻladigan salbiy oʻzgarishlar

Ular organizmning hayotga moslashuv imkoniyatlarining susayishiga, qarishga olib keladi — Gazetadan

ot Qari(gan) kishi; keksa, moʻysafid, chol.

Nuroniy qariyalar. Qariyalar choyxonasi.

Qariyalar dasturxonga fotiha oʻqishgach, hamma oʻrnidan turdi. — S. Ahmad, Ufq.

Tagʻin nima boʻldi, qariya? — har narsani loʻnda qilib gapirishni sevgan Qoratoy chidamsizlik bilan soʻradi. — Oybek, Tanlangan asarlar

rvsh. Taxminan, deyarli, yaqin.

Qariyb bir kilometrcha masofa.

Tank qirq-ellik metr yaqin kelganda, Ahmadjon oʻsha chakalakzordan chiqqan qariyb bir rota nemis piyoda askarini koʻrib qoldi. — A. Qahhor, Oltin yulduz

U qariyb doimo hushsiz yotar, hech bir narsa yemas, faqat goh-goh suv soʻrab ichardi. — S. Ayniy, Esdaliklar

Trolleybus qariyb boʻsh boʻlgani uchun, Aʼzamjonni bemalol savolga tutdi. — A. Obidjon, Akang qaragʻay Gulmat

ot 1. Qari ekanlik.

Uning sariligi bilinmaydi.

Jonim bobo, qariliging hurmati, Doʻya bergin endi otning jilovin. — Rustamxon

2. Organizm hayotining yoshga bogʻliq muayyan bir davri; umrning soʻnggi, yoshi qaytgan holati, davri; keksalik.

Darilikni donolik bezaydi.

Tiq etsa, biror xush-xabar kutish, hamsuhbat yoki sogʻingan kishisi kirib kelarmikan, deya koʻz tikishdek qarilikka xos odat otada ham mujassam edi. — Mushtum

qarilikruschaстаростьinglizchaold age

Qarïlïq yetilsä barïr küč qamuy Qarilik kelsa, hamma kuch ketadi – Если подойдет старость, уйдут все силы – If old age approaches, all forces will leave

fl. 1. Yoshi ulgʻayib, qarilik davriga oʻtmoq; keksaymoq, qartaymoq.

Qarigan xotin. Qarigan daraxt. Ahmoq horiganini bilmas, koʻsa — qariganini. — Maqol

— Siz nechaga kirdingiz? — Meni soʻramang, men endi qarib qoldim. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Qarib qolishgan, ogʻir musibatni koʻtarisha olmaydi. — E. Raimov, Ajab qishloq

2. Jismonan qarilik davriga xos holatga tushmoq.

Xadicha xola umrini xorlik-zorlik tortib oʻtkazgan hamma kishilarday tez qarigan — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

Qalb qoʻrini el xizmatiga baxshida qilgan, yurtini yashnatib-yashartirgan kishi qarimaydi. — Gazetadan

3. koʻchma Eskirib, oʻz umrini tugatmoq, tugatish bosqichiga oʻtmoq.

Asrlardan asrlarga ulashgan Asl sanʼat qarimaydi. — Q. Muhammadiy.

4. koʻchma Xazon boʻlmoq, soʻlmoq.

Bogʻimizga zogʻ-u xazon dorimasin, Gul ila gulzorimiz qarimasin. — Uygʻun.

5. koʻchma Oʻz muddatining tugash pallasiga oʻtmoq, tugash jarayonida boʻlmoq.

— Bahorning daragi bu, — dedi Unsin mayin ohangda osmonga qarab, — qish qarib qoldi. — Oybek, Ulugʻ yoʻl

Huvullagan sariq vodiyda, Qarigan kuz yotadi behol. — Sh. Rahmon, Yurak qirralari

ot 1. Biror narsa oʻrniga, badaliga boʻladigan (qaytadigan) narsa; qaytim, evaz.

Qish sharoitida yirik beton ishlari ikki oyga toʻxtatiladi. Ammo mart oyining oʻzidayoq qarimtasi qaytadi. — A. Muxtor, Tugʻilish

2. Qasos, intiqom, oʻch.

ot bot. Murakkabguldoshlar oilasiga mansub, zax va soya yerlarda, yoʻl yoqalarida oʻsadigan ikki yillik begona oʻt (xalq tabobatida va chorvachilikda ishlatiladi).

sft. Qariga oʻxshab koʻrinadigan, qarilik belgilari aks etgan (asosan yuz haqida).

Uning qarimsiq va soʻniq tirishib ketgan yuzida achinish ifodasi zohir boʻldi. — N. Qobil, Unutilgan sohillar

Shuning uchun basharasini halitdan ajin bosib, qarimsiq boʻlib ketgan. — F. Musajonov, Himmat

oʻzbekchaqarindosh, akaruschaбрат, родственникinglizchabrother, relative

Qanaʼatqa Odyurmiš at berib, vazir qarïndašï teb aymïš (muallif) Qanoatga Oʻzgʻurmish deb ot berib, uni vazirning qarindoshi deb aytdi – [автор] удовлетворенность нарек Одгурмышем и назвал его родственником визиря – The author of satisfaction was named Odgurmush and named him a relative of the Vizier

fl. Qarimoq feʼlining orttirma nisbati.

ot ayn. Yosh-u qari.

• QARIMTALI DUNYO qaytar dúnya

ot 1. Bir avlod-ajdodga mansub boʻlgan kishilar, ota va ona tomonidan boʻlgan shaxslar (biri boshqasiga nisbatan).

Ota tomondan qarindosh. Ona tomondan qarindosh. Uzoq qarindosh. Yaqin qarindosh. Chatishgan qarindosh. Qadr bilmas qarindoshdan qadr bilgan yot yaxshi. — Maqol

Toʻy, maʼraka — barisiga aralashaman. Mehmonlarini ham, qarindoshlarini ham taniyman. — Oybek, Tanlangan asarlar

Avval qoʻni-qoʻshnilar, keyin uzoq-yaqin qarindoshlar yetib kelishdi. — I. Rahim, Chin muhabbat

2. Kelib chiqish manbai bir boʻlgan, bir-biriga yaqin.

Turk va moʻgʻul tillari qarindosh tillar ekanligini baʼzi mutaxassislar isbotlamoqchi boʻladilar. — Gazetadan