Проект Hayot Foundation
Ру

Поиск

По запросу «AZM» — результатов: 124

Фильтр

← Все результаты

Словарные статьи

124 · страница 1 из 7
azm

ot Qasd, kirishish jazmi, qatʼiy maqsad-intilish.

Bu manba — ulugʻ ajdodlarimizning qonimizda joʻsh urayotgan azm-u shijoatidir. — Gazetadan

  • Azm qilmoq 1) qaror qilmoq, otlanmoq. U endi poytaxtga kelmoqqa azm qilgan. — Oybek, NavoiyMen oʻn yildan beri azm qilolmay yurgan bu ishga bugun jazm etdim. — A. Muxtor. Tong bilan uchrashuv
Полная статья →
azmoyish

ot Sinash, bilish maqsadidagi xatti-harakat.

Qizlarxon tushunmadi: bu kishi azmoyishga gapiryaptimi yoki gapi jiddiymi? — I. Rahim, Zangori kema kapitani

  • Azmoyish(ini) olmoq 1) sinash-bilish harakatida boʻlmoq. Kechgacha dala aylanib, azmoyish olib yurdi. — S. Ahmad, Qadrdon dalalarMundoq azmoyish olsam, kolxozchilar orasida mish-mish gap koʻpayib ketibdi. — H. Nuʼmon, FasllarIsh yengillashgan, yo ishning azmoyishini olib, koʻp kuch sarf qilmay, vazifasini ado etishga oʻrgangan. — M. Osim, Tilsiz guvoh
Полная статья →
bazm

ot 1. Musiqa va oʻyinlar bilan oʻtkaziladigan ziyofat, toʻy, oʻtirish; oʻyin-kulgi kechasi.

Qiy-chuv bilan oʻtgan nahorlikdan soʻng hovlida yana bazm boshlandi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Dutor yoniga childirmaning chertmagi kelib qoʻshilgandan keyin, bazm tagʻin ham jonlandi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Tabib, siz karnay-surnay chaldi-ring, nogʻoralar jaranglasin, bazm quramiz. — Yoshlik

2. Tabiatdagi jonli va jonsiz narsalarning kishiga zavq beruvchi xatti-harakatlarini ifodalaydi.

Chumchuqlar daraxt shoxlarida yozdagi kabi bazm qurishgan. — A. Obidjon, Akang qaragʻay Gulmat

Kechasi oʻrdaklar bazmi boshlanadi. — S. Ahmad, Ufq

Gulduros, dahshatli gulduroslar; chaqmoqlar, chaqinlar. Osmonlarda chaqmoqlar bazmi. — U. Qoʻchqorov, Hayajonga koʻmilgan dunyo

Olisdagi zovurda yolgʻiz baqa ahyon-ahyonda vaqillab, sheriklarini bazmga chorlaydi. — Guldasta

Xilma-xil yovvoyi gullar tevaragida kapalaklar bazm quradi, asashrilar gʻuvullaydi. — J. Abdullaxonov, Oriyat

  • Bazmi jamshid Katta bazm, dabdabali, shohona bazm. [Husayn:] Oʻhoʻ, bazmi jamshid qizigan ekan-da, kulgilaringiz osmoni falakka koʻtarilmoqda. — Uygʻun va I. Sulton, Alisher NavoiyKatta hovlining toʻridagi shiyponda bazmi jamshid avjida edi. — O. Yoqubov, Diyonat
  • Bazm qurmoq Oʻyin-kulgili, koʻngilochar yigʻilish, oʻtirish uyushtirmoq.
  • Qizlar bazmi Uning [Kumushning] vujudi qizlar bazmi ichida boʻlsa ham, xayoli allaqayoqlarda uchib yurgandek, koʻzlari oʻynaguvchi qizlarda boʻlsa ham, haqiqatda boshqa bir narsani koʻrgandek. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
Полная статья →
hazm

ot 1. Taomning oshqozonda singishi, organizmda oʻzlashtirilishi.

Hazm boʻlmaydigan ovqat.

Yoz kunlari tagidan rang-barang mayda toshlar koʻrinib turgan soydan bir hovuch suv olib ichsangiz, tanangiz yayrab, yegan ovqatingiz hazm boʻlib ketadi. — M. Osim, Tilsiz guvoh

2. Taʼbi koʻtarish imkoniyati, qobiliyati.

Biz oʻzimizni ichkariga olgach, darvozabon oʻzining hazmi koʻtargan qadar bizga doʻngʻillaydi-da, darvozani berklash harakatiga tushadi. — A. Qodiriy, Utgan kunlar

  • Hazm qilmoq 1. Singdirmoq (taom haqida). Men kechki ovqatni sizlardan sal barvaqtroq qilaman, negaki keksaroqman, boʻlmasa — hazm qilolmayman. Shuhrat, — Shinelli yillarShu meʼdangiz boʻlsa, toshni ham hazm qilib yuborsangiz keragov. — H. Shayxov, XarakteristikaFarmonov bolalarning ishidan mamnun boʻlsa ham, muomalalarini hazm qilolmasdi. — A. Muxtor, ChinorDarsni hazm qilmoq.[Sultonmurod] Hujraga qamalib, kecha-kunduz kitob mutolaa qiladi. Oʻnlab kitobni hazm qilgandan soʻng, yana oʻz ishqining alamli, tuganmas dostoniga beriladi. — Oybek, Navoiy;[Mirhosil] Keyingi vaqtlarda xalq hayotida yuz bergan oʻzgarishlarni hazm qila olmay: Men oʻzgardimmi, yoki zamon oʻzgardimi? deb yuribdi. — H. Gʻulom, Senga intilamanXalilov 9021 kilogramm makkajoʻxori olindi, deb qalbaki akt tuzadi, buning evaziga 1804 soʻmni hazm qiladi. — Gazetadan
  • Hazmi taom Ovqatni hazm qilish uchun yordam beradigan narsa. Baʼzi odamlar ichkilik ishtahani ochadi, hazmi taom foydasi zoʻr, deydirlar. — Mushtum
Полная статья →
razm

Urush, jang.

Bazmda davolari hotamliq, razmda tilashlari rustamliq. — A. Navoiy, Mahbubul-qulub

  • Razm solmoq yoki razm solib qaramoq Nazar solmoq, sinchkovlik bilan kuzatmoq, diqqat bilan qaramoq, kuzatmoq, koʻzdan kechirmoq. Samandarov unga boshdan-oyoq razm soldi-yu, boshqa gap soʻramadi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlariOnaxon hovlidagi oʻzgarishlarga razm soldi. — A. Muxtor, Opa-singillarYaxshilab razm solinsa, tiniq qop-qora koʻzlari hamma vaqt hozirgiday quvnoq, yuzlarida allaqanday issiqlik boʻrtib turganday. — R. Fayziy, Choʻlga bahor keldi
Полная статья →
dazmol

ot 1. Kiyim-kechak, gazlama va shu kabilarni qizdirib tekislash, silliqlash, gʻijimini yozish uchun moʻljallangan asbob.

Choʻyan dazmol. Elektr dazmol.

U uining issigʻi va dazmolning taftidan qizib ketgan. — Shuhrat, Shinelli yillar

Madaniy turmush uchun eng zarur buyumlardan biri dazmoldir. — Gazetadan

Zebo dazmolni onasi qoʻlidan olib bosa ketdi. — Shuhrat, Shinelli yillar

2. Dazmollash natijasida kiyim-kechak, gazlama va shu kabilarning yuzida hosil boʻlgan silliqlik, tekislik.

Kiygan koʻylagining dazmoli hali ketgani yoʻq.

3. Dazmollash ishi.

Korxonamizda ancha kishi dazmolda iimaydi.

  • Dazmol bosmoq (yoki urmoq, qilmoq) Dazmollamoq, dazmollab tekislamoq. Akram Nigorani uyidan topdi: yuvilgan kiyimlariga dazmol urayotgan ekan. — S. Anorboyev, Oqsoy.Usmonjonning kir koʻylaklarini, sochiqlarini yuvdi, dazmol qildi. — S. Zunnunova, GulxanYamoq ishlari siyraklashgach, yuvilgan kiyimlarga dazmol bosishdi. Shuhrat, — Shinelli yillar
  • Dazmoli buzilmagan Taxi buzilmagan, gʻijimlanmagan; yangi. Uning nazarida, Ziynatullayevning chiroyli polyak trikosidan tikilgan va hali dazmoli buzilmagan kostyumi ham oʻziga koʻp bino qoʻyganidan dalolat berardi. — P. Qodirov, Uch ildiz
Полная статья →
jazman

ot 1. Qatʼiy qaror qilgan, qaror bergan.

Jazman xaridor.

2. Oʻynash, xushtor

[Akbar:] Menga emas, raisga koʻrsat. Jazmaningni yoʻldan urgan oʻsha. — Uygʻun, Doʻstlar

Lekin sizning jazmanlaringiz koʻp ekan. — P. Qodirov, Qadrim

3. Talabgor, daʼvogar.

Bir oʻringa 10, 20, 30 boʻlajak student jazman boʻlgandan soʻng, kim imtihonni kamida ”4”, 5 ga topshirgan boʻlsa, oʻsha qabul qilinadi. — N. Safarov, Olovli izlar

Полная статья →