Проект Hayot Foundation
Ру

Поиск

По запросу «ki» — результатов: 4932: с: Узбекский

Фильтр

Словарные статьи

2391
kim

olm. 1. Umuman, shaxs haqida (ismi, ish-amali va boshqalar nuqtai nazardan) soʻroqni bildiradi.

— Kim keldi? — Sobir. — Meni kim soʻradi? — Direktor.

— Mening bu yerda ekanligimni kim aytdi? — dedi Sidiqjon birpas jimlikdan soʻng. — Oʻzingiz soʻroqlab bildingizmi? Kimdan soʻradingiz? — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

— Xoʻp, yangi ochiladigan maktablarda kim oʻqiydi? — dedi boy. — Musulmon bolalari. — Oybek, Tanlangan asarlar

— Siz oʻzingiz kimsiz? — Oʻgʻlingiz Nizomiddinning doʻstlaridanman. — Mirmuhsin, Meʼmor

— Yuvgʻuchi kerak boʻlsa, kadxudoning uyiga bor. Kiming oʻlgan? — dedi choyxonachi qalandarga. — S. Siyoyev, Yorugʻlik

2. Ismi, ish-vazifasi va boshqalar jihatdan aniq boʻlmagan shaxsni bildiradi.

Shuning uchunmi, koʻksi zardobga toʻlib, dardini kimga aytishini bilmay qolgan kezlarida, Avaz Mutribni sogʻinadi, unga koʻngil yoradi. — S. Siyoyev, Yorugʻlik

3. Nisbiy olmosh vazifasida ergash gapni bosh gapga bogʻlash uchun xizmat qiladi.

Kimning bilagida kuchi boʻlsa, kim ishning havosini olsa, oʻsha zarbdor boʻlaveradi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

4. Qator kelgan bir necha gaplar boshida qoʻllanib, biri, baʼzisi degan maʼnoni bildiradi.

Ularning bari jarohatlangan: kimi boshini ushlaydi, kimi belini koʻtara olmaydi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Aksarining ust-boshi yupun kimlarda poxol tiqilgan eski kalish, kimlarda jagʻi yirtiq kavush, lekin ular shod. — Oybek, Tanlangan asarlar

  • Kim biladi (yoki bilsin) Shaxs, narsa, voqea-hodisa va shu kabilarning nomaʼlumligi, aniq emasligini bildiradi; bilmayman, bilmadim (bilmasam). Qirgʻiz Oʻroz belbogʻiga mahkam chandib tugilgan bittagina soʻlkavoyni (kim biladi, buni qachonlardan beri saqlab kelgan u) chiqarib, sekingina tashladi. — Oybek, Tanlangan asarlarOriyatli boʻlganidan, odamlar yuziga tik qaragani uyaladimi, kim bilsin, bu ayolning vujudida oʻn erkakning or-nomusi bor edi. — T. Ashurov, Oq ot
  • Kim aytadi sizni (seni) Shaxsning qilgan ishi, xatti-harakati unga munosib emasligini bildiradi, qayd etadi. Yashang-e, sizni kim aytadi qishloq muxbiri deb? — Guldasta
Полная статья →
kir

1 Badan, kiyim va shu kabilarga chang-toʻzon oʻtirishi tufayli va boshqa yoʻllar bilan hosil boʻladigan ifloslik. shsh Moʻysafid capma-rosh.. kirdan qatirmalanib yaltiragan lungini [Yoʻlchining

2. Kir bosgan, kirlangan. sht

Kir koʻylak. Qoʻllari kir

Egnida tirsagi qirilgan kostyum, Yoqa kir, tugmasiz, yuz yamalgan shim — Uygʻun, Ustasi farang

Yoʻlchi uning boshini kir yostiqqa ohista qoʻydi — Oybek, Tanlangan asarlar

3. Yaramas, jirkanch, iflos

Faqat ana shu kir maqsadga yetish niyatida Aliqul bilan fikran boʻlsa ham bitim tuzding — Sh. Rashidov, Boʻrondan kuchli

Yoshlik oʻtdi. Boʻyi yetdi. Kir odat uni zindondek hovliga soldi — Mirtemir

4. Yuviladigan yoki yuvilgan kiyim-kechak, sochiq, dasturxon va sh. k. buyumlar

Gulnor titroqlablari bilan bazoʻrgina: -Yaxshi.. ammangizni sevintiring, man nima ? — dedi-da, kir yoyishni bahona qilib, uzoqlashdi — Oybek, Tanlangan asarlar

[Oyimxon] Ochdan oʻlmaslik uchun ertadan kechgacha kir yuvib, haqiga bir kosa kepak olib, non qilib yegan — P. Tursun, Oʻqituvchi

Полная статья →

Показать все · 2391 →

В определениях

23

Показать все · 23 →

Сказки

409
Abduaziz
Устное народное творчество

Abduaziz boy otasidan qolgan mol-mulkni sovurib, qirqta joʻrasidan yordam soʻraydi, ammo ular yordam bermaydi. Keyinchalik u karvon bilan safarga chiqib, quduqd

Ahmoq joʻralar
Устное народное творчество

Bu ertakda Yuz Muhammad ismli kalning topqirligi va ayyorligi orqali ahmoq joʻralarini aldab, ulardan qutulishi hikoya qilinadi. Uning har bir hiylasi kutilmaga

Ahmoq podsho
Устное народное творчество

Bu ertakda oʻgʻrilik qilgan bir kishining aybi bilan boshlangan voqealar zanjiri ahmoq podshohning bemaʼni hukmlari tufayli kulgili tus oladi. Adolatni oʻrnatis

Ajdar qush
Устное народное творчество

Yetim qiz gʻorda yashar ekan, uni ajdar qush asrab, oʻziga makon qilib oladi. Bir botir yigit ajdar qushni oʻldirib, qizni qutqaradi va u bilan baxtli hayot kec

Aka-uka
Устное народное творчество

Ushbu ertakda aka-ukaning sarguzashtlari orqali insonlarning taqdiri va amallarining oqibatlari haqida hikoya qilinadi. Aka oʻzining gʻalati duolari va harakatl

Aldarkoʻsa va boy
Устное народное творчество

Aldarkoʻsa yoʻlda ketayotib, oʻzining ustidan kulmoqchi boʻlgan takabbur boyga duch keladi. Aldarkoʻsa oʻzining zukkoligi bilan boyni qanday aldashni oʻylab top

Показать все · 409 →

Диалектные материалы

2093
Al
Xorazm viloyati · qo'l

qo'l, qo'lning bilakdan pastki qismi

Apran
Qashqadaryo viloyati · Apran

Bo‘yalgan junlardan to‘qilgan, naqshinkor kigiz.

Batman
Samarqand viloyati · botmon

Xivalilarda 48 yoki 50 qadoq; Toshkentda 11 pud; Samarqandda 8 pud

Batman
Toshkent shahri · botmon

Xivalilarda 48 yoki 50 qadoq; Toshkentda 11 pud; Samarqandda 8 pud

Batman
Xorazm viloyati · botmon

Xivalilarda 48 yoki 50 qadoq; Toshkentda 11 pud; Samarqandda 8 pud

Показать все · 2093 →

Статьи

1

Внешние ресурсы

13
Common Voice: узбекский язык
Корпусы и научные ресурсы

Открытый набор данных узбекской речи; можно помочь, записывая свой голос или проверяя чужие записи.

Kiril-lotin.uz
Орфография и письмо

Онлайн-транслитерация: сам определяет алфавит и переводит текст с кириллицы на латиницу и обратно.

Lex.uz
Нормативные документы

Официальная национальная база законодательства Узбекистана.

Lotin.uz
Орфография и письмо

Бесплатная транслитерация между кириллицей и латиницей без ограничений; исправляет oʻ и gʻ прямо при вводе.

Mutolaa
Библиотеки и учебные материалы

Библиотека аудио- и электронных книг: бесплатные книги и подписка Premium; нужна регистрация.

Показать все · 13 →

Страницы

2
Hamkorlar

<span translate="no">til.uz</span> loyihasini yaratayotgan va qoʻllab-quvvatlayotgan tashkilotlar.

Loyiha haqida

til.uz — oʻzbek tiliga bagʻishlangan milliy raqamli portal.