Hayot Foundation loyihasi
Oʻz

Qidiruv

«in-a» boʻyicha 643 ta natija: Oʻzbekchadan

Filtr

Lugʻat maqolalari

633 ta
in
Izohli lugʻat · yana 5 ta lugʻatda

IN ’qush, hasharot, hayvonlarning yashash uchun qurgan joyi’. Arining i n i n i buzib tashladik. Qadimgi turkiy tilda 'yirtqich hayvon uyasi’ maʼnosini anglatgan bu ot asli yin tarzida talaffuz qilingan boʻlib (Devon, III, 11), oʻsha davrlardayoq soʻz boshlanishi — dagi y undoshi talaffuz qilinmay qoʻygan (Devon, I, 84; DS, 209): yin >

1. Qush, qasharot va hayvonlarning yashash, bola ochish uchun qurgan joyi; uya

Qarqunoq ini. Arining ini. Tulkining ini. Yaxshi soʻz bilan ilon inidan chiqar — Maqol

2. Insonning yashash joyi

Bu — issiq inni tashlab, sovuqda qaltirab, issiq inni qoʻmsash, degan soʻz edi — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

[Odamzod] Kindik qoni toʻkilgan joyni tark etsa, qushmijoz boʻlib qolarkan. Qayerda yashash qulay boʻlsa, oʻsha yerga in quraverar ekan — "Yoshlik"

3. Biror narsa, odamlar egallagan joy; makon. . .v. shabadalar

Ayitboy jangovar uchuvchi boʻlgan ekan. U fashistlar iniga necha marta/shb qirgʻin solibdi — Sh. Gʻulomov, Qalb undaydi

Baʼzi tashviqotchilar xurofotga, eskilikka qarshi majlislarda oʻt ochadilar.. birok, oʻz uylari xurofotning chirik ini ekanini bilmaydilar — Oybek, O

Ular ochlik, qashshoqlik va kasalliklar ini boʻlgan xarob kulbalar oldida toʻp-toʻp yigʻilib, nimalardir toʻgʻrisida suhbatlashardilar — Oybek, Nur qidirib

Toʻliq maqola →
inmoq
Izohli lugʻat · yana 1 ta lugʻatda

fl. 1. Oʻtirmoq, qoʻnmoq.

Oyparcha, hazratning soʻzlari taʼsiridan koʻzlariga yosh ingancha, merganga qaradi. — Sh. Xolmirzayev, Qil koʻprik

Barglarga shudring ingan, Havo qimizday tingan. — S. Akbariy

2. Yuqoridan pastga tushmoq.

Poda qirdan indi.

Oʻynar boʻron, chir aylanib qor, tinmay inar koʻkdan yer sari. — Uygʻun

3. Kirmoq, paydo boʻlmoq.

Suhrob togʻasining ushbu soʻzlarini eslarkan, titroq vujudiga quvvat inganday boʻldi. — Gazetadan

Tuni bilan choʻmdim xayolga, koʻzlarimga inmadi uyqu. — N. Narzullayev

Toʻliq maqola →
INČ

oʻzbekchatinch, xotirjamruschaпокой, спокойноinglizchacalm, quiet

Ayur inč tirilsü elig miŋ yïlïn “Hukmdor ming yil xotirjamlikda yashasin!”– deb aytdi – Говорит: «Пусть правитель живет спокойно тысячи лет» – He says: “Let the ruler live quietly for thousands of years”

Toʻliq maqola →
ing
Izohli lugʻat · yana 1 ta lugʻatda

taql. s. Chaqaloqning yigʻisiga oʻxshash ovoz haqida.

Ing demoq. Ing degan ovozi chiqmadi.

  • Ing yoʻq, jing yoʻq. Indamasdan, jimgina, soʻzsiz. [Nuri:] Dadamda bir malay bor Qorni toʻq, egni butun boʻlsa bas. Ing yoʻq, jing yoʻq ishlayveradi — Oybek, Tanlangan asarlar
Toʻliq maqola →
ini
Izohli lugʻat · yana 4 ta lugʻatda

ot 1. Uka.

Yigʻim-terim vaqtida bir falokat yuz berib, Hasan oʻz inilari va ularning bolalaridan ajraldi. — S. Ayniy, Qullar

2. (1-shaxs birlik egalik shaklida — inim).

Uzidan yosh er kishiga, — uni oʻziga yaqin tutib murojaat etish shakli

Inim Sodiqboy, ishimiz juda xom hali! — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Mulla Gʻulom, bu toʻgʻrida siz nima deysiz, inim? — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

Toʻliq maqola →

Hammasini koʻrish · 633 →

Ertaklar

8 ta
Ayiqpolvon
Xalq ogʻzaki ijodi

Uch opa-singil otalarining zolimligidan qochib, har biri oʻz yoʻliga ravona boʻladi. Kenja qiz Iqbol ayiq bilan turmush qurib, Ayiqpolvon ismli oʻgʻil koʻradi.

Dod
Xalq ogʻzaki ijodi

Ikki ziyrak yigit qaroqchilar toʻdasiga duch keladi. Ular oʻzlarining aql-zakovatlari bilan qaroqchilarni qoʻlga tushirishga muvaffaq boʻlishadi.

Echki, buzoq, eshak va qirq boʻri
Xalq ogʻzaki ijodi

Ushbu ertakda uch doʻst – echki, buzoq va eshakning sarguzashtlari hikoya qilinadi. Ular oʻz topqirliklari va jasoratlari bilan qirq boʻrini qanday qilib qoʻrqi

Orzijon bilan Qambarjon
Xalq ogʻzaki ijodi

Qambarjon tushida koʻrgan Orzijon ismli malikaga oshiq boʻlib, uni topish uchun uzoq yoʻlga otlanadi. Uning sarguzashtlari davomida turli qiyinchiliklar va sino

Ovchi, Koʻkcha va Dono
Xalq ogʻzaki ijodi

Ushbu ertakda ovchining tuzogʻiga ilingan kaptarlar va ularga yordam bergan sichqon haqida hikoya qilinadi. Ertak doʻstlik, hamjihatlik va oʻzaro yordamning qad

Toʻqliboy
Xalq ogʻzaki ijodi

Yetim qolgan Toʻqli ismli bola boyning uyiga asrandi boʻlib kiradi. U oʻzining aql-zakovati va tilsim otining yordami bilan turli sinovlardan oʻtib, oxir-oqibat

Hammasini koʻrish · 8 →

Sheva materiallari

2 ta