Hayot Foundation лойиҳаси
Ўз

Қидирув

«эрам» бўйича 387 та натижа: Ўзбекчадан

Филтр

Луғат мақолалари

221 та
эр
Изоҳли луғат · яна 8 та луғатда

от 1. Эркак жинсига мансуб киши; эркак.

Эр сийлаган ерда азиз. — Мақол

Анғизли ерда от ўлмас, Ийирли ерда эр ўлмас. — Мақол

2. Хотин киши билан никоҳ аҳдида бўлган эркак киши; қаллиқ (ўз хотинига нисбатан).

Эрга бермоқ. Эрга тегмоқ. Эр қилмоқ. Эрдан чиқмоқ. Элдан қолгунча эрдан қолган яхшироқ. — Мақол

Яхши хотин эрни эр қилади, ёмон хотин — ер (қилади). — Мақол

Қизимнинг кўнглини ол, эридан чиқариб, сенга бераман. — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари

3. Мард, олийжаноб, жасур киши.

Эр бошига иш тушса, этик билан сув кечар, От бошига иш тушса, сувлуқ билан сув ичар. — Мақол

Эр йигит майдонда билинар. — Мақол

Эр йигит энаси ғариб ўларми, Энам деб, мастонга кўнгил берарми? — Рустамхон

Тўлиқ мақола →
эра
Изоҳли луғат · яна 4 та луғатда

от 1. Бирор йил ҳисоби бошланган пайт ва шундай йил ҳисобининг ўзи.

Мусулмонлар эраси — ҳижрий йил ҳисоби Муҳаммад пайғамбар Маккадан Мадинага ҳижрат қилган вақтдан ҳисобланади. Христианларнинг милодий йил ҳисоби Исо пайғамбар (Иисус Христос) туғилган кунидан бошланади.

Йиллар ҳисобининг бошланган вақти календар эраси деб аталади. — Астрономия

2. Қандайдир тарихий ва ижтимоий хусусиятлари билан бошқаларидан (аввалгиларидан) тубдан фарқ қиладиган давр.

Космик эра.

3. Ер тарихида маълум тоғ жинсларининг пайдо бўлиши билан характерланадиган, бир неча юз миллион йилларни ўз ичига олган муддат.

Палеозой эраси. Кайнозой эраси.

Тўлиқ мақола →
Севганинг қошингда бўлса, сенга чўл — боғи эрам.

Если милая рядом, то для тебя пустыня — райский сад.

[Майсара:] Жуда бўлмаса Ғузор бор, Дарвоза бор. Севганим қошимда бўлса, менга чўл боғи ором демишлар. [Майсара:] Не бойся, где-нибудь да отыщется место — в Гузаре ли, в Дарбазе ли. А когда любимая рядом, то пустыня кажется райским садом. — Ҳ. Ҳакимзода, Танланган асарлар.

Тўлиқ мақола →
эри
Изоҳли луғат · яна 1 та луғатда

1. Иссиқ таъсири натижасида қаттиқлигини ёʻқотмоқ, суюқ ҳолга ўтмоқ; юмшамоқ.

Эриган пўлат. Эриган чўян. Эриган сариёғ.

Ерлар эриб, ҳамма ёқ шилт-шилт лой, қўрғон кунгураларидаги қировлар буғга айланиб, кўкка кўтарилмоқда эдилар. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

2. Жисмонан бўшашган, эриган ҳолатга тушмоқ.

Ёʻл тортиб — чарчаб келаётган одам эмасми, сояда эриб, кўзи уйқуга бориб, ухлаб қолди. — Ёдгор

Тегирмончи, гўё эриб кетгандай, бошини қуйи солди. — Ойбек, О. в. шабадалар.

Унинг бутун вужуди эригандай бўлди; кўкрагининг аллақаеридан шув этиб кўтарилган бир нима томоғида лип-лип этди-ю, кўзига ёш олди. — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари

3. Иссиқлик ёки бошқа таъсир натижасида парчаланиб ёʻқ бўлмоқ, бошқа жисмга айланмоқ.

Мавжларга оқ капалаклардек қўнаётган қор учқунлари шу ондаёқ жимжит эрийди. — Ҳ. Ғулом, Машъал

Аллақаерда қарға қорлар эриб кетганидан зорланиб қағиллайди. — Шуҳрат, Шинелли йиллар

Туз эдикки, эриб кетамизми? — Эриб-ку кетмаймиз — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари

Ҳаҳ шумтакалар, оғизларингда эриб кетадиган сузма қурутни берсам, олмайсизлар, шу тош қурутни талашасизлар. — Ойбек, Танланган асарлар

4. Парчаланиб ёʻққа айланмоқ; ёʻқ бўлмоқ.

Сулув эсини йиғиб қараса, Эримбет жойида эриб кетгандай ғойиб бўлибди, ҳеч қаерда ёʻқ. — А. Мухтор, Қорақалпоқ қиссаси

Агар йигит-қизни ҳақиқий севги бир-бирига боғласа, уни ҳеч қандай куч узолмайди, оилада юз берадиган баъзи бир келишмовчиликлар, хафаликлар ҳам севги-муҳаббат ҳароратида эриб кетаверади. — А. Эшонқулов, Оила бахти ҳақида

5. Руҳан илиқлик, ёқимлилик ҳисси уйғонмоқ, хуш ёқмоқ; шундай ҳолатга тушмоқ.

Яхши гапларни тинглаб, эриб ўтирган Нуқра аввал ялт этиб Жалил Каримовичга қаради. — Мирмуҳсин, Нуқра

Бола кам-пирнинг сўзларини тушунмаса ҳам, унинг иссиқ оналик меҳридан эриди-да, қувончидан сакраб ўрнидан туриб, кампирни қучоқлаб олди. — И. Раҳим, Чин муҳаббат

6. Мойиллик, меҳр, ҳиммат ҳисси уйғонмоқ; меҳри товланмоқ.

Ҳозир бўлинг, ўр-тоқ ефрейтор, гўзал қизлар ҳам анойи эмас, салгина гапга эриб кетавермайди. — З. Фатхуллин, Сўнмас юлдуз

7. Харид қилинган нарса, янгилик, муваффақият ва шу кабилар учун зиёфат қилиб бермоқ; сийламоқ, ювмоқ.

Нимага бу ерда турибмиз? Ошхонага олиб кириб, бир эрийин энди санга, жонгинам! — Ж. Абдуллахонов, Тўфон

— Яримта эмас, ўнта яримтага эрийман! — капитан шундай деди-да қўлидан хатни юлиб олди. — О. Ёқубов, Излайман

бугун сал эрисангиз бўларди, охирги ойда ўқиган лексияларингизга 4,5 минг сўм ёзиб қўйдим. — Муштум

Тўлиқ мақола →

Ҳаммасини кўриш · 221 →

Таърифлар ичида

11 та
бетимсол

бетимсол Тимсоли ёʻқ; мислсиз, тенгсиз. Бир ёнда хаёлий Эрам боғидек Буюк ва бетимсол менинг Ватаним. А. Орипов Дунё бир гулзордир, кенг ва бетимсол, Юлдузлар ғун

равза

равза 1 Гулзор, гулшан; боғ. кўчма Боғ, чаман. Қадининг хаёлин кўз асраб магар, Кўнгил равзасига ниҳол этадур. Бобур Жаннат, беҳишт. Дўстлар, жаннатни кўрмак

хаёлий

хаёлий Хаёлда тасаввур қилинадиган, афсонавий. Зубайдахон хаёлий оламдан кундалик чин оламга улоқтирилиб, норози кўзларини чақирилмаган меҳмонга тикди. К. Яшин, Ҳ

ЪАД

Од (Жанубий араб қабилаларидан бири ҳам Од қавми деб аталади. Қуръонда айтилишича, бу қавм кофирлиги сабабли тошбўрон қилинган (ҚТТЛ)– южноарабское племя в Аравии (со

синиқ

синиқ СИНИҚ 'бирор ери учган ёки дарз кетган . 1у тибу аллаҳаерда чанг босиб ётган с и н и қ ду— торни олиб чиҳиб артаётганида Тожибой кириб келди (Саида Зуннунов

доғ

доғ Нарсаларнинг бетидаги бошқа рангда, бошқа тусда ажралиб, фарқланиб турган кичикроқ жой, табиий белгилар. Бадандаги қизил доғлар. Қуёш доғлари. Ойда ҳам доғ б

Ҳаммасини кўриш · 11 →

Эртаклар

154 та
Аҳмоқ жўралар
Халқ оғзаки ижоди

Бу эртакда Юз Муҳаммад исмли калнинг топқирлиги ва айёрлиги орқали аҳмоқ жўраларини алдаб, улардан қутулиши ҳикоя қилинади. Унинг ҳар бир ҳийласи кутилмага

Андижонликнинг ҳикояси
Халқ оғзаки ижоди

Андижонлик йигитнинг саргузаштлари ҳақидаги ушбу эртакда, йигитнинг бойга хизматга кириши ва турли қийинчиликларга дуч келиши тасвирланади. Унинг бошидан

Ақл билан бахт
Халқ оғзаки ижоди

Ақл ва Бахт дўст бўлиб, бир ўтинчининг ҳаётига аралашади. Бахт ўтинчига омад келтирса, Ақл унга қийин вазиятлардан чиқишга ёрдам беради.

Ақл билан давлат
Халқ оғзаки ижоди

Ушбу эртакда Ақл ва Давлат ўртасидаги баҳс тасвирланган бўлиб, улардан қайси бири ҳаётда муҳимроқ эканлиги синовдан ўтказилади. Ҳикоя давомида бир боланин

Ақлли олмахон
Халқ оғзаки ижоди

Қаҳратон қишда бўри олмахоннинг уйига киришга ҳаракат қилади. Аммо ақлли олмахон уни алдаб, ўзини ҳимоя қилиш учун айёрона режа тузади.

Ақлли қиз (2)
Халқ оғзаки ижоди

Уч ўғил ва бир қизи бор отанинг кўзлари ожиз бўлиб қолади. Қиз отасининг кўзини очиш учун дори излаб, кўплаб қийинчиликларни енгиб ўтади ва охир-оқ

Ҳаммасини кўриш · 154 →

Шева материаллари

1 та
ҳақ бераман
Қашқадарё вилояти · нишонламоқ

нишонламоқ, ювмоқ