Қидирув

от 1. Кишининг ёки кишиларнинг ўз хоҳиши билан иш-ҳаракат қилиш ҳуқуқи; ихтиёр, майл.

Ҳар кимнинг эрки ўзида. Уз эркига қўйиб бермоқ. Эркини бўғмоқ. Қўлингга, тилингга эрк берма,

Санъаткорда куч ва ишонч, эрк ва дадиллик бўлмас экан, у ўз мақсадига эриша олмайди. — Ф. Мусажонов, Ҳиммат

2. Сиёсий, иқтисодий, ҳуқуқий жиҳатдан мустақиллик; эркинлик.

Эрк учун курашмоқ.

Халққа эрк учун, нон учун, маданият учун курашга отилмоқ керак. — Ойбек, Нур қидириб

сфт. 1. Меҳр, суйиш ҳисси билан муносабатда бўлинадиган; суюкли.

Эрка қизча билан меҳрибон отанинг ўртасига рахна солиш жоҳиллик. — Ф. Мусажонов, Ҳиммат

Булғорнинг эркаси, болам, ёʻл бўлсин — Эрали ва Шерали

Сайр этайлик, кел, бирга, эркам, Рози кецин биздан умрбод — Шодлик учун яралган олам. — Э. Воҳидов, Муҳаббатнома

2. Кўнглига келган ишни қилиш учун ихтиёр бериб қўйилган, талтайтириб юборилган, тантиқ.

Эрка туца онаси, талтаяди боласи. — Мақол

Мунис тенгқурларига ўхшамасди: жуда эрка эди, сержаҳл эди. — Ў. Умарбеков, Ёз ёмғири

Фахриддин эрка ўсган тантиқ бола бўлгани учун Нисо буви: — Ҳа, ишқилиб, икковининг жони омон бўлсин, — деб қўя қолар эди. — А. Қаҳҳор, Бошсиз одам

3. Эркалик, суюмлилик ифодаловчи.

— Ёлғончи экансиз, — деди у яна эрка товушда. — С. Сиёев, Ёруғлик

Гулнор чиройли ва эрка табассум билан, хўп дегандай, бошини қимирлатди. — Ойбек, Танланган асарлар

4. Эрка (эркаклар ва хотин-қизлар исми).

ўзбекчаҳам, ёки, ё, эканрусчачастица для усиления вопроса, оказываться

Язуқум не эрки билüмаз ўзüм Gunohim nimaligini bilmayman o‘zim – В чем мой грех, я незнаю сам– What is my sin, I do not know myself

такарусчакозелинглизчаbilly-goat

Булар ул сüрüг қойқа эркäč санï, қоюй баšласа сüрсä ёлčа кўни Булар қўйлар отаридаги ёʻл бошловчи такага ўхшайди, қўйларни тўғри ёʻлга бошлайди – Рассматривай этих как козлов в отаре овец, пусть они будут во главе овец, и пусть ведут их по правильному пути – Консидер тҳесе ас гоац ин а шееп флокк, лет тҳем бе ат тҳе ҳеад оф тҳе шееп, анд лет тҳем леад тҳе вай

от 1. айн. Эр 1, 2.

Эркак жинси.

Доя келгандан сўнг, ичкари ҳовли эркак зотидан тозаланди. А — Қодирий, Ўтган кунлар

Билмадим, хотин тортингани учун эркак тегишгиси келадими, эркак тегишадиган бўлгани учун хотин тортинадими? — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари

2. Эр жинсидаги ҳайвон, жонивор.

Эркак мушук. Эркак қўй. Эркак ғоз.

Хотиним қиз туғди, деб хафа бўлма, шернинг эркак ва урғочиси баравар. — Ёшлик

ўзбекчақачон, қачонки, ҳозирча, пайтидарусчакогдаинглизчаwhen

Киčиг ойлан эркäн билиг ўгрäнüр, улуй болса ўтрü тилäккä тегüр Kishi kichiklik paytida bilim o‘rgansa, yoshi ulg‘ayganda tilagiga yetadi – [человек], пока мал, приобретает знания, когда становится взрослым, исполняются его желания – A person, while he is little, acquires knowledge, when he becomes an adult, his desires are fulfilled