Hayot Foundation лойиҳаси
Ўз

Қидирув

«оли» бўйича 1934 та натижа: Луғатлар

Филтр

Луғат мақолалари

1934 та
ўлик
Изоҳли луғат · яна 6 та луғатда

сфт. 1. Ҳаёти тугаган; ўлган, жонсиз; зид. тирик.

Жой олди қучоғингдан Сонсиз ўлик тан. Ким не қилди кимларга, Билмайсан, недан? — Ғайратий

2. Жонсиз тана; жасад, мурда.

Кейинги вақтларда жаноза ўқиб, ўлик кўмиш одаму ҳам барҳам еди. — С. Айний, Қуллар

Кўчалар тўла ўлик Куйиб бўлган бинолардан тутун бурқсайди. — Шуҳрат, Шинелли йиллар

Аваз ветврачни чақирган эди, қўйларнинг ўлигини кўриб: — Ёндириб, кўмиб ташланглар, — деди. — П. Қодиров, Қора кўзлар

3. Ўз хусусиятини (сифатини) ёʻқотган, қотиб, яроқсиз ҳолга келган.

Ўлик оҳак. Улик семент. Ўлик чигит.

Оҳак қиёми кеца, Қотиб бўлар ўлик ганж. — Қ. Муҳаммадий.

4. Жон асари ёʻқ, мурданики сингари.

Ўртада ўн тўртта минглик қоғоз уюмини кўргандагина, Қулмат қоранинг ўлик кўзларига пича жон кирди, ўрнидан қўзғалиб, чўкка тушиб ўтирди. — А. Мухтор, Опа-сингиллар

Мастуранинг юзидан ўлим пардаси кўтарилгандай, ҳаёт тўла кўзлари ўлик юзига жон киргизгандай бўлди. — А. Қаҳҳор, Минг бир жон

5. Ҳаётдан нишона ёʻқ; кимсасиз, ҳаракациз.

Ўшандай ўлик қишлоқда бойқушга ўхшаб кимдир истиқомат қилади. — С. Анорбоев, Оқсой

Кимсасиз, ўлик кўринган дашт одамлар билан жонланиб кетди. — Мирмуҳсин, Меъмор

6. Таъсирсиз, ҳис-ҳаяжон уйғотмайдиган, зериктирадиган.

Кундалик ҳаётимизда шунақа ўлик нутқларни озми эшитамиз/ — А. Қаҳҳор, Қуюшқон

Зарурациз, ички дардсиз, эҳтироссиз ёзилган асар ўлик бўлади. — Газетадан

7. Бисотда сақланадиган, ишлатилмайдиган мол ҳақида (маблағга нисбатан қўлланади).

Ҳеч нарсани олдин олиб қўйиш керак эмас, чунки пул бекор банд бўлиб, ўлик ҳолда қолади. — А. Қаҳҳор, Сароб

  • Ўлик табиат Ҳайвонот ва ўсимлик оламига мансуб бўлмаган нарсалар; тирик организмлардан бошқа жисмлар мажмуи.
  • Ўлик тиллар Ёзма манбалардан маълум бўлган, ҳозир кундалик ҳаётда қўлланмайдиган тиллар.
  • Ўлик уйқу
  • Ўлик эт Тирик организмнинг касаллик ёки қариш туфайли ўсиш, ривожланишдан тўхтаган, кўпинча кўчиб, тушиб кетадиган қисми.
  • Яранинг ўлиги Яра ичида қотиб қолган фасод.
  • Ўлса, ўлиги ортиқ Бир неча марта яхши. ўзи кўчиб кирган уйнинг ҳам эски қўрғончасидан ўлса, ўлиги ортиқ бўлиб, бола-чақаси яйраб қолганини мақтай кетди. — Ҳ. Назир, Сув гадоси — оқпадар
Тўлиқ мақола →
олим
Изоҳли луғат · яна 9 та луғатда

от 1. Фаннинг бирор соҳаси бўйича махсус билимга эга бўлган киши.

Ўзбекистон олимлари. Ёш олим. Тилшунос олим.

2. Умуман, билимли киши.

Олим бўлсанг, олам сеники. — Мақол

Оз-оздан ўрганиб, олим бўлур. — Мақол

Афлотун ҳам, Арасту ҳам замонасининг кўп доно, кўп ақлли олимлари бўлган, шубҳасиз. — П. Турсун, Ўқитувчи

3. Олим (эркаклар исми).

Тўлиқ мақола →
олис
Изоҳли луғат · яна 4 та луғатда

сфт. 1. Бирор ердан узоқда, йироқда бўлган.

Олис жой. Олис қишлоқ.

Ахир бундан ўн беш кун илгари Умид юк машинасида Мирзачўлдаги олис совхозга чиқиб келди. — Мирмуҳсин, Умид

Ўспиринлар, олис манзилни кўзлаган сайёҳлардай, сафарга пухта ҳозирланган эдилар. — Ёшлик

Олис бир қишлоқдан келиб, мураккаб санъат ёʻлини тутиб, уни пухта эгаллашнинг ўзи катта жасорат. — Газетадан

2. Узоқ, давом этадиган; давомли, узоқ.

Олис ёʻл. Олис сафар.

Ёʻллар азоби энди унутилди, деганда яна олис сафарга жўнатиб юборишмоқчи. — С. Аҳмад, Жимжитлик

3. Ўтмишдаги, қадимги.

Лекин танимизда кезар-ку, бешак, Олис боболарнинг минг йиллик қони. — А. Орипов, Йиллар армони

  • Олисни кўзламоқ Узоқ, келажакда, охирида бўладиган ишни кўзламоқ, охирини ўйламоқ. [Зикриё қори:] Эшон олисни кўзлайди. — Н. Сафаров, Шарқ тонги
Тўлиқ мақола →

Ҳаммасини кўриш · 1934 →