Hayot Foundation loyihasi
Oʻz
Terminologik

Fizika: oʻzbekcha-ruscha izohli lugʻat

Физика: Ўзбекча-русча изоҳли луғат / Русско-узбекский толковый словарь

Нурматова, П. Н.; Диева, К. И.; Ҳабибуллаев, Б. Қ. (1993). Физика: Ўзбекча-русча изоҳли луғат / Русско-узбекский толковый словарь. Tashkent: Ўқитувчи.

Двунаправленный узбекско-русский и русско-узбекский толковый словарь по физике. Объяснения и два направления делают его предпочтительнее нескольких более узких физических списков.

Alifbo koʻrsatkichi

Barchasi a b d e f g h i j k l m n o p q r s t u v x y z o g oʻ gʻ sh ch
Магнит индукция векторининг модули

tokli konturga taʼsir etadigan kuchlar-

Магнит индукцияси чизиқлари

shunday chiziqlarki, ularga oʻtkazilgan urinmalar maydonning taynli bir nuqtasida V vekto…

Magnit kuchlari

bir-biriga nisbatan parallel joylashtirilgan tokli oʻtkazgichlar orasida hosil boʻladigan…

Magnit kuchlari

tokli oʻtkazgichlarning bir-biriga taʼsir qiladigan kuchlari.

Magnit kuchlari Magnit maydon

tokli

Magnit maydon

tok oʻtayotgan har qanday oʻtkazgich atrofida hosil boʻladigan maydon.

Magnit maydoni Magnit oqimi (F)

magnit induksiyasi vektorining V moduli, S yuz hamda V va n vektorlar (n sirtga tik chizi…

Magnit strelkasi

kompasning asosiy qismi. Magnit strelkasi shimoliy va janubiy qutbga ega.

Magnit strelkasi Magnit strelkasining oʻqi

magnit strelkasining

Магнитные силы Магнитное поле Magnitometr

magnit induksiyasini oʻlchash uchun ishlatiladigan asbob. Bunda tokli kontur oʻrnida unch…

Majburiy tebranish

jismning davriy oʻzgaruvchi tashqi kuch taʼsirida tebranishi. Majburiy tebranish majbur e…

Majburiy tebranish Makroskopik jismlar

atom yoki molekulalari juda koʻp boʻlgan jismlar. (Ballonda gaz, stakandagi suv, odam tan…

Makroskopik parametrlar

termodinamik sistema-

Mariya Skladovskaya Kyuri (1867—1934)

fizik va ximik, radioaktivlik haqidagi taʼlimotning yaratilishiga bebaho hissa qoʻshgan. …

Massa bilan energiya orasidagi bogʻlanish. Jismning Massaning tezlikka bogʻliqligi

jismning tezligi ortganda uning massasi oʻzgarmay qolmaydi, balki orta boshlaydi, jismnin…

Matematik mayatnik

Математический маятник — те-

Materiya

bizning ongimizga bogʻliq boʻlmagan holda mavjud boʻlgan butun obyektiv borliq.

Майдонлар суперпозиция принципи

agar har xil zaryadli zarralar fazoning maʼ-

Mendeleev — Klapeyron

Уравне́ние Менделе́ева—Кла-

Metallarning elektron nazariyasi

Электронная теория металлов состоит в том, что различные свойства вещества объясняются су…

Механическое движение Mexanik harakat

vaqt oʻtishi bilan jismning, fazodagi vaziyatining boshqa jismlarga nisbatan oʻzgarishi.

Mexanik harakat Mexanik ish

Механическая работа — физическая величина, прямо пропорциональная силе и длине пути. Она …

Mexanik tebranishlar

Механические колебания — движения, которые повторяются. Например, если шарик подвешенный …

Mexanik toʻlqin

elastik muhitda tebranishning tarqalishi.

Mexanikaning asosiy masalasi

jismning istalgan paytdagi vaziyatini aniqlash.

Mexanikaning oltin qoidasi

kuchdan necha marta yutsak, masofadan shuncha marta yutqazamiz.

Механизмы

приспособления, служащие для преобразования силы.

Mexanizmlar

kuchni oʻzgartirishga xizmat qiladigan moslamalar.

Механизмнинг фойдали иш коэффициенти

foydali ishning umumiy ishga nisbatiga teng.

Mixail Vasilevich Lomonosov (1711—1765)

ulugʻ rus allomasi, shoir va jamoat arbobi, uning nomi bilan ataladigan Moskva universite…

Modda

fizik jismni tashkil etgan narsa.

Modda miqdori

jismdagi molekulalar soni $N$ ning Avogadro doimiysi $N_A$ ga, yaʼni 1 mol moddadagi mole…

Moddada elektr toki mavjud boʻlishining zaruriy shartlari

1) zaryadli erkin zarralar bor boʻlishi, 2) bu zarralarga maʼlum bir yoʻnalishda taʼsir q…

Moddiy nuqta

harakatning muayyan sharoitida oʻlchamlarini eʼtiborga olmasa boʻladigan jism.

Molekula (molekulalar)

yangi lotin tilida molecula — kichraytish va lot. moleis — massa soʻzlaridan olingan, koʻ…

Molekulalarning oʻzaro taʼsir kuchlari

bu tortishish va itarish kuchlaridir. Tortishish kuchlari bor boʻlgani uchun molekulalar …

Molyar massa

bir mol moddaning massasi. Molekulaning massasi bilan Avogadro doimiysining koʻpaytmasiga…

Momentlar qoidasi

agar richagni soat strelkasi boʻyicha aylantiruvchi kuch momenti soat strelkasiga qarshi …

Моментом силы

называется физическая величина, равная произведению модуля силы, вращающей тело, на её пл…

Monokristall

uzluksiz kristall panjarali kristall (grekcha «monos» — yakka, yagona).

Монокристалл

кристалл с непрерывной кристаллической решёткой