Толковый словарь информационно-коммуникационных технологий
Axborot-Kommunikatsiya Texnologiyalari Izohli Lugʻati
Amirov, D.M.; Atadjanov, A.Yu.; Atadjanov, D.Yu.; Ibragimov, D.A.; Rahimjonov, Z.Yo.; Sayidxoʻjayev, S.S. (2010). Axborot-Kommunikatsiya Texnologiyalari Izohli Lugʻati. Tashkent: BMTTDning Oʻzbekistondagi vakolatxonasi.
Крупный трёхъязычный толковый словарь информационно-коммуникационных технологий. Стратегический источник для цифровизации узбекского языка и корректной работы программных продуктов и ИИ.
Алфавитный указатель
Paketlarni kommutatsiyasiga asoslangan tarmoqlarda maʼlumotlarga ishlov berish va kompyut…
X.400Elektron pochtani xalqaro joʻnatish uchun protokol standartlari toʻplami. Xabarlarga nafa…
X.500Kompyuter manzil-maʼlumotnoma xizmati standarti, elektron pochta uchun “oq sahifalar” sif…
X Windows SystemFoydalanuvchining grafik interfeysini qurish uchun standart instrumentlar va protokollarn…
X11 xabKompyuterlarni lokal tarmoqqa ulash uchun qurilmasi. Odatda signal kuchaytiruvchisi bilan…
xabarFoydalanuvchiga hisoblash tizimining tarkibiy qismlari tomonidan hisoblash jarayonining r…
xabar autentifikatsiya kodiMaʼlumotlar (ochiq yoki shifrlangan matn) va maxfiy kalit funksiyasi boʻlgan, maʼlumotlar…
xabar autentifikatsiyasiXabarning moʻljallangan manba tomonidan oldindan belgilangan oluvchiga yuborilganligini v…
xabar butunligi kodiDastlabki matn va kalitdan muayyan qoida boʻyicha hosil qilingan tayinli uzunlikdagi maʼl…
xabar joʻnatuvchiXabarni joʻnatmoqchi yoki saqlashdan oldin xabar hosil qilmoqchi boʻlgan (yoki uning nomi…
xabar marshrutimessage route
xabar oluvchiJoʻnatuvchining oʻzi yoki uning nomidan joʻnatilgan xabarni oluvchi jismoniy yoki yuridik…
xabar qabul qiluvchimessage recipient
хабар хеш-функциясиQiymati kirish ketma-ketligining, yaʼni, ikkilik sanoq tizimida berilgan xeshlovchi sonni…
xabarlarni kommutatsiyalashIkkilamchi tarmoqning stansiyasida yoki bogʻlamasida bajariladigan amallar majmui. U xaba…
Xaffman usulida kodlashMaʼlumotlarni siqish bilan kodlash usuli, bunda tez-tez foydalaniladigan belgilar koʻproq…
xakerAKT sohasida turli noqonuniy harakatlarni bajaruvchi shaxs: boshqa tarmoqlardan ruxsatsiz…
xaktivizm“Xak” (xakerdan olingan) va “aktivizm” (faollik) soʻzlarining birlashishi orqali paydo bo…
Xalqaro avtomatik boshqaruv federatsiyasiAvtomatik boshqaruv nazariyasini rivojlantirish bilan shugʻullanuvchi olimlarni birlashti…
xalqaro axborot almashinuviMamlakat davlat chegarasi orqali axborot mahsulotlarini uzatish va qabul qilish hamda axb…
Xalqaro axborotga ishlov berish federatsiyasiMaʼlumotlarga ishlov berish vositalari nazariyasini rivojlantirish va ulardan foydalanish…
Xalqaro elektrotexnika komissiyasi (XEK)Elektrotexnika sohasida standartlar ishlab chiqish bilan shugʻullanuvchi tashkilot. Elekt…
Xalqaro standartlashtirish tashkiloti (ISO)Milliy (davlat) standartlarini ishlab chiqish bilan shugʻullanuvchi tashkilotlar tomonida…
xalqaro tarmoqTarkibiy qismlari bir nechta mamlakatda joylashgan axborot tarmogʻi. Bunday tarmoqlar xal…
Xalqaro telekommunikatsiyalar ittifoqi (XTI)Elektr aloqasidan foydalanish va uni rivojlantirish masalalari bilan shugʻullanuvchi xalq…
xaninetBir nechta xanipot tizimlari asosida qurilgan va potensial buzuvchilarning instrumental u…
xanipotTanish boʻlgan zaifliklarni modellashtiruvchi, boshqa dasturlar yoki tizimlarni emulyatsi…
хартия глобального информационного обществаglobal axborot jamiyati xartiyasi
xatInternet nuqtayi nazaridan, odatda, elektron xatlar – elektron pochta yordamida joʻnatila…
xatchoʻpFoydalanuvchi veb-brauzerda saqlab qoʻygan veb-resursning manzili.
xatoAloqa kanalidagi foydali signalning buzilishi oqibatida maʼlumotlarning notoʻgʻri qabul q…
xatolar ehtimolligini baholash asbobiTest ketma-ketligini shakllantiruvchi, uning uzatilishi, qabul qilinishi, qayta ishlanish…
xatolar ehtimolligini baholaydigan testAloqa kanallari orqali maʼlumotlar uzatish ishonchliligini aniqlash uchun foydalaniladiga…
хатолар коэффициентиMaʼlum vaqt oraligʻida raqamli xatolar miqdorining shu vaqt oraligʻida qabul qilingan bel…
xatolardan notekis muhofazalanganlikQurilma chiqishida ishlatiladigan, raqamli tovushli oqimni xatolardan himoyalash usuli, u…
xatolarni tuzatuvchi kodlarOrtiqchalik kodi boʻlib, uni ishlatish katta ehtimollik bilan nafaqat axborotni uzatishda…
xatoli sekundlarBir sekundga teng vaqt intervali, uning mobaynida bitta yoki undan ortiq xatoli blok oʻri…
xavf ehtimoliZarar yoki ziyon koʻrish mumkinligi.
xavf ehtimoli qoldigʻiXavf ehtimoliga ishlov berishdan soʻng qoladigan xavf ehtimoli.
xavf ehtimoli tahliliMaʼlumotlarga ishlov berish tizimi resurslari, ushbu resurslarga tahdidlar va tizimning u…
xavf ehtimoliga ishlov berishXavf ehtimolini modifikatsiyalash boʻyicha choralarni tanlash va amalga oshirish jarayoni.
xavf ehtimolini baholashAgar hisoblash tizimi muayyan tahdidlardan muhofazalanmagan boʻlsa, sodir boʻlishi mumkin…
xavf ehtimolini boshqarishAKT tizimlari resurslariga taʼsir qilishi mumkin boʻlgan istalmagan voqealar oqibatlarini…
xavf ehtimolini qabul qilishXavf ehtimolini oʻziga olish qarori.
xavfsizlikTizim yoki tarmoq axboroti muhofazasini, saqlanishini, ishonchliligini va puxtaligini taʼ…
xavfsizlik auditiMaʼlumotlarni qayta ishlash tizimi yozuvlarini va tizimni boshqaruvchi funksiyalar adekva…
xavfsizlik chorasiXavf ehtimoliga ishlov berish amaliyoti, tartiboti yoki mexanizmi. Axborot xavfsizligi bo…
xavfsizlik konfiguratsiyasiTanlangan xavfsizlik siyosatining parametrlari majmui. Xavfsizlik konfiguratsiyasi faylla…
xavfsizlik maʼmuriMaʼsul mansabdor shaxs. U oʻrnatilgan ish rejimi doirasida ikki davrda oʻz vakolatlariga …