ёпмоқ
yopmoqёп
Суғориш канали, катта ариқ. Амударё ва ундан чиқадиган ёпларнинг сув сатҳидан анча паст бўлгани туфайли Хоразм-да қадимдан сув чиқарадиган [кўтарадиган
техника ишлатилган. И. Жабборов, Кўҳна харобалар сири
Аваз жинкўчаларни айланиб, ёп бўйига чиқди — С. Сиёев, Ёруғлик
ёпмоқ И
фл. 1. 1 Эшик, дераза ва шу кабиларни бекитмоқ.
Кирадиган эшигингни қаттиқ ёпма. — Мақол
Мирҳомидхўжа оғилнинг эшигини секин ёпди-да, имо билан Қамбаралини бир чеккага чақирди. — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари
[Полвон] Остонага борганда: — Қолганини уйда оласан, — деди-ю, эшикни қарсилла-тиб ёпиб чиқиб кетди. — С. Сиёев, Отлиқ аёл
2. Устига ташламоқ, устини бекитмоқ.
Чўли бобо уйига кириб, бир янги почапўстин олиб чиқиб, Меъморнинг елкасига ёпди. — Мирмуҳсин, Меъмор
Ёʻлчи қуруқ наматга ётиб, устига кўрпача ёпди. — Ойбек, Танланган асарлар
3. Қопқоқ билан бекитмоқ, қопқоқламоқ.
Чойнакнинг қопқоғини ёпмоқ
Аҳмад уйига кириб борганида, Мунира қиш ғамини еб, аччиқ-чучукдан шиша банкаларга консерва ёпаётган экан. — Ф. Мусажонов, Ҳиммат
4. Иш-ҳаракатини, фаолиятини тўхтатмоқ.
Дўконни ёпмоқ. Мажлисни ёпмоқ.
Хивадек кичик бир қалъада олтмишдан ор-тиқ қорихона на керак?Уларнинг бир қисмини ёпмоқ лозим. — С. Сиёев, Аваз
Абдусамадқори самоварини ёпиб, менга жавоб берди. — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари
5. Очиқ, ёзиқ нарсани йиғмоқ, бекитмоқ.
Дафтарни ёпмоқ.
Аҳмад варақнинг учини буклаб, журнални ёпди. — Ф. Мусажонов, Ҳиммат
Раъно китобни секингина ёпиб, Анварга узатди — А. Қодирий, Меҳробдан чаён
Саодатхон эндигина ёпган зонтини қайта очди. — С. Зуннунова, Янги директор
6. Қурмоқ, бино қилмоқ.
Шунинг учун [Худоёрхон] меҳнаткашни раҳмсиз ишлатиб, сарой ва расталар, қаландархона ва ўрдалар ёпмоқда эди. — А. Қодирий, Меҳробдан чаён
7. Қопламоқ, эгалламоқ.
Шаҳодат муфти қарийб бутун кўкрагини ёпган баҳайбат мош-гуруч соқолини қалам билан таради. — А. Қодирий, Меҳробдан чаён
8. Яширмоқ, махфий тутмоқ.
— Мабодо област газетасига ҳам келиб қолгудек бўлса, бу ёғини ёпамиз-қўямиз-да, — деди Ҳалим. — Р. Файзий, Чўлга баҳор келди
Шу ёʻл билан сирингни ёпмоқчи бўлдингми? [деди Ўрмонжон]. — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари
- Эсинг борида этагингни ёп Вақт-ғаниматни қўлдан берма, хатонинг ўз вақтида олдини ол. — Эсинг борида этагингни ёп. Менга йигит бўл! — деди Холхўжа Бўтага. — С. Аҳмад, Ҳукм
ёпмоқ ИИ
фл. Тайёрламоқ, пиширмоқ.
Нон ёпмоқ.
Эътибор опа уй юмуши билан банд бўлади: нон ёпади, ўғир янчади. — Ҳ. Ғулом, Машъал
У қайроқ буғдой унидан ёғли патир, сомса ёпди, қатлама пиширди. — И. Рахим, Чин муҳаббат