ВОДООТДАЧА

toʻla nam sigʻimigacha toʻyingan togʻ jinsidan ogʻirlik kuchi taʼsirida erkin oqib chiqayotgan suv hajmi (litrda). Togʻ jinsining S.b. qobiliyati gravitatsion S.b. bilan tavsiflanadi, oʻnlik birliklarda yoki foizda ifodalanib quyidagi formula yordamida aniqlanadi: $\mu_c = W_{t.n} - W_{m.s}$, bunda $\mu_c$ — S.b. koeffitsiyenti, %; $W_{t.n}$ — toʻla nam sigʻimi, %; $W_{m.s}$ — maksimal molekulyar nam sigʻimi, %. Tog jinslarining S.b.gi laboratoriya usullari, rejim kuzatuvi va tajribaviy suv chiqarish maʼlumotlariga asoslanib aniqlanadi. Laboratoriya usullari qumlarning S.b. gini aniqlashda qoʻllaniladi. Rejim kuzatuvlari maʼlumotlaridan foydalanib S.b. quyidagi formula orqali aniqlanadi: $\mu_c = \frac{Q_e \cdot t}{\Delta V}$ bunda $Q_e$ — grunt suvi gorizontining boʻshalish zonasidan t vaqt davomida oqib chiqadigan suv oqimining oʻrtacha sarfi; $\Delta V$ — shu vaqt davomida drenajlangan qatlam hajmi. Tajribaviy suv chiqarish chogʻida kuzatuv quduqlarida suv sathining pasayishi maʼlumotlariga asoslanib, S.b. quyidagi formula orqali topiladi: $\mu_c = \beta \frac{Q \cdot t}{r_1^2 (S_1 - S_2)}$ bunda $\beta = 0,824 (\frac{r_2}{r_1})^{2 \frac{S_1}{S_1 - S_2}} \cdot \lg \frac{r_2}{r_1}$; Q — markaziy quduq sarfi, m³/sutka; t — suv chiqarish muddati, sutka; $r_1$ va $r_2$ — markaziy quduqdan kuzatuv qudugʻigacha boʻlgan masofa, m; $S_1$ va $S_2$ — kuzatuv quduqlaridagi suv sathi, m., Suv beruvchanlik