тескари
teskariтескари
сфт. 1. Одатдаги, ўнг, тўғри деб қабул қилинган ҳолатга, ёʻналиш, тузилиш, тартиб ва шу кабиларга қарама-қарши бўлган; терс.
Тескари иш. Бўлувга тескари амал — кўпайтирув. Кепкани тескари киймоқ. Китобни тескари ушламоқ. Стулга тескари ўтирмоқ. Сўзни тескари ўқимоқ. Сув тескари оқмайди.
Қўлимга тушганида, юзига куя суриб, эшакка тескари миндирар эдим-у, бозорнинг ўртаси билан ҳайдаб, тўппа-тўғри қозининг ҳузурига олиб борар эдим. — П. Турсун, Ўқитувчи
Бўта, қуруқ чойни нонсиз иссиқ-иссиқ ҳўплаб, чойнакнинг қопқоғини тескари ёпиб, ичига иккита ўн тийинликни ташлаб, ўрнидан турди. — С. Аҳмад, Ҳукм
2. Қарама-қарши томон, ўнг бўлган томонга қарши, терс.
Узоқ ўйлаб турмай, бу кунги Тиктепанинг гузарга тескари то-монидан ўзи учун бир бошпаноҳ очиш қарорига келади. — А. Қодирий, Обид кетмон
Мен қаёққа бошласам, меҳмон юрмайди, тескари томонга ёʻл олади. — Гулдаста
3. Қарама-қарши, хилоф, зид.
Агар биронта иш унинг \Хушрўйнинг\ тилагига тескари кеца, шовқин-суронни худди бошига кийиб олар эди. — А. Қодирий, Ўтган кунлар
Киши кўринишда ва муомалада бир хил, ҳақиқатда, ички жиҳатдан тамом тескари бўлиб қолиши мумкин. — П. Турсун, Ўқитувчи
4. Ақл-одоб. иш-фаолият ва шу кабиларда ўзаро зид, бир-бирининг акси бўлган, бир-бири билан келишмайдиган ҳолатли.
Шайхулисломнинг Улуғбек мирзога очиқдан-очиқ тескари бўлиб олганини кўрган Тархон ёқасини ушлади. — Мирмуҳсин, Меъмор
5. Бирор нарсанинг орқа томони, орқаси, астари.
Газламанинг тескариси. Кўрпанинг тескариси.
Битта кулчани кафтига тескари қўйиб туриб, мушти билан ўртасига урди — Ҳ. Ғулом, Машъал
6. кўчма Бир-бири билан гаплашмайдиган, аразлашган.
Улар бир-бирлари билан тескари бўлиб қолдилар.
Олти ойдан бери юз кўришмаган қайната-куёв бирга ишлашяпти-я? Бир ҳисобдан яхши бўпти. Токайгача тескари бўлиб юришади. — Р. Раҳмон, Меҳр кўзда
- Иши тескари кетди Иши юришмай қолди, иши орқага кетди, пачава бўлди.
- Тескари дунё Бевафо, ўзгариб турувчи дунё. Қандай қилай, шундай тескари дунё экан. — Ғ. Ғулом, Тирилган мурда
- Тўнини тескари киймоқ
- (Худо) Юзини тескари қилсин Худо кўрсатмасин, унга дучор ёки гирифтор қилмасин. Ёмоннинг юзини тескари қилсин.