тепловое расширение

английскийthermal expansionузбекскийjismni izobarik qizdirilganda uning oʻlchamlarining kengayishi., issiqlikdan kengayish

qattiq va suyuq jismlarning oʻlchami va hajmining issiqlikdan kengayishi. Qattiq jism (togʻ jinsi)ning t°S temperaturadagi uzunligi (l_t) temperatura (t) va chiziq boʻylab kengayish koeffitsiyentlari (α) bilan aniqlanadi: l_t=l_o(1+αt). Jismning chiziq boʻylab kengayish koeffitsiyenti uning (0 dan t°S temperatura oraligʻida) nisbatan oʻrtacha uzayishiga teng oʻlcham, yaʼni: (1/t) (l_t-l_o)/l_o=α. Jismning chiziq boʻylab hajmiy kengayishi ham xuddi shunga oʻxshash aniqlanadi, yaʼni: V_t=V_o(1+βt), bunda β — jinsning hajmiy kengayishi koeffitsiyenti. Chiziq boʻylab hajmiy kengayish koeffitsiyentlarining oʻlchovi — 1/gradus. Jism isitilganda uning zichligi oʻzgaradi. Chunonchi jismning t temperaturadagi zichligi: ρ_t=ρ_o/(α+βt), bunda: ρ — jismning 0°S temperaturadagi zichligi; β — jinsning hajmiy kengayish koeffitsiyenti., Issiqlikdan kengayish