Тенденциозность
ruschaТенденциозность
лат. tendere — йўналтирмоқ, ҳаракат қилмоқ сўзидан
tendensiozlik. Badiiy asarning gʻoyaviy yoʻnalishi, kitobxonni maʼlum fikr va tuygʻular bilan shu gʻoyaviy yoʻnalishga, eʼtiqodga ishontirishga intilish. Salbiy maʼnoda oʻquvchini bir yoqlama, soxta fikrlarga ishontirishga harakat qilish. Tendensiozlik asl maʼnosida chinakam badiiy, yuksak gʻoyaviy asarlarning ajralmas xususiyatidir. Fridrix Engels oʻz xatlaridan birida tendensiozlikni quvvatlab, unga albatta real voqelik nuqtayi nazaridan munosabatda boʻlish kerakligini taʼkidlaydi. Shiller asarlarini, rus romanlarini tendensioz; yaʼni maʼlum gʻoyaviy yoʻnalishni izchillik bilan ilgari suruvchi asarlar sifatida taʼrif qiladi. V. I. Lenin N. G. Chernishevskiyning «Nima qilmoq kerak?» romanini yuksak baholab, undagi oʻtkir tendensiozlik hayotda muhim rol oʻynaganini alohida qayd etgan edi. Leninning fikriga koʻra, asardagi tendensiozlik yuzlab kishilarni revolyutsioner qilib yetishtirdi.