СЖИМАЕМОСТЬ ПЛАСТОВОЙ НЕФТИ

Qatlam neftining siqiluvchanligi — bosim taʼsirida neftning oʻz hajmini oʻzgartirish qobiliyati. Bunday tavsifni miqdoriy baholashda siqiluvchanlik koeffitsiyentidan foydalaniladi. Tashqi bosim koʻpayganda suyuqlikning hajmi dastlabki hajm va bosimning oshishiga proporsional oʻzgaradi: $-\Delta\text{V} = \beta\text{Vp}$ bunda $\Delta\text{V}$ — suyuqlik hajmining oʻzgarishi; $\beta$ — siqilish koeffitsiyenti; $\text{V}$ — suyuqlikning dastlabki hajmi; $\text{p}$ — bosimning ortishi; (—) belgisi $\text{p}$ bosimning musbat ortishiga $\Delta\text{V}$ning manfiy ortishi mos kelishini ifodalaydi. Qatlam neftining oʻrtacha siqiluvchanligi deganda uning hajmini bosim 0,1 MPa ga oshganda ortish miqdori tushiniladi: $\alpha_p = -\frac{\Delta\text{V}}{\text{V}\Delta\text{P}}$, bunda $\alpha_p$ — siqilish koeffitsiyenti; $\Delta\text{V}$ — neft hajmining oʻzgarishi; $\text{V}$ — neftning dastlabki hajmi; $\Delta\text{p}$ — bosimning oʻzgarishi.