Sichqoncha
СичқончаSichqoncha
kompyuterni boshqarish qurilmasi
sichqoncha
Foydalanuvchi tomonidan yassi yuzada harakatlantirilganda kursor koordinatalarining joylashishini belgilovchi va ekranda koordinatalarni koʻrsatish uchun moʻljallangan qurilma. “Sichqoncha” atamasi ushbu qurilma shaklidan kelib chiqqan – odatda u kirish uyasiga sichqon dumiga oʻxshash maxsus sim orqali ulanadi (simsiz sichqonlar ham mavjud). Sichqoncha ustida bitta yoki undan koʻp tugma joylashgan boʻlib, foydalanuvchi ularni bosib ayni paytdagi aktiv dasturda muayyan harakatlarni bajarishi mumkin. Ushbu harakatlar foydalanuvchi grafik interfeysining muhim elementi hisoblanadi. Mazkur interfeys birinchi bor Apple Computer kompaniyasi tomonidan taqdim etilgan. Shakli, tashqi koʻrinishi va ish tamoyiliga koʻra, sichqoncha tuzilishining bir necha turi bor. Mexanik sichqoncha ostida yassi yuzada harakatlanuvchi sharcha mavjud. Mexanik sichqoncha 1963 yilda Duglas Engelbart (Stenford tadqiqotlar markazi) tomonidan yaratilgan boʻlib, 1970- yillarda Xerox kompaniyasi tomonidan tijorat maqsadlarida qoʻllanilgan. Optik sichqoncha lazerning sichqonchaning yuzaga nisbatan harakatini aniqlash xususiyatidan foydalanadi.английскийmouseрусскиймышь
SICHQONCHA
tex. tishqansha