шошмоқ
shoshmoqшошмоқ
фл. 1. Эришиш, етиш ва шу кабиларга сабрсиз интилмоқ; ошиқмоқ.
Аваз Ёшулли билан олишиб гаплашолмади, раиснинг нега шошаётганига ҳам тушунмади. — С. Сиёев, Аваз
Ёмғир аралаш қор ёғиб турган бўлса ҳам, у негадир шошмас эди. — С. Зуннунова, Янги директор
— Раҳмат, шошиб турибмиз, — деди Меливой. — Ф. Мусажонов, Нозик масала
2. Тез, зудлик билан бажармоқ; тез, илдамлик билан ҳаракат қилмоқ.
Одамларнинг шошиб юришига қараганда, қорми, ёмғирми ёғса керак. — Э. Раимов, Ажаб қишлоқ
Шошиб хатни ёнидан чиқазиб, қўлига берди. — С. Аҳмад, Уфқ
Заргаров ҳали қаёққа боришини билмаса ҳам, шошиб, этикларини кийди. — А. Мухтор, Бўронларда бордек ҳаловат
3. Тўсатдан юз берган иш, ҳодиса туфайли ҳовлиқмоқ, ҳаяжонланмоқ, эсанкирамоқ.
Тўсатдан меҳмонлар келиб, шошиб қолдим. Шошганда лаббай топилмас. — Мақол
Қудрат эса болаларнинг гапини тинглашини ҳам, атрофдаги бой манзараларни кўриб олишини ҳам билмай, шошиб қолган эди. — Ҳ. Назир, Сўнмас чақмоқлар
- Ақли шошмоқ 1. Ҳайрон қолмоқ, ажабланмоқ. Кўргазмага келганларнинг у ерда-ги экспонатлардан ақли шошади;Ана шу ерга келганда кўпларнинг боши гангиб, ақли шошиб қолди. — Ҳ. Ғулом, Машъал
- Шошма ҳали ёки шошмай тур Қараб тур ҳали, мендан кўрасан (дўқ, пўписа). Шошма ҳали, пешонангдан отиб, ерга чўзилтирмасам, одам боласи эмасман. — Ойбек, Танланган асарларСен ўзбошимчани акамга айтиб, адабингни бердириб қўймасамми, сен этаксиз, шошмай тур — К. Яшин, Ҳамза