ПРЕДУПРЕЖДЕНИЕ ПРИХВАТОВ БУРИЛЬНЫХ ТРУБ

қудуқ деворидаги тоғ жинсларининг ўпирилиб ва тўкилиб тушиши, бўкиши натижасида бурғилаш қувурлари қисилиб қолишининг олдини олиш тадбирлари. Қисилиб қолишнинг олдини олишнинг асосий тадбирларидан бири ювувчи суюқликни тайёрлаш технологияси ва унинг параметрларини (сув беролиши, зичлиги, қовушқоқлиги, қумнинг миқдори, суюқликдан ҳосил бўладиган пўстнинг қалинлиги, ёпишқоқлиги ва б.) тўғри танлашдир. Бунда сув берувчанликни имкони борича камайтириш, шунингдек, қатламга шимилаётган филтратни жинс билан ўзаро муносабатини пасайтириш зарур. Филтрат бурғилаётган жинслар учун нейтрал бўлиши керак. Бурғилаш снарядининг қисилиб қолишидан асраш учун гирдобли эмулсион эритмалардан фойдаланиш самарали ҳисобланади. Дисперсион муҳит углеводородли суюқликдан, дисперс фаза эса — тоғ жинсининг майдаланган зарраларидан ва майда дисперсион ҳолатдаги сувдан иборат бўлади. Бу билан қудуқ деворини ташкил этган тоғ жинслари ва шламнинг сув билан ўзаро таъсири ёʻқотилади. Бундай ҳолларда шлам бурғилаш қувурларига ёпишмайди, гилли жинсларни бурғилашда эса сиқилиб қолишнинг олдиндан бартараф қилиш имконини беради. Бурғилаш снарядининг қисилиб қолишини олдини олишда шлам муҳим рол ўйнайди. Бунда қуйидагилар тавсия этилади: 1) қудуқ тубида тўпланиб қолган шламнинг қалинлиги 0,4—0,6 м дан ошмаслиги; 2) қудуқнинг чуқурлигини ва унда шлам борлигини аниқлаш учун бир ойда бир — икки марта БҚБ узунлигини ўлчаш; 3) снарядни кўтаришдан олдин емирилган жинс бутунлай чиқиб кетгунча қудуқни ювиш; 4) бурғилаш вақтинча тўхтатилганда снарядни қудуқ тубидан шлам чўккан жой юзасидан юқорига кўтариш; 5) чуқур қудуқларни бурғилашда ҳар қайси агрегатни резерв насос билан жиҳозлаш; 6) қабул қилувчи сиғимлар, тиндиригчлар ва новларни мунтазам равишда шламдан тозалаш; 7) насоснинг қабул қилувчи клапанини суюқлик сатҳидан 15—20 см пастда жойлаштириш; 8) МҚБ қудуққа туширилгандан сўнг диаметри қудуқникидан икки маротаба кичик бўлган асбобдан фойдаланмаслик; 9) имкон борича тез тозалайдиган суюқликдан фойдаланиш зарур., Бурғилаш қувурларининг қисилиб қолишини олдини олиш