Переводческая компетенция

– Таржима компетенсияси. (Таржима малакаси; таржимонлик ваколатлари) 1. Таржима жараёнининг муҳим омили сифатида таржима малакаси тушунишнинг рецептив компетенсияси ва шакллантиришнинг самарали компетенсиясини бирлаштиради. Бошқача айтганда, таржима компетенсияси манба матнни тушуниш қобилияти ва аслият тилида матн яратиш қобилиятини ўз ичига олади. Бунда таржимоннинг ҳаётий тажрибаси асосий билим (фоновое знание) сифатида намоён бўлади. Таржима компетенсияси таркибий қисмлари орасида таржима тили идиоматикасини билиш катта аҳамиятга эга. Бундан ташқари, таржима компетенсияси таржима жараёнида тўқнашадиган икки маданият элементларини ҳам ўз ичига олади. Таржимон манба матнига ёʻналган ҳолда таржима тилида асл нусханинг “қайта ифодаланиши” билан якунланадиган қарорларни қабул қилади. 2. Унинг фарқланиши (дифференсиация) икки ёʻналишда мавжуд бўлади: 1) жанр бўйича (илмий-техник матн, бадиий матн ва б.) ва 2) ёʻналиш бўйича (она тилидан чет тилига ва чет элдан она тилига). Ушбу компетенсиялардан ҳар бири, ўз навбатида, икки кичик компетенсияни ўз ичига олади (манба тили борасида рецептив ва таржима тили борасида маҳсулдор). Иккала кичик компетенция бир-бирини тўлдиради ва таржимон учун зарур бўлган коммуникатив эквивалентлик даражасига эга бўлган муҳим ва стилистик жиҳатдан мураккаб бўлган матнлар таржимаси учун зарур бўлган компетенсияларнинг асосини ташкил этади. Таржима маҳоратининг ушбу матнли хусусияти, иккита тилни яхши биладиганлар, шунингдек, яхши таржимон бўлишлари шартлигини кўрсатади. Яна шу нарса маълумки, икки тилни мукаммал билган кишининг яхши таржимон деб бўлмайди. 3. Таржимон аслият матнини қандай тушунади, қандай