Пародия

parodiya. Hajvning bir turi boʻlib, unda biror ijodkor asari yoxud ijodining yaramas tomonlari ustidan kulish, masxaralash maqsadida oʻsha asarga oʻxshatib yozilgan sheʼriy yoki nasriy asar. Parodiya badiiy ijoddagi kamchiliklar ustidan kulishning asosiy vositasi boʻlib, u ikkiga boʻlinadi: 1. Yumoristik parodiya. Bunday parodiya biror asarning asosiy nusxasiga taqlidan yaratiladi; 2) Satirik parodiya. Bunday parodiya asarning asosiy nusxasiga zid boʻlib, undagi gʻoyaviy-estetik jihatlar inkor etiladi. Parodiya hamma vaqt adabiy jarayon bilan hamqadam boʻlib, oʻz xarakteri jihatidan aktual va keskin boʻlishi lozim. Shuning uchun ham parodiya oʻtmish ijodkorlarning asarlaridan koʻra, koʻproq zamonaviy asarlarga nisbatan yaratiladi. Parodiya odatda davr oʻtishi bilan eskirib qolgan badiiy shablon va normalarga qarshi qaratilgan boʻladi va u adabiy kurashlar jarayonida muhim rol oʻynaydi. Masalan, klassitsizmning qonun-qoidalari romantiklar tomonidan; romantiklarning asarlari esa realistlar tomonidan parodiya qilinadi. Grek adabiyotida Gipponakt (eramizdan oldingi VI asr) parodiyaning asoschisi hisoblanadi. Rus adabiyotida A. S. Pushkin, N. A. Dobrolyubov, D. D. Minayev, A. Arxangelskiylar oʻtkir kinoyali parodiyalar yaratganlar. Oʻzbek adabiyotida ham parodiya janri birmuncha rivojlangan. «Sharq yulduzi» jurnalining «Gulqaychi» boʻlimida hamda «Mushtum» satirik jurnalida parodiyalar muntazam eʼlon qilib boriladi.