отмоқ

фл. 1. Кўлни силтаб ёки қулочкашлаб, қўлидаги нарсани узоққа ёки мўлжалга ирғитмоқ, улоқтирмоқ.

Тош отмоқ. Гранат отмоқ. Кўпга кесак отма. — Матал

Ёрмат пичоқни суғуриб олиб, узоққа отди. — Ойбек, Танланган асарлар

2. Ташламоқ, ирғитиб юбормоқ.

Тантибойвачча кўрпачага бемалол ўтириб, дўпписини бир чеккага отди. — Ойбек, Танланган асарлар

3. Шиддат билан бирор томонга, жойга ташламоқ ёки ташланмоқ, отилмоқ.

Гулнор ҳушсизланган каби, бошини онанинг тиззасига отди. — Ойбек, Танланган асарлар

Болакай, ястаниб ётган поёнсиз лолазордан югуриб келиб, ўзини унинг қучоғига отди. — Шарқ юлдузи

4. Кўтариб ерга урмоқ, йиқитмоқ (курашда).

У [Сиддиқжон] ҳозир курашда рақибини ёнбошга олиб отган. — А. Қаҳҳор, Қўш-чинор чироқлари

Қўтосни отмади, зўр билан уни майдоннинг четига — қаттиқ ерга судради. — А. Қаҳҳор, Сароб

5. с. т. Чекмоқ; тортмоқ.

Чори ота бармоқлари титраб, нос отди. — С. Нуров, Нарвон

Шу вақтда кимдир, бурнаки отгандек, қайта-қайта апшурди. — Ойбек, Навоий

6. Тортмоқ, ичмоқ (ичимлик ҳақида).

Эсонбой чорпояга чиқиб, у билан ёнма-ён ўтирганда, чол жиндай отиб олганини сезди. — Ёшлик

7. кўчма кам қўлл. Улоқтириб ташламоқ, тарк этмоқ, йиғиштирмоқ.

Қўлингдан келганча чиқар яхши от, Яхшилик қил, болам, ёмонликни от! — Эргаш Жуманбулбул ўғли

8. кўчма Чиқармоқ, ёзмоқ, ёймоқ (асосан ўсимлик ҳақида).

Чечак отмоқ. Палак отмоқ. Куртак отмоқ.

Ҳадемай карнай-гуллар, жуда ҳафсала билан чиройли қилиб тортилган ипларга чирмашиб, катта-катта япроқлар отди. — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари

Зилол сувли шаршара ёнида икки баҳайбат чинор, Бобур замонидан гувоҳлик бериб, шох отиб турибди. — Ҳ. Ҳасанов, Экватордан ўтганда

9. Бирор қурол воситасида ўқ, тош, снаряд ва шу кабилар узмоқ.

Сопқон отмоқ. Камалак отмоқ. Миномёт(дан) отмоқ. Отган ўқ қайтмас. — Мақол

Ётиб қолгунча, отиб қол. — Мақол

Танкларимиз душманнинг олдинги окопларидан ўтиб, танкка қарши отадиган батареяни тўпга тута бошлади. — А. Қаҳҳор, Олтин юлдуз

10. Отиш қуроли воситасида уриб шикастламоқ ёки ўлдирмоқ.

Ўрдак отмоқ. Қуён отмоқ.

[Ёʻлчи] Тишини қисирлатиб деди: — Тўпнинг оғзига қўйиб, отиб юборинглар мени, қонхўрлар! — Ойбек, Танланган асарлар

Баъзан қизиқсиниб, биз ҳам каптар отиб кўрмоқчи бўлардик. — Шукрулло, Сайланма

11. Куч билан итариб, итқитиб чиқармоқ; учириб юбормоқ.

Шиша пробкасини отиб юборди. Вулқон юз тонналаб оловланган тоғ жинсларини ҳавога отди.

Сув дам оқизиб кетади, дам четга отади. — С. Аҳмад, Уфқ

12. кўчма Қўймоқ, ташламоқ.

Шиор отмоқ. Масалани ўртага отмок-

Дастлаб бу гапни дадангиз ўзлари ўртага отдилар. — Ойбек, Танланган асарлар

13. Учмоқ, сирғанмоқ.

Яхмалак отмоқ. Конки отмоқ Менинг ёшлигимда бирга ошиқ ўйнаб, яхмалак отиб ўсган бир оғайним бор. — Шукрулло, Сайланма