oqlamoq
оқламоқoqlamoq
fl. 1. Ohak, boʻr kabi oq tusga kirituvchi narsalar bilan boʻyamoq.
Devorni oqlamoq. Uyni oqlamoq.
Daraxtlarning tanasini oqlab yurgan chol yengi bilan peshonasini arta turib, shiyponga qarab qichqirdi: Hoy Komiljon! — S. Zunnunova, Olov
2. Ovqatga qatiq qoʻshmoq, qatiqlamoq.
Moshxoʻrdani oqlamoq.
Oyxon qoʻshquloqqa qatiq ivitib qoʻygan ekan, mastavani oqlab ichdilar. — A. Muxtor, Kumush tola
3. Choyga sut aralashtirmoq.
[Qutidor:] Toʻybeka, Kumushning choyini oqlab ber-chi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
4. maxs. Metall narsalarning sirtiga qalay yugurtirmoq.
Mis qozonni oqlamoq.
5. Donni, gʻallani tuyib, poʻstini ajratmoq, tozalamoq.
Oʻrta yashar xotin koʻylak yenglarini bilagigacha shimarib, toʻq-toʻq qilib, kelida sholi oqlaydi. — S. Ahmad, Ufq
Kuyovingiz objuvozda sholi oqlayapti. Tinch-omonlik, otasi. — H. Gʻulom, Mashʼal
6. koʻchma Biror kishining gunohsiz ekanligini tasdiqlamoq, kimsani aybdor emas deb topmoq.
Sud gunohsizlarni oqladi.
[Hamida:] Men qizni oqlab, butun gunohni uning xoʻjayiniga, yosh qizni bu qadar berahm ekspluatatsiya qilgan kishiga qoʻymoqchiman. — A. Qahhor, Adabiyot muallimi
Qodir Nabigulga Holingga voy deganday qilib qaradi. Buni Nabigul fahmlab, oʻzini oqlashga kirishdi. — A. Qahhor, Qanotsiz chittak
7. Biror harakat yoki holatning toʻgʻriligini tasdiqlamoq, haq, toʻgʻri deb topmoq.
Qiziga boʻlgan gʻazabini yuragi oqlasa, aqli qoralardi. — Sh. Rashidov, Boʻrondan kuchli
Qiz-juvonlarimizning egnidagi gʻalati-gʻalati kiyimlar haqida gap borganda, ularni nima deb oqlashni ham bilmaysan kishi. — Gazetadan
- Ishonchni oqlamoq Bildirilgan ishonchga munosib ish qilmoq. Bu yigit layoqatli, ishchan, shubhasiz, ishonchlaringizni oqlaydi. — Sharq yulduzi
- Ona sutini oqlamoq Onaga mardlarcha xizmat qilib, uni rozi qilmoq, farzandlik burchini bajarmoq.
- Tuzini oqlamoq Oʻz panohiga olib boqqan, tarbiya qilgan kishining xizmatiga yarasha xizmat qilmoq. Ulugʻ burchim tuzingni oqlamoqdir, Hamisha hurmatingni saqlamoqdir. — Habibiy