Проект Hayot Foundation
Ру

oʻch

ўч
Толковый словарь узбекского языка

oʻch I

OʻCH I ’adovat’, ’qasos’. Shundan keyin u oʻch olish payida boʻldi. Qadimgi turkiy tilda ham shunday maʼnoni anglatgan bu soʻz tarkibidagi unli yumshoq va choʻziq talaffuz qilingan (ЭСТЯ, I, 558); oʻsha davrlar—dayoq bu unlining choʻziqlik belgisi yoʻqolgan (PAP 405-Devon, I, 79; DS, 376), oʻzbek tilida esa yumshoqlik belgisi ham yo'qolgan: ö:ch > öch > och. OʻCH II nihoyatda berilgan’,’hirs qoʻygan’. Oʻgʻlim shirinlikka ju d a oʻ ch. Bu sifat qadimgi turkiy tildagi o:ch otining yuqorida taʼriflangan belgi maʼnosi asosida (ЭСТЯ, I, 559: öch 6) mustaqil soʻzga ajralib chiqqan, bunda u kesim vazifasida kelgan (otdan kesimlik soʻzi oʻsib chiqqan). Oʻzbek tilida bu soʻz tarkibidagi unlining yumshoqlik va choʻziqlik belgisi iuqolgan: ö:ch > och

1) ziyon yetkazgani, tahqirlagani va sh.k. uchun javob tarzidagi ishni qilmoq. 2) umuman, alamini yoʻqotish, tarqatish uchun biror ish qilmoq

Onajon, yigʻlamang, men oʻgʻlimni oʻldirganlardan oʻch olaman! — Mirmuhsin, Meʼmor

Sen boʻlsang, bugun aroqdan oʻchingni olmoqchi boʻlganga oʻxshaysan — A.Muxtor, Opa-singillar

oʻch II

Nihoyatda berilgan, hirs qoʻygan

Shirinlikka oʻch bola. Pulga oʻch

Latofat yoiiigidan qoʻshiqqa oʻch edi — S. Karomatov, Hijron

Ayniqsa, xoʻjayinning katta oʻgʻli Hakimboyvachcha paxtaga juda oʻch odam — Oybek, Tanlangan asarlar

Xumorxon shunaqa narsalarga oʻch, oʻshanga oshiramiz. A — Qahhor, Ogʻriq tishlar

Сообщить об ошибке в статье