КОНВЕРГЕНТНАЯ ГРАНИЦА ПЛИТ

литосфера плиталарининг бирикиш чегаралари. Вадати-Бенофф зоналари билан ифодаланиб, ушбу зоналарнинг чўкиш ёʻналиши бўйича сиқилишини кўрсатади. P.k.ch.da Ердаги оғирлик кучлари аномалиясининг энг юқори қийматлари ва иссиқлик оқимининг энг кичик миқдори қайд қилинади. Плиталарнинг ўзаро таъсиридан P.k.ch. бўйлаб қуйидагилар юзага келади: бир океан плитасининг бошқаси остига сурилиши ва ёйсимон жойлашган ороллар ёйининг ҳосил бўлиши; океан плитасининг континентал плита остига сурилиши ва фаол континентал чеккалар ҳосил бўлиши; плиталарнинг континентал қисмининг тўқнашувидан бурмаланиш минтақасининг ҳосил бўлиши ва ҳ.к. Одатда, P.k.ch. денгиз сатҳидан 10 км гача бўлган нов кўринишидаги чуқурликлар билан ифодаланади. Айрим новлар ёш чўкиндилар билан тўлиб депрессияларни ниқоблаб туради. Чўкаётган блок астеносферага кириб борганда унинг устида андезит таркибли магма манбаи ҳосил қилади, у ўз навбатида жинс қатламлари орасига кириб боради ва ер юзига отилиб чиқади. Магманинг ҳосил бўлиши ва тўпланиши аниқ ечилмаган бўлиб, мунозаралидир. Бундай магматик фаоллик агарда юқорида ётган пўст океан пўсти бўлса вулкан ороллари ёйини, агарда континентал пўст бўлса, у ҳолда андезит таркибли вулканик тоғ тизмаларини ҳосил қилади. Вулкан ёйлари ва тоғ тизмалари қўшни чуқур сувли новлар билан туташиб кетади ва уларга нисбатан параллел жойлашади. Вулкан ёйлари билан мусбат аномалиялар, чуқур сувли новлар билан — манфий аномалиялар (Буге аномалиялари) боғлиқ. P.k.ch. сейсмик жиҳатдан фаол. Гипоцентрлар нафақат чегараларга яқин саёз зоналарда жойлашган, балки чўкаётган блокларда ҳам учраб, айримлари 700 км ли чуқурликкача етиб боради. Тўпланган маълумотлардан P.k.ch. биринчи навбатда континент чеккаларига яқин жойлашган океан литосферасида юзага келиши аниқлан-, Плиталарнинг конвергент чегараси