КОЭФФИЦИЕНТ СЖИМАЕМОСТИ НЕФТИ $\beta_н$
русчаКОЭФФИЦИЕНТ СЖИМАЕМОСТИ НЕФТИ $\beta_н$
босим 0,1 Мпа ўзгарганда қатлам нефти ҳажм бирлигининг ўзгариши кўрсаткичи. Бу нефт таранглигини ифодалайди ва қуйидаги ўзаро нисбатдан аниқланади: $\бета_н = -\фрак{1}{В_0} \фрак{\Делта В}{\Делта п}$, бунда: $В_0$ — нефтнинг дастлабки ҳажми; $\Делта В$ — босим $\Делта п$ га ўзгарганда нефт ҳажмининг ўзгариши. Н.с.к., шунингдек, қуйидаги формула билан ҳам ҳисобланади: $\бета_н = \фрак{1}{\Делта п} \фрак{б_1 - б_2}{б_1}$, бунда $б_1$ ва $б_2$ — бошланғич ва жорий босим учун қатлам нефтининг ҳажмий коеффициентлари. $\бета_н$ нинг бирлиги — Па⁻¹. Н.с.к. нефтнинг енгил фраксиялари, эриган газ миқдори кўпайганда, температура кўтарилганда, босим камайганда ошади ва унинг миқдори қуйидагича (6 $\див$ 140) $\кдот$ $10^{-6}$ Мпа⁻¹ бўлади. Кўпчилик қатлам нефтларида унинг қиймати (6 $\див$ 18) $\кдот$ $10^{-6}$ Мпа⁻¹ га тенг. Газсизланган нефтларда сиқилувчанлик коеффициенти нисбатан паст — $\бета$=(4 $\див$ 7) $\кдот$ $10^{-10}$ Мпа⁻¹., Нефтнинг сиқилувчанлик коеффициенти $\бета_н$