Гнома

Шеърий ёки сажланган проза воситасида ифодаланган ахлоқий-таълимий фикрлар. Гномалар асосан Шарқ адабиётида кенг тарқалган бўлиб, Грецияда ҳам шеърий шаклда гномалар ёзилган. Форс-тожик адабиётининг буюк намояндаси Шайх Муслиҳиддин Саъдий Шерозийнинг «Гулистон» ва «Бўстон» асарлар гноманинг энг ажойиб намунаси ҳисобланади. Ўзбек адабиётининг асосчиси Алишер Навоийнинг «Маҳбубул-қулуб» («Кўнгилларнинг севгани») асари ўзбек гноманавислигининг энг олий намунасидир. «Маҳбубул-қулуб» уч қисмдан иборат бўлиб, биринчи қисмда жамиятдаги турли табақаларнинг феъл ва хислатлари ҳақида, иккинчи қисмда эса яхши қилиқлар ва ёмон хислатлар ҳақида, учинчи қисмда яхшиликнинг натижаси ва ёмон хислатларнинг оқибати ҳақида ибратли, гнома