Гимн

gimn. Lirik tur janrlaridan birining nomi boʻlib, u qadimda xudolar sharafiga toʻqilgan va aytilgan. Keyinchalik gimn u yoki bu gʻalaba, qahramon yoki biror xalq, davlat sharafiga aytiladigan madhiyona qoʻshiqqa aylandi. Gimn nimanidir sharaflash, madh etish asosiga qurilib, uni duo qilish yoki unga umrboqiylik tilash bilan yakunlanadi. Dastlabki gimn namunalari Misr, Mesopotamiya, Hindiston xalqlari adabiyotida uchraydi. Gimnlar oddiy sigʻinish qoʻshiqlaridan tortib, madh qoʻshiqlarigacha boʻlgan katta taraqqiyot yoʻlini bosib oʻtdi. Yangi Yevropa adabiyotida gimnlar goh diniy, goh dunyoviy shaklda yashab keldi. XIX asrda dunyoviy mazmun asos va yetakchi boʻlib, u yoki bu voqea, narsa yoxud shaxsga bagʻishlangan tantanali qoʻshiqqa aylandi. Xalq ozodlik harakatlari davrida esa gimnlar jangovar qoʻshiqlar vazifasini oʻtadi. Masalan, «Marseleza» Fransuz revolyutsiyasi davrining ana shunday jangovar gimniga aylandi. Shuning uchun ham gimn boshqacha nom — tantanavor qoʻshiq nomi bilan ham yuritilgan. Hozirgi kunda har bir milliy davlat oʻzining gimniga ega. Masalan, Sovetlar Ittifoqi gimni. SSSR sostavidagi har bir qardosh respublikaning ham oʻz gimni bor. Masalan, Oʻzbekiston Sovet Sotsialistik Respublikasi gimni. Fransuz revolyutsion shoiri Ejen Pote yozgan «Internatsional» esa Sovet Ittifoqi Kommunistik partiyasi va barcha Kommunistik partiyalarning gimni hisoblanadi.