ФОРМА ВЫРАЖЕНИЯ РЕЗУЛЬТАТОВ ХИМИЧЕСКОГО АНАЛИЗА ВОДЫ
русскийФОРМА ВЫРАЖЕНИЯ РЕЗУЛЬТАТОВ ХИМИЧЕСКОГО АНАЛИЗА ВОДЫ
suvning kimyoviy tahlili natajalarini ion (suvda erigan ayrim moddalar miqdori), milligramm-ekvivalent va foiz-ekvivalent shaklida ifodalash usuli. Kimyoviy tahlil natijalarini ion koʻrinishida ifodalash keng qoʻllaniladi. Maʼlumki, suvda toʻliq erigan tuzlar ionlarga ajraladi, toʻliq erimaydigan temir, kremniy va boshqa moddalar esa kolloid koʻrinishda boʻladi. Odatda 1 l suvdagi u yoki bu ion miqdori gramm yoki milligrammda (mg/l), 1 kg kuchli minerallashgan suvlar va namakoblardagi ion miqdori grammda ifodalanadi. Lekin, suv xususiyatlarini toʻliq tavsiflashda tahlilni ion shaklida ifodalanishi yetarli emas. Shu sababli tahlil natijalarini ion shaklida ifodalash bilan bir qatorda milligramm-ekvivalent (mg-ekv) shaklidan ham foydalaniladi. Bunday shakl suv tarkibiga kiruvchi moddalarning, va oʻz navbatida, ularning xossalarining kimyoviy tabiatini toʻliq ifodalay oladi. Bir-biri bilan birikayotgan kimyoviy elementlar nisbati ionlar valentligiga va ularning atom yoki molekulyar ogʻirligiga bogʻliq. Shunga koʻra suvning kimyoviy tarkibini ion shaklidan ekvivalent shakliga oʻtkazish uchun 1 l suvdagi har bir ion miqdori (g, mg/l) uning molekulyar ogʻirligiga boʻlish va valentligiga koʻpaytirish lozim, chiqqan natija milligramm-ekvivalentda (mg-ekv) ifodalanadi. Mas., Surxondaryo viloyati Mirshodi neft konidagi quduqdan olingan suv tahlili quyidagicha; mg/l: $\text{Cl}=9160,0$; $\text{SO}_4=86,4$; $\text{CO}_3=732,0$; $\text{Ca}=95,5$; $\text{Mg}=26,90$. Cl (atom ogʻirligi 35,46, valentligi 1)ning milligramm-ekvivalent miqdori quyidagicha hisoblanadi: $\text{Cl} = \frac{9160,0 \cdot 1}{35,46} = 258,32 \text{ mg-ekv}$., Suvning kimyoviy tahlili natijalarini ifodalash shakli