erta

sft. 1. Belgili, odatdagi, meʼyoriy vaqtdan ancha yoki birmuncha oldin, barvaqt, vaqtli.

Erta turmoq. Erta borib, kech qaytmoq. Erta qarigan kishi. Bu yil qish erta keldi. Ekinni erta ekkan hosilini erta oʻrar. — Maqol

Harakating erta boʻlsa, kuzda erta oʻrarsan. — Maqol

Raʼno suv salqinida bugun ham erta uxlab qoldi. — I. Rahim, Ixlos

2. Vaqt, fasl bildiruvchi baʼzi soʻzlar bilan birikib, shu vaqt, faslning eng (endigina) boshlanish vaqtini bildiradi.

Erta tongdanoq ishga yoʻl olarkan qalbida ajib hislar mavj ura boshladi. — Gazetadan

Ikromjon, erta bahor Naymanga koʻchib chiqayotganlarida, Azizxonga yozilgan xatga qoʻl qoʻydi. — S. Ahmad, Ufq

Erta nahor chogʻida, dengizning yoqimli orombaxsh mayin shamoli esib turganda Kaspiy ajib jilvagar koʻrinardi. — N. Safarov, Olovli izlar

3. kesim vzf. Biror ish-harakatni bajarish, amalga oshirishga hali vaqt borligini, vaqti kelmaganligini bildiradi.

Uyga borishni istamadi, lekin gapga borishga hali vaqt erta edi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Hali yotmoqqa vaqt erta edi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

4. ot Tundan kunga oʻtish vaqti, tongdan soʻnggi payt; ertalab.

Nosvoy yoʻq, ertadan beri xumoriman. — Oybek, Tanlangan asarlar

Nima qilibdi yuragimga? Menga oʻxshab ertadan kechgacha uyda oʻtiring-chi. — A. Qahhor, Asror bobo

5. ot Kelasi kun, soʻz borayotgan kundan keyingi kun.

Bu voqeaning ertasi. Esarning ertasi koʻp. — Maqol

Bugun boʻlmasa, erta. Bugunmi, ertami, oʻqishni boshlaymiz.

Sizlar chiqinglar ish boʻlmasa, yotinglar, erta vaqtliroq turib, yovonga goʻng tashiysizlar. — S. Ayniy, Qullar

Direktorimiz erta bor, indin bor, deb ishni choʻzib yubordilar. — Mushtum