БУТАДИЕН

Butadiyen — toʻyinmagan uglevodorod gazi. Formulasi $\text{CH}_2\text{=CH}-\text{CH=CH}_2$, hidli, rangsiz. $\text{t}_{\text{qay}} = -4,5\text{°C}$ temperaturada qaynaydi, $\text{t}_{\text{qor}} = -108,9\text{°C}$ da eriydi, $420\text{°C}$ da oʻz-oʻzidan alanglanadi, $-6\text{°C}$ da zichligi $650\text{ kg/m}^3$. Havo bilan $1,5\div11,5\%$ B. portlaydigan aralashma hosil qiladi. Havodagi ruxsat etilgan konsentratsiyasi $100\text{ mg/m}^3$. Efir, benzolda yaxshi, spirtda yomon eriydi, suvda erimaydi. Havoda sekin polimerlanib peroksidlar hosil qiladi. B. tabiiy gazlar va neftni qayta ishlashda hosil boʻladigan gazlar tarkibidagi butan va n-butelenlarni katalitik degidrirlash, yaʼni qisman vodorodini ajratib tashlash yoʻli bilan olinadi. Shuningdek, etilen ishlab chiqarishda, neft va gaz kondensatining piroliz jarayonida etanolni katalitik parchalab ham (S.V. Lebedev usuli) olinadi. Asosan kauchuk ishlab chiqarishda ishlatiladi.