БИХЕВИОРИЗМ

bixeviorizm; psixologiyaning predmeti psixikani emas, balki inson va hayvonlar xulqini oʻrganishdan iboratdir degan fikrni ilgari suruvchi va himoya qiluvchi oqim. B. xulq deganda organizmning faqat tashqi muhitdagi qoʻzgʻovchilarga nisbatan qaytaradigan javob reaksiyalari (harakatlari) yigʻindisini tushunadi. Demak, B. ga koʻra, psixologiyaning vazifasi faqat tashqi stimul bilan unga qaytariladigan reaksiyalar oʻrtasidagi teng maʼnoli bogʻlanishlarni aniqlashdan iboratdir, xolos. B. ongning inson xulqidagi rolini va uni ilmiy jihatdan oʻrganishni, tekshirishni inkor qiladi. B. alohida oqim sifatida XX asr boshlarida hayvonlar xulqini tekshirish natijalarida shakllangan boʻlib, uning asoschilari amerikalik psixologlar Uotson va Torndayklardir.