Анилин

Anilin (Organik boʻyoq, pardozlash ashyosi)каракалпакскийАнилинанглийскийAniline

aromatik aminlarning eng oddiysi. Kimyoviy formulasi $\text{C}_6\text{H}_5\text{NH}_2$, qovushqoq rangsiz suyuqlik, erish temperaturasi $\text{t}_{\text{erish}} = -5,89^\circ\text{C}$, qaynash temperaturasi $\text{t}_{\text{qayn}} = 184,4^\circ\text{C}$, chaqnash temperaturasi $\text{t}_{\text{chaq}} = 79^\circ\text{C}$, $20^\circ\text{C}$da zichligi $\text{d}_3^{20} = 1,027 \cdot 10^3$ kg/m³, yorugʻ sindirish koeffitsiyenti $\text{n}_{\text{D}}^{20} = 1,5863$, $102,8^\circ\text{C}$ temperaturadagi toʻyingan bugʻ bosimi 50,90 mm sim. ustuniga teng. Suvda ($90^\circ\text{C}$ da 6%), spirt, efir, atseton, benzol, xloroformda eriydi. Nitrobenzolni $280-370^\circ\text{C}$ temperaturada katalizator yordamida vodorod bilan qaytarib olinadi (N.N.Zinin usuli, 1842 y.). A. neft mahsulotlarini (asosan benzin va kerosinni) detonatsiyaga qarshi xususiyatini yaxshilashda ishlatiladi. Hozirgi paytda uning hosilalari — N-metilanilin, monometilanilin, ksilindan benzinni oktan sonini oshirishda keng qoʻllanilmoqda., Anilin