от 1. Оғир, машаққатли меҳнат.
Кўкламги заҳмат — қишки роҳат. — Мақол
Кимки чумолидек чекибди заҳмат, Эл аро топади эъзоз-у иззат. — Газетадан
Элнинг заҳмати-ла топилган олтин элники, давлатники. — Ҳ. Ғулом, Замин юлдузлари
Зоҳиран эрки ўзида бўлиб кўринган заҳмат аҳлининг аслида оёқ-қўлларида оғир кишан, тил-жағлари боғлаб ташланган эди. — Н. Сафаров, Оловли излар
2. кўчма Кулфат, азоб-уқубат, қийинчилик.
урушнинг заҳматини бошидан кечирган ҳар бир одам даҳшатли у йилларнинг жонли шоҳидидир. — Н. Сафаров, Оловли излар
Барча заҳмат менга бўлсин, Майли, доим мен яшай Бу ширин қайғу билан. — Э. Воҳидов, Ёшлик девони
- Заҳмат чекмоқ 1. Оғир меҳнат қилмоқ. Санъаткор ўз асарини қиёмига етказиш учун кўп заҳмат чекади. — ЎТАОтангиз бебаҳо, олижаноб одам. Умр бўйи авом учун заҳмат чекдилар [деди Ҳорунбек]. — Мирмуҳсин, Меъмор;Аммо, турмушида қанчалик заҳмат чекмасин, сира руҳи тушмас, одамларга ҳамиша кулиб боқар эди. — М. Хайруллаев, Кўнгил