По запросу «yarashishmoq» — результатов: 68
fl. Yarashmoq feʼlining birgalik nisbati.
fl. 1. Isteʼmol uchun, ishlatish, foydalanish va shu kabilar uchun mumkin, yaroqli boʻlmoq.
Bu suv ichishga yaraydimi? Qurilishga yaraydigan yogʻoch. Bu etiklar kiyishga yaramaydi.
2. Biron ishni bajarishga loyiq boʻlmoq, ishlatishga xizmat qila olmoq.
Bu asboblarning koʻpi ishga yaramaydi.
Murgʻob otlari qumga yaramaydi — Mirmuhsin, Meʼmor
3. Biror ishga yaroqli boʻlmoq, qoʻlidan kelmoq, bajara olmoq.
Samovarchilikka yaratyaptimi, axir? — A. Qahhor, Asror bobo
Qora yigit stolda yotgan bir dasta pul, tilla soatni olib, xotiniga otdi: — Biz bunaqa soat olib berishga yaramaymizmi? — S. Ahmad, Saylanma
4. Biror talab, ehtiyoj uchun kerak boʻlmoq; asqatmoq, ish bermoq.
Koʻchada yotgan eski taqa, zanglagan mix, shunga oʻxshash balo-battarga koʻzi tushsa, darrov olar edi. Korimga yaraydi bir kun, der ekan. — Oybek, Tanlangan asarlar
Koʻp boʻlmasa, ozroq boʻlar: roʻzgʻorga, nevaralarga yarab tursa boʻldi-da. — S. Nurov, Narvon
Yaxshi ham Nazirjon bor ekan, shu bechora kunimga yarab turibdi. — S. Ahmad, Hukm
YARA 'tanada hosil boʻladigan jarohat’, ’chiqiq’. Qonli koʻylakni Qoratoy ehtiyot bilan tilib, ya r a n i ochdi (Oybek). Bu ot qadimgi turkiy tilda ham 'boʻlaklarga ajrat-’ maʼnosini anglatib, ya:r-tarzida talaffuz qilingan feʼldan -a qoʻshimchasi bilan yasalgan (ЭСТЯ, IV, 140); keyinchalik a: unlisining choʻziqlik belgisi yoʻqolgan (ССТТН, II, 323); oʻzbek ti — lida a unlilari ä unlilariga almashgan: ya:r- + a = ya:ra > yara > yärä. Bu ot asli ’biror zarba natija — sida ajralish’ni bildirgan, boshqa maʼnolari shu maʼnodan oʻsib chiqqan
1. tib. Teri yoki shilliq pardaning, shuningdek, teri osti toʻqimalarining turli sabablarga koʻra nobud boʻlgan qismi koʻchib, uning oʻrnida hosil boʻladigan nuqson
2. Tigʻ, zarb va sh.k. taʼsirida hosil boʻladigan shikayet; jarohat
Yomon yara. Tigʻ yarasi. Yarani davolamoq
U., granata oskolkasi oʻng oyogʻini yorib yuborgan, okop devoriga suyanib tipirchilayotgan soldat yoniga borib, yarasini bogʻlay boshladi — A. Ubaydullayev, Qonli izdan
Donli koʻylakni Doratoy ehtiyot bilan tilib, yarani ochdi. Yara koʻkrakda, yurakka yaqin: undan quyuq qon hali ham siljib turar edi — Oybek, Tanlangan asarlar
3. koʻchma Kuchli qaygʻu, ruhiy azob, alam beruvchi narsa; shikayet. . ■■
Tigʻ yarasi tuza/Sh-di, til yarasi tuzalmaydi — Maqol
Gʻu-lomjon Erboʻtani kalaka qilish uchun emas, oʻz qalbida fasod bogʻlab oʻtgan bolasizlik yarasiga malham bosish uchun oʻynashib edi — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha
Baʼzan [Gulnorning] yuragi toshib, butun dardini, yaralarini Unsinga ochishni istaydi — Oybek, Tanlangan asarlar
Aqli kirdi. Bolaligida qalbida boʻrtgan alam yarasi yildan-yilga yiring bogʻlab, fasod yigʻa boshladi — S. Zunnunova, Gulxan
2. Urush-janjalni toʻxtatish; yarashish
Bu janjal yarash bilan tugadi. Yarash ahdi tuzildi
Ikkala hukmdor yarash bitimi tuzibdilar — M. Osim, Ibn Sino qissasi
Oldin urishib, keyin yarashadiganlar, odatda, bir mayizni ikkiga boʻlib yeydigan juda qalin doʻst boʻlib ketishadi.. Dani, Nus-ratjon, tushing, Ahmadjonning yarash oshini yeb kelaylik boʻlmasa — S. Nurov, Narvoy
Bu saylov milliy yarash siyosati, yangi siyosiy yoʻlning gʻalabasidir — Gazetadan
3. Yarash (erkaklar ismi)
fl. Oʻzaro urush-janjalni toʻxtatmoq, arazsiz holatga oʻtmoq.
[Kumush:} Men hali urushigʻlik holdaman, yarashganim yoʻq! — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
Unaqa olifta boʻlsa, kelmasin edi! Yarashgani kelganmi? Uy koʻrgani kelganmi? — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari
Soli singillari bilan yarashdi. Oʻrtada uzilib qolgan aloqa tiklandi. — H. Nosirova, Men oʻzbek qiziman
