Поиск

sft. 1. Yaramoq feʼlidan sifatdosh.

Boʻynidan boylangan it ovga yaramas. — Maqol

2. Axloq-odob, qoida, tartib meʼyorlariga toʻgʻri kelmaydigan; boʻlmagʻur.

Kayf taʼsirida shunday yaramas ishlar qilinadiki, terining qalinligiga qaramay, titrashga toʻgʻri keladi. — Gazetadan

Xoʻsh, tarbiya oʻchogʻida qachongacha bu yaramas holat davom etadi. — Mushtum

3. Ishi, feʼl-atvori axloq-odob meʼyorlariga toʻgʻri kelmaydigan; axloqan nobop, buzuq.

Shubha-yu bad olish, yaramas kimsalarning fitnasi bizni podsho qahriga giriftor qildi. — Mirmuhsin, Meʼmor

Hoy, qanaqa yaramas bolasan, tush tomdan. He, axloqsiz! — S. Ahmad, Saylanma

4. Shunday xulq, xislatga ega boʻlgan shaxsga nisbatli haqorat uchun qoʻllanadi.

Toʻxta, deyapman senga, yaramas! Hozir mushukday derazadan otib yuboraman! — S. Siyoyev, Otliq ayol

Koʻzimga koʻrinma, yaramas — J. Abdullaxonov, Xonadon

1. tib. Teri yoki shilliq pardaning, shuningdek, teri osti toʻqimalarining turli sabablarga koʻra nobud boʻlgan qismi koʻchib, uning oʻrnida hosil boʻladigan nuqson

2. Tigʻ, zarb va sh.k. taʼsirida hosil boʻladigan shikayet; jarohat

Yomon yara. Tigʻ yarasi. Yarani davolamoq

U., granata oskolkasi oʻng oyogʻini yorib yuborgan, okop devoriga suyanib tipirchilayotgan soldat yoniga borib, yarasini bogʻlay boshladi — A. Ubaydullayev, Qonli izdan

Donli koʻylakni Doratoy ehtiyot bilan tilib, yarani ochdi. Yara koʻkrakda, yurakka yaqin: undan quyuq qon hali ham siljib turar edi — Oybek, Tanlangan asarlar

3. koʻchma Kuchli qaygʻu, ruhiy azob, alam beruvchi narsa; shikayet. . ■■

Tigʻ yarasi tuza/Sh-di, til yarasi tuzalmaydi — Maqol

Gʻu-lomjon Erboʻtani kalaka qilish uchun emas, oʻz qalbida fasod bogʻlab oʻtgan bolasizlik yarasiga malham bosish uchun oʻynashib edi — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

Baʼzan [Gulnorning] yuragi toshib, butun dardini, yaralarini Unsinga ochishni istaydi — Oybek, Tanlangan asarlar

Aqli kirdi. Bolaligida qalbida boʻrtgan alam yarasi yildan-yilga yiring bogʻlab, fasod yigʻa boshladi — S. Zunnunova, Gulxan

fl. 1. Isteʼmol uchun, ishlatish, foydalanish va shu kabilar uchun mumkin, yaroqli boʻlmoq.

Bu suv ichishga yaraydimi? Qurilishga yaraydigan yogʻoch. Bu etiklar kiyishga yaramaydi.

2. Biron ishni bajarishga loyiq boʻlmoq, ishlatishga xizmat qila olmoq.

Bu asboblarning koʻpi ishga yaramaydi.

Murgʻob otlari qumga yaramaydi — Mirmuhsin, Meʼmor

3. Biror ishga yaroqli boʻlmoq, qoʻlidan kelmoq, bajara olmoq.

Samovarchilikka yaratyaptimi, axir? — A. Qahhor, Asror bobo

Qora yigit stolda yotgan bir dasta pul, tilla soatni olib, xotiniga otdi: — Biz bunaqa soat olib berishga yaramaymizmi? — S. Ahmad, Saylanma

4. Biror talab, ehtiyoj uchun kerak boʻlmoq; asqatmoq, ish bermoq.

Koʻchada yotgan eski taqa, zanglagan mix, shunga oʻxshash balo-battarga koʻzi tushsa, darrov olar edi. Korimga yaraydi bir kun, der ekan. — Oybek, Tanlangan asarlar

Koʻp boʻlmasa, ozroq boʻlar: roʻzgʻorga, nevaralarga yarab tursa boʻldi-da. — S. Nurov, Narvon

Yaxshi ham Nazirjon bor ekan, shu bechora kunimga yarab turibdi. — S. Ahmad, Hukm

ot 1. Yaramas ish, xatti-harakat.

Balki ular boʻlganida, bu yaramaslikka yoʻl qoʻyilmas edi. — P. Tursun, Oʻqituvchi

Shuncha kishining iltimosini yerda qoldirishi — oʻzi yaramaslik. — A. Qodiriy, Mehrobdan chayon

2. Yaramas, yaramaydigan ekanlik.

Sening yaramasliging ana shu soʻzlaringdan bilinib turipti. — S. Ayniy, Qullar

Rahmatulla Obidiy domlalikka yaramasligi koʻp oʻrtoqlarga maʼlum boʻlsa kerak. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

1. Dostlar.YORONLAR, DOʻSTLAR

2. Bir amaç çevresinde toplanmış veya aynı amacı güttükleri için bir araya gelmiş olanların tümü.

taql. s. Juda yorugʻ, yaltiroq nur aksini bildiradi.