ot 1. His-tuygʻu va kayfiyatning buzilishi; qoʻrquv bosish, xavfsirash, yurakni gʻulgʻula bosishi natijasida yuzaga keladigan ruhiy holat, qoʻrquv holati, ruhiy bezovtalik.
kichkina darchadan vahima bilan moʻralab turgan Bekajon-u Toʻlgʻonoyning mungli koʻzlari koʻrinadi. — S. Siyoyev, Avaz
Onabibi bundan hech xavotir oladigan narsa topmaydi-yu, lekin yana qoʻli ishga bormaydi, koʻnglidan vahima arimaydi. — A. Muxtor, Chinor
Osmondagi jimir-jimir etib turgan son-sanoqsiz yulduzlarga tikilgandagina kishi vahimani unutardi. — E. Usmonov, Yolqin
Serka/yur butun suruvni oʻz orqalaridan ergashtirib, xuddi boʻri quvganday, vahima ichida toʻppa-toʻgʻri jarlikka qarab chopmoqda edi. — S. Anorboyev, Oqsoy
2. Vahimani qayd etuvchi, vahima bildiruvchi gap-soʻz, xatti-harakat va shu kabilar
— Yana nima vahima?— dedi. — Menga ishonmasangiz, mana, Muhammad Sulton janoblaridan soʻrang fitnachilar bugun kechasi Soʻzangaron darvozasini Boburga ochib bermoqchi emishlar. — P. Qodirov, Yulduzli tunlar
Hah, hali gap shumi? Vahimangiz bor boʻlsin, odamni qoʻrqitib yubordingiz-a. — K. Yashin, Hamza
Hali shunga shuncha vahimami? — Mushtum
3. Shunday ruhiy holatga soladigan narsa, gap, manzara va shu kabilar
Oʻrmon qorongʻiligining vahimasi.
Kechagi vahimalarni oʻz koʻzlari bilan koʻrgan shohanshohlar bir-birlariga sezdirmay, kechasining oʻzidayoq quyon boʻlib qochib qolgan ekanlar. — Ertaklar
Koʻchalarda askarlar, har yoqdan gʻizillagan harbiy mashinalar koʻp boʻlishiga qaramay, bu yerdan urushning qora vahimasi oz sezilardi. — Oybek, Quyosh qoraymas
4. Koʻrinish, tuzilish holati vahimali tuyuluvchi; bahaybat, salobatli.
Vahimasi zoʻr.
Qorongʻida vahima boʻlib koʻringan togʻ uncha baland emas ekan. — S. Karomatov, Oltin qum
Samolyotga yetdik. Ehe, uning vahimasini koʻring. — H. Nazir, Yonar daryo
5. Vahimali gaplarni koʻp gapiradigan, boʻlar-boʻlmasga vahima qiladigan shaxsga nisbatan qoʻllanadi.
He, vahima boʻpsan, ukam. — S. Anorboyev, Oqsoy
6. ayn Vahimali.
Bu vahima gaplarni qayoqdan topasiz-a, bekam. — Mirmuhsin, Meʼmor
- Vahima bosmoq Vahima his-tuygʻusi egallamoq. Vahima bosdi, yuragini qoʻrquv teshib, oyogʻidan mador ketdi. Yoshlik Uni vahima bosdi, koʻz oldidan allaqanday pajmurda gavdalar oʻta boshladi. K. Yashin, Hamza
- Vahima kasali Pirovardida yigitlar poxollarga oʻt qoʻyib, dushman toʻdasi ichida vahima koʻtardilar. Nazarmat, Joʻrlar baland sayraydi
- Vahima solmoq Bezovta qiluvchi, vahimali ruhiy holat qoʻzgʻamoq. Allaqayerdan tun qushining yurakka vahima soluvchi horgʻin nolasi eshitilardi. Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol
- Vahima tushmoq Ruhiyatida vahima, qoʻrquv hissi qoʻzgʻalmoq. Dushman sarbozlari roʻparalarida qandaydir bir telba kimsaga koʻz tashlashib, yuraklariga vahima tushdi. Mirmuhsin, Meʼmor
- Vahima qilmoq 1. Vahima, hayrat holatida boʻlmoq; qoʻrqmoq. qozon toʻla etga qarab, shuncha goʻshtni kim yeydi, degandek vahima qilib oʻtirishar edi. K. Yashin, Hamza Vahima qiladigan joyi yoʻq. Arzimagan gap [dedi Hojimat]. S. Ahmad, Qadrdon dalalar [Marasul:] Ahadjon aka, juda qaltis ish-da bir chuvingiz chiqsa bormi, bu yogʻingiz — raykom, u yogʻingiz — prokuror-a! [Zargarov:] E, vahima qilaverma! A. Qahhor, Ogʻriq tishlar Vahima qilgan Hojimatga bir oʻqraydi-yu, yana choʻkka tushdi. A. Muxtor, Boʻronlarda bordek halovat
- Vahimaga tushmoq Vahima, qoʻrquv hissiga berilmoq. Ochil akaning gaplaridan Shermat aka naq vahimaga tusha boshladi. A. Hayitmetov, Shonli avlod Vahimaga tushgan qoʻshin birdan oʻzini orqaga tashladi P. Qodirov, Yulduzli tunlar
- Vahimasi uchmoq Oʻta darajada vahimaga tushmoq, qoʻrquv, hayajon va shu kabilardan hang-u mang boʻlmoq. Chirmanda boʻgʻiq gumburlaydi. Qoʻngʻiroqlarning jarangidan vahimang uchadi, goʻyo chirmandani odam chalmaydi, qorongʻi kechada mudhish jar yoqasida dev chaladi. Oybek, Tanlangan asarlar