Проект Hayot Foundation
Ру

Поиск

По запросу «uzma» — результатов: 278

Фильтр

Словарные статьи

228
uzmoq

fl. 1. Kuch bilan tortib, yulqib, butundan ajratmoq, butunni qismga boʻlmoq.

Hoʻkiz bir siltab, arqonni uzib yubordi.

Joʻra poshsha boʻynidan marvarid marjonini chiqardi-da, ipini shart-shart uzib, marvaridlarni kigizga toʻkdi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

Dutorchi dutorning qulogʻini jahl bilan qattiq burab, torini uzib yubordi. — A. Qahhor, Qanotsiz chittak

Ziyodaxon, zuvala uzar ekan, hazilomuz javob berdi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

2. Palak, novda yoki tupidan ajratib olmoq, kesmoq.

Qovun uzmoq. Pomidor uzmoq. Uzum uzmoq. Olma uzmoq.

Gulga termilib oʻtirishni emas, oʻsha gulni uzib, iskab yurishni yoqtiradi. — S. Siyoyev, Otliq ayol

3. Kesib, qirqib, joyidan boʻlak qilmoq.

Qilich bilan boshini uzmoq.

Gluxovning ikkala oyogʻini naq sonidan snaryad uzib ketdi. — T. Rustamov, Mangu jasorat

4. Turgan, yopishgan joyidan ajratmoq, xoli qilmoq.

Bu xarsangni yerdan uzib boʻlmaydi. Tandirdan non uzmoq.

Japaq qizchani bagʻridan zoʻrgʻa uzib, otilib tashqariga chiqdi. — A. Muxtor, Qoraqalpoq qissasi

Yunus tizzalarini ogʻriq kemirib yeb tashlayotgan boʻlsa ham, boshini yostiqdan uzib, qimirlatib qoʻydi. — S. Anorboyev, Oqsoy

5. Davom qildirmaslik; toʻxtatmoq, kesmoq.

Gapni uzmoq. Suhbatni uzmoq.

[ Saodat:] Qoʻrqmasim ham bormi, oʻzingga ehtiyot boʻl, xatingni uzma. — N. Safarov, Saodatning qissasi

Boʻy yetgan qiz, hozir sen bilan aloqani uzgan, uzmasa ham, boʻshashtirgan boʻlar edi. — P. Tursun, Oʻqituvchi

6. Qarzni toʻlamoq, evazini bermoq (qaytarmoq).

[Gʻofir:] Shuncha qarzim bor ekanmi? Men buni qanday uzaman, boy ota? Hamza, — Boy ila xizmatchi

Olgan omonatini batamom uzdimi? — K. Yashin, Hamza

yurtdan yegan oshlarini uzish niyatida toʻy taraddudiga tushdi. — S. Ahmad, Xazina

7. Qattiq tishlamoq yoki chaqmoq; tishlab yoki chaqib yaralamoq.

Itning ishi — uzmoq, Yomonning ishi — buzmoq. — Maqol

Atrof-da gʻuv-gʻuv pashsha: oyoqlarga yopishadi, burun kataklariga suqiladi, quloqni uzadi. — Oybek, Tanlangan asarlar

8. Qattiq taʼsir qilib azob bermoq, ogʻritmoq, achishtirmoq (issiq, sovuq, zarb, gap-soʻz va shu kabilar haqida).

Qizilqumda qish izgʻirini badanni uzib ola boshlagan kezda, kechagi student trassaga kelib, kolonna mexanigi boʻlib ishga tushgan edi. — H. Nazir, Oʻtlar tutashganda

Shudgor, qizigan misday, oyoqni jizillatib uzib oladi. — F. Gʻulom, Tirilgan murda

Pishiq oʻrilgan charm qamchin bilan Yoʻlchining ochiq koʻkragini va boʻynini uzib oldi — Oybek, Tanlangan asarlar

oʻrtoq Debilov shu gaplari bilan Farmonqul akani bir uzib oldi. — S. Mahkamov, Shogird

  • Ichagini uzmoq Kulgi va shu kabilardan holdan toydirmoq. Oʻtov ogʻasi Sulaymon oqsoqolni kuldirib ichagini uzdi. — K. Yashin, Hamza
  • Koʻz (yoki koʻzini) uzmoq Nigohini olmoq, qaramay qoʻymoq. Hasan uzoqlashib ketgan mashinadan koʻzini uzmay qotib turardi. — S. Zunnunova, Koʻk chiroqlarYoʻlchi goh-goh koʻzlarini yerdan uzib, qisqa-qisqa javob berib turardi. — Oybek, Tanlangan asarlar
  • Koʻngil uzmoq Ammo bilimga chanqoq bolalar maktabdan koʻngillarini uzmay, oʻqishda davom etdilar. — K. Yashin, Hamza
  • Oyoq (yoki oyogʻini, qadamini) uzmoq Huv oʻsha Mohiroʻyjahonda oʻqilgan taʼrixdan keyin u Tabibiyning uyidan oyoq uzib ketgan edi. — S. Siyoyev, AvazNega biznikidan qadam uzib ketdingiz yo koʻngil qolarlik gap oʻtdimi bizdan? — K. Yashin, Hamza
  • Tutgan joyini (yoki yerini) uzadi Aytganini, koʻzlaganini amalga oshirmay qoʻymaydi. Yumshoqqina gapiradi-yu, tutgan yerini uzaman deydi-ya — R. Fayziy, Choʻlga bahor keldi
  • Umid (yoki umidini) uzmoq Istagining amalga oshmasligiga ishonmoq, undan voz kechmoq, umidsiz holatda boʻlmoq. Hasan polvon umid uzdi oʻzidan. — Ergash Jumanbulbul oʻgʻliAvaz oʻgʻlon koʻnglin buzib boradi, Dunyodan umidin uzib boradi. — Malikayi ayyor
  • Oʻq uzmoq Oʻq otmoq. Mingta oʻqni kamonidan uzadi — Nurali
  • Quloq uzmay Diqqat bilan quloq berib. Tagʻin bir necha daqiqa quloq uzmay turib, oʻrnidan qoʻzgʻalmoqchi boʻlib turgan edi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
Полная статья →

Показать все · 228 →

В определениях

4

Сказки

18
Ahmoq joʻralar
Устное народное творчество

Bu ertakda Yuz Muhammad ismli kalning topqirligi va ayyorligi orqali ahmoq joʻralarini aldab, ulardan qutulishi hikoya qilinadi. Uning har bir hiylasi kutilmaga

Bahrom va Sherzod
Устное народное творчество

Bahrom hunarga qiziqqan shahzoda boʻlib, otasi bilan kelishmovchilik tufayli yurtidan ketadi. U oʻz hunari tufayli xavfli vaziyatdan qutulib, sevgisini topadi.

Bektemir botir
Устное народное творчество

Bektemir botir haqidagi ushbu ertakda qahramonning jasorati, sadoqati va sevgi yoʻlidagi kurashlari tasvirlangan. Ertakda yigitning qiyinchiliklarga qaramay, oʻ

Bir xumcha oltin
Устное народное творчество

Uch oʻgʻilga otasidan qolgan bir xumcha oltin va ularning taqdiri haqida hikoya qilinadi. Ertakda mardlik, adolat va doʻstlikning qadr-qimmati ochib beriladi.

Dod
Устное народное творчество

Ikki ziyrak yigit qaroqchilar toʻdasiga duch keladi. Ular oʻzlarining aql-zakovatlari bilan qaroqchilarni qoʻlga tushirishga muvaffaq boʻlishadi.

Donishmand choʻpon
Устное народное творчество

Bir podshohning otlari oriqlab qolishi ortidan yuzaga kelgan voqea donishmand choʻponning aql-zakovati bilan bogʻliq qiziqarli sarguzashtlarga aylanadi. Choʻpon

Показать все · 18 →

Диалектные материалы

28
SUZMAPALOV
Xorazm viloyati · toʻylarda pishiriladigan palovning xorazmcha bir turi
chaki:da
Qashqadaryo viloyati · suzma

Показать все · 28 →