Hayot Foundation лойиҳаси
Ўз

Қидирув

«урин» бўйича 209 та натижа

Филтр

Луғат мақолалари

82 та
уринмоқ
Изоҳли луғат · яна 5 та луғатда

фл. 1. Ўзини ҳар томонга урмоқ, ҳар ёққа талпинмоқ; ҳаракат қилмоқ, интилмоқ.

Қафасда қуш уринаётир.

Бозор-да юрган халқ — фуқаро ҳам кир-юпун, исқирт, ғазабли, шошади, туртинади, уринади. — Ойбек, Танланган асарлар

2. Бирор ишни бажаришга киришмоқ; уннамоқ, тутинмоқ; бирор иш билан банд, овора бўлмоқ.

[Назокат] Ошга уринди. — Ҳ. Ғулом, Машъал

Чол ойнагини олиб, кўз ёшини артди ва яна ишга уринди. — Ойбек, Танланган асарлар

Сайфини илгарироқ ишга жўнатдим-да, ўзим нимагадир уриниб, кечроқ қолиб бордим. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

3. Бирор ишни бажариш, бирор нарсага эришиш ва шу кабилар учун ҳаракат қилмоқ, ҳаракатида бўлмоқ.

Қиз уни [товуқни] ушлаб олгани кўп уринди, жуда қийналиб кетди. — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари

Аъзам кун бўйи Муҳиддинни холироқ учратишга уриниб кўрди, бўлмади. — Р. Файзий, Чўлга баҳор келди

Иложи борича унинг шеърларини ерга уришга, Ферузнинг кўзи олдида обрўсизлантиришга уриндилар. — С. Сиёев, Аваз

4. Ҳолдан тоймоқ; чарчамоқ; қийналмоқ.

[Ўғил:] Жон она, ўзим ёʻлда жуда уриниб келдим. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

Бир оз кутмабсиз-да, қори ака, иссиқда анча уриниб қолибсиз. — И. Раҳим, Чин муҳаббат

Кумушбиби оғриқлардан шикоят қилиб юрар, шунинг учун онаси тинч ухласин, ортиқ уринмасин! деб бугун намозга ҳам уйғоттирмаган эди. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

5. Асли ҳолатини, сифатини ёʻқотмоқ: эскирмоқ.

Уринган рўмол.

Уйга уриниб, эзилиб қайтиб келган нонни ейдиган одам ёʻқ. — С. Аҳмад, Нон-насибамиз ҳақида

Мактуб анчагина уринган, қоғоз шалақланган эди. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

[Чопон] Жуда янги бўлмаса ҳам, ҳар ҳолда уринмаган — Т. Малик, Ажаб дунё

  • Сўз уринмоқ Сўз айланмоқ, сўз тегинмоқ. Сўз уринди, сўздан сўз чиқди, ниҳоят, ҳожининг кутганидек, ўғил ҳасрати ҳам бошланди. — А. Қодирий, Ўтган кунлар
Тўлиқ мақола →

Ҳаммасини кўриш · 82 →

Таърифлар ичида

2 та

Эртаклар

111 та
Аҳмоқ подшо
Халқ оғзаки ижоди

Бу эртакда ўғрилик қилган бир кишининг айби билан бошланган воқеалар занжири аҳмоқ подшоҳнинг бемаъни ҳукмлари туфайли кулгили тус олади. Адолатни ўрнатис

Алдоқчи мушук
Халқ оғзаки ижоди

Бу эртакда ўрмондаги ҳайвонларни доимий алдаб юрадиган бир доно мушук ҳақида ҳикоя қилинади. Мушук ўзининг айёрлиги билан турли вазиятлардан чиқиб кета

Ақлли қиз (2)
Халқ оғзаки ижоди

Уч ўғил ва бир қизи бор отанинг кўзлари ожиз бўлиб қолади. Қиз отасининг кўзини очиш учун дори излаб, кўплаб қийинчиликларни енгиб ўтади ва охир-оқ

Ақлсизга минг сўз оз
Халқ оғзаки ижоди

Бир чол ва кампир ўзларининг ягона ўғлини уйлантиришга қарор қилишади. Келин уйга келганидан сўнг, у ҳеч қандай уй ишига қўл урмайди ва чол-кампир у

Аттанг
Халқ оғзаки ижоди

Бу эртакда шаҳзода ўз севгилисининг "аттанг"ни топиб келиш шартини бажариш учун саргузаштларга дуч келади. У тушида кўрган чолнинг армонини рўёбга

Аёз
Халқ оғзаки ижоди

Бу эртакда подшоҳнинг ўғил фарзанд кўриш истаги ва бу истакнинг амалга ошиши учун қилинган ҳийла-найранглар тасвирланади. Шунингдек, оддий деҳқоннинг о

Ҳаммасини кўриш · 111 →

Шева материаллари

14 та
Ҳäлäклäмäк
Қорақалпоғистон Республикаси · овора қилмоқ

овора қилмоқ, ташвишга солмоқ; уринтириб қўймоқ

абйнмақ
Қорақалпоғистон Республикаси · қоқилмоқ

қоқилмоқ, суринмоқ

чüплик
Қорақалпоғистон Республикаси · супуринди
гиладилка
Фарғона вилояти · градилка

Моделнинг удир-будурини қириб силлиқлайдиган асбоб

гуринг
Қашқадарё вилояти · суҳбат

суҳбат

Ҳаммасини кўриш · 14 →