Hayot Foundation лойиҳаси
Ўз

Қидирув

«унга» бўйича 1834 та натижа: Изоҳли

Филтр

Луғат мақолалари

621 та
у

олм. 1. (жўналиш, ўрин-пайт, чиқиш келишикларида — унга, унда, ундан)

2. 3-шахс бирлик Сўзловчи ва тингловчидан бошқа шахсни, нутқ жараёнида қатнашмаётган шахс (ўзга)ни билдиради.

У мендан бир ёш катта. Ундан ёшар ўрнак олишади.

У кетгандан кейин, Сидиқжон шу ернинг ўзида чўкка тушди. — А. Қаҳҳор, Қўш-чинор чироқлари

Мана, бошқарма бўлимида уни [Искандаровни] роса қизартиришди. — С. Аҳмад, Бош оғриғи

Унинг овози ўзига жуда узоқдан эшитилаётганга ўхшарди. — С. Аҳмад, Юлдуз

3. Сўзловчидан наридаги ёки узоқдаги кимса, нарсани кўрсатиш учун қўлланади.

Бу китобни эмас, у китобни беринг. У йигитни танийсанми? Дарёнинг у ёғи.

У ерда нима кўп — паст-баландлик. — Шуҳрат, Олтин зангламас

Мен бўлсам унинг ёʻлини аллақачон топиб қўйганман. — Х. Тўхтабоев, Ширин қовунлар мамлакати

  • Бошини (ёки ўзини) у ёққа урмоқ, бу ёққа урмоқ Бирор нарса ҳаракатида ўзини минг алфозга солмоқ, астойдил уринмоқ. [Мирзакаримбой :] Бошни у ёққа урдим, бу ёққа урдим, ахир бир эвини топдим, жиян. — Ойбек, Танланган асарлар
  • Ё у ёқлик, ё бу ёқлик қилмоқ Масалани кўндаланг ҳал қилмоқ, ишни бир ёқлик қилмоқ, ажрим қилмоқ.
  • У дунё Тақдирга шукур қил, номусли камбағал бўл. У дунёда фойдасини биласан. — Ойбек, Танланган асарлар
  • У дунё-бу дунё, у дунё-ю бу дунё
  • У ёқда турсин Очилиш у ёқда турсин, очиқ хотинларнинг юзини ҳам кўрмайман, деб онт ичганман. — А. Қаҳҳор, Майиз емаган хотин
  • У ёвда қолиб Ёддан кўтарилиб, эсдан чиқиб, унутилиб. Канизак кўзи жиққа ёшга тўлди-ю, узр у ёқда қолиб, ҳасратга тушиб кетди. — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари
  • У ёғини суриштирсанг Аниғини билмоқчи бўлсанг, очиғини айтганда, аслида. У ёғини суриштирсанг, қишлоқда ҳамманинг рўзғори танг. — Ойбек, Танланган асарлар
  • Уни қуй, буни қўй Уни қўй, буни қўй, қачон бизникига келасан?
Тўлиқ мақола →
ун

эск. шв. Товуш, овоз

Анчадан сўнг итларнинг уни ўчди — С. Анорбоев, Окрой

Овозини эшитиш учун томоғига зўр бериб кўради. Фақат қандайдир хирилдоқ ун чиқа- — С. Азимов, Оппоқтонг қўшиғи

Тўлиқ мақола →
уд

от Катта ноксимон косахонали, калта дастали, кўп торли, чертиб чалинадиган мусиқа асбоби.

Уд чалмоқ.

Уд [барбат] — қадимги Ўрта Осиёда чертма торли мусиқа асбоби. — Фан ва турмуш

Тўлиқ мақола →
уф

унд. с. Бирор нарсадан шикоят, ранжиш, бўғилиш каби туйғуларни ифодалайди.

Уф, ҳаво жудаям дим! Уф, саримсоқ иси келяпти! Уф, ҳамма ёқни тутун босиб кетди!

— Уф! Сувсадим, — деди Фотима елпиғичини силкитар экан. — П. Турсун, Ўқитувчи

Хотин паранжиси билан айвоннинг олдига ўтириб олгач, уф, деб чайқалди. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

Йигит ичкари кирди; қўлидаги портфелини диванга улоқтирди; уф тортиб, пешонасига урди. — А. Қаҳҳор, Қайғулар

Тўлиқ мақола →
уҳ

унд. с. Чарчаш, бўғилиш каби руҳий-жисмоний ҳис-туйғуларни ифода этади.

[Марям:] Уҳ! Жуда қийин ҳолда қолдим-да!Ҳамза, Ким ўғри?

— Уҳ, бу Говнинг қилаётган найранги! — деди-да, Абдурасул токчага суяб қўйилган қўшотарни қўлига олди. — П. Турсун, Ўқитувчи

  • Уҳ тортмоқ У [Қобил] ғамгин ва хаёлчан гапириб, ҳикояси давомида неча-неча марта уҳ тортди. — Ш. Рашидов, Бўрондан кучли
Тўлиқ мақола →
ул

(у — чўзиқ) Ўғил.

Бежой билдим, тўрам, Ёдгор улингни, Аймоқнинг юртига талаб қилибди; Қандай жўнатасан жон-у дилингни?! — Ёдгор

Армон билан мен улдан айрилдим дер, Кетганингни, болам, билмай қолдим дер. — Равшан

Тўлиқ мақола →

Ҳаммасини кўриш · 621 →

Таърифлар ичида

906 та
лақилламоқ

лақилла Вақтни бекорга ўтказмоқ, сандироқламоқ. Каттароқ иш тополмай, икки йил ишсиз лақиллаб юрганидан хабари ёʻқ. С. Анорбоев, Оқсой Алданиб ишонмоқ. Ўшанинг г

тирагич

тирагич айн. Тирак. Бу гал ҳам ўзи олдин ўтди. Унга ягона тирагич бел бўлди. Ойдин, Гулсанам

коронка

коронка Тишни сақлаш учун унга кийдириб қуйиладиган, металл ёки пластмассадан қилинган қоплама.

антитана

антитана Организмга оқсил табиатли модда (антиген) киритилганда, унга қарши ҳосил бўладиган моддалар.

Ҳаммасини кўриш · 906 →

Эртаклар

271 та
Абдуазиз
Халқ оғзаки ижоди

Абдуазиз бой отасидан қолган мол-мулкни совуриб, қирқта жўрасидан ёрдам сўрайди, аммо улар ёрдам бермайди. Кейинчалик у карвон билан сафарга чиқиб, қудуқд

Аҳмоқ жўралар
Халқ оғзаки ижоди

Бу эртакда Юз Муҳаммад исмли калнинг топқирлиги ва айёрлиги орқали аҳмоқ жўраларини алдаб, улардан қутулиши ҳикоя қилинади. Унинг ҳар бир ҳийласи кутилмага

Аҳмоқ подшо
Халқ оғзаки ижоди

Бу эртакда ўғрилик қилган бир кишининг айби билан бошланган воқеалар занжири аҳмоқ подшоҳнинг бемаъни ҳукмлари туфайли кулгили тус олади. Адолатни ўрнатис

Аждар қуш
Халқ оғзаки ижоди

Етим қиз ғорда яшар экан, уни аждар қуш асраб, ўзига макон қилиб олади. Бир ботир йигит аждар қушни ўлдириб, қизни қутқаради ва у билан бахтли ҳаёт кек

Алдаркўса ва бой
Халқ оғзаки ижоди

Алдаркўса ёʻлда кетаётиб, ўзининг устидан кулмоқчи бўлган такаббур бойга дуч келади. Алдаркўса ўзининг зукколиги билан бойни қандай алдашни ўйлаб топ

Алвасти
Халқ оғзаки ижоди

Бир йигит тасодифан алвастининг телпагини қўлга киритади ва шу орқали кўринмас бўлиб қолади. У алвасти билан бирга турли саргузаштларга дуч келади, жумлад

Ҳаммасини кўриш · 271 →

Шева материаллари

36 та
Арава(к)
Хоразм вилояти · Арава(к)

Бурунга тақиладиган аёллар тақинчоғи.

Кйнгей
Фарғона вилояти · кунгай

кунгай, офтобро'й

айбағар
Қорақалпоғистон Республикаси · кунгабоқар

кунгабоқар

бақтар
Қорақалпоғистон Республикаси · кунгай (офтоб тушадиган томон)

Ҳаммасини кўриш · 36 →