фл. Кўнглига тугиб қўймоқ, эслаб қолмоқ.
Қидирув
«тугинмоқ» бўйича 77 та натижа
Филтр
Луғат тури
Луғат мақолалари
77 та
Изоҳли луғат
· яна 6 та луғатда
фл. 1. Тугун солмоқ; тугун солиб уламоқ, боғламоқ.
Рўмолнинг учини тугмоқ. Ипнинг икки учини тугиб боғламоқ.
Сочин тугиб, саллани ўрай берди бошига. — Ойсулув
2. (жўналиш келишиги билан) Ўраб боғламоқ, бўғчаламоқ; ўраб, тугун солиб жойламоқ.
Дастурхонга нон тугмоқ. Белга (белбоғга) пул тугмоқ.
Кейин сандиқни очиб, бисотидан бир кийимлик чит олди-да, баркашнинг устига қўйиб, дастурхонга тугди. — Т. Алимов, Совға
Нодир индамай ўрнидан турди. Ойиси рўмолчага нон, мева-чева тугди. — С. Юнусов, Кутилмаган хазина
3. Четларини ёпиштириб ясамоқ, тайёрламоқ (чучвара, сомса ва шу кабиларни).
Манти тугмоқ. Сомса тугмоқ.
Дугоналар иш билан банд бўлишди: бири патир ясади, бири сомса тугди. — Ҳ. Ғулом, Тошкентликлар
Гўшти, хамири тайёр, мантини ўзингиз тугиб юборинг, иним, чаққонсиз, ҳар ишга қўлингиз келиша қолади. — Ойбек, Улуғ ёʻл
Келин шундай митти чучвара тугадики, унинг тўрттаси битта қошиққа сиғади. — Газетадан
4. кўчма Йиғмоқ, тўплаб ғамламоқ.
Топганини тугади.
Аёллар кўз ёши тўкиб, бу хонадонда ҳамма нарса бор, фақат тўй етишмади, боёқиш йиғди, тугди, эссиз, келин кўрмай кетди, деб афсусланишган эди. — С. Нуров, Нарвон
Топганимни шунга тугиб қўйиб, ўзим бола-чақа билан пўстакнинг жунини ейман. — А. Қаҳҳор, Тобутдан товуш
5. бот. Ҳосил нишонасини бермоқ, мева солмоқ.
Олча ғуж-ғуж тугибди.
Бу вақт кўклам келиб, ҳамма ёқни яшил либос билан безаган, гуллар ғунча тугиб, ариқчаларда сувлар ҳайқириб оққан, дов-дарахтлар томирига жон кирган пайт. — Ж. Абдуллахонов, Тўфон
Бу орада дарахтлар гуллаб, мева туга бошлади. — С. Нуров, Нарвон
- Муштини тугмоқ Бармоқлари учини кафт ичига олмоқ, кафт ичида бирлаштирмоқ. Худди бокс тушадигандай муштини тугиб, тирсагини чиқариб, семиз гавдасини полвонларча лапанглатиб юради. — Ҳ. Назир, Ёнар дарё— Бари бир топажакман! — муштини тугиб, осмонга ўқталди Эшжон. — С. Сиёев, Ёруғлик
- Думини тугмоқ Шундан кейин қурилиш раҳбарлари уларнинг думларини тугиб, униси бўлмаса, буниси, деб яна бошқа шунга ўхшаш кишиларни таваккал қилиб ишга олиша беради. — Муштум
- Кўнгилга (ёки дилга, қалбга, юракка, кўкракка) тугмоқ 1. Кўнгилда сақламоқ, ёдда тутмоқ; унутмай йиғиб юрмоқ. Кўнглимга тугиб юрган гапларимни бугун сиз билан очиқ гаплашмоқчи эдим. — П. Турсун, ЎқитувчиУ ҳамқишлоқ дугоналарининг энг ширин тилакларини, энг азиз туйғуларини дилига тугиб, ардоқлаб бормоқда. — А. Мухтор, Опа-сингилларУлуғ ишга бўлсин деб ҳисса, Қалбга тугиб иштиёқ, ҳавас Сайёр.Утар бобонинг кўпдан бери кўнглига тугиб юрган бир нияти бор эди. — С. Сиёев, АвазКўкрагига тугган нияти менга маълум, Ёʻлчибой. — Ойбек, Танланган асарларБунинг устига уста мутахассислар ҳузурига юрагига тугиб қўйган бир фикрни айтиб, маслаҳат олиш учун ҳам борган эди. — Ш. Рашидов, Бурондан кучлиУ [Ҳайдар] Анорхонга нимадир совға қилишни кўнглига тугиб қўйган. — И. Раҳим, ИхлосЭнди Раззоқвойнинг бошини иккита қилиб қўйсак ҳам бўларди, деб орзу қилди чол ва ўғли билан бу ҳақда бафуржа гаплашишни дилига тугиб қўйди. — Ҳ. Ғулом, Машъал
Изоҳли луғат
· яна 4 та луғатда
1. 1. Мусулмонларнинг ёғоч дастага ўрнатилган қўтос, ҳўкиз ёки от думидан ва ярим ой тасвиридан иборат байроқсимон белгиси (қадимдан Шарқ мамлакатларида ҳукмдорлик, беклик ва ш. к. белгиси ҳисобланган)
У кўчанинг нариёғидаги бир авлиёнинг соғонаси устига ўрнатилган тути кўрди — Ш. Тошматов, Эрк қуши
2. эск. 2. Байроқ, алам
Ё бирор жаҳонгир, юрт таловчининг Унутиб қолдирган мудҳиш туғидир — Ш. Раҳмон, Юрак қирралари
Инглизча-ўзбекча-русча ўқув луғати
· яна 1 та луғатда
tuʼgaɪ
н ўзбекчатўқайрусчатуга́й
Изоҳли луғат
· яна 4 та луғатда
ТУГАЛ ' охирига етказилган', ' чала ери ёʻқ', ' тўлиқ'. Бу ҳўлёзмани т у г а л асар деб бўлмайди. Қадимги туркий тилда ҳам шундай маънони англаттан бу сўз асли ' охирига ет—' маъносини англатган тўкä— феълидан (ПДП, 435; DS, 595) —л қўшимчаси билан ясалган (ПДП, 435; DS, 595); кейинроқ икки унли ора — лиғидаги к ундоши г ундошига алмашган (Девон, ИИ, 259); ўзбек тилида ü унлисининг юмшоқлик белгиси иўқолган: тüкä— + л = тўкäл > тüгäл > тугäл
1. Битган, чала ери ёʻқ, охирига, поёнига етказилган
Энди билишимча, биз ўша даврларда ўйнаган нарсаларимиз ҳали тугал бўлмаган, анча ғўр асарлар эди — Ҳ. Носирова, Мен ўзбек қизиман
Элмурод биринчи куни беш вақт намозни тугал ўқиди. Иккинчи куни учтасини ўқиб, иккитасини қазо қилди — П. Турсун, Ўқитувчи
Она, тугал ёзишдан қаламим ожиз — Ғайратий
2. Тўла-тўкис, бекам-кўст; тўлиқ, бут
Тугал фикр. Тугал жумла
Икки пуд буғдой билан беш пуд шоли бериб қутулмоқчи бўлибди. Жаниш бўлса, тугал берасан, деб туриб олибди — Ҳ. Шаме, Душман
Домлангизни шундоқ катта профессор қилиб, обрў, уй-жойларимиз тугал бўлганда, шуларни ташлаб кетиб қоламанми, деб қўрқаман — Мирмуҳсин, Умид
ҳарбий Alayla tümen arasındaki bir birlik, liva.БРИГАДА