sft. Tugi bor, tugʻ oʻrnatilgan; tugʻ koʻtargan.
Qanchasi piyoda, botirlar otli, Ikkovi koʻtargan tugʻli bayroqni. — Bahrom va Gulandom
Qidiruv
«tugʻli» boʻyicha 49 ta natija: Izohli
Filtr
Lugʻat turi
Lugʻat maqolalari
49 ta1. 1. Musulmonlarning yogʻoch dastaga oʻrnatilgan qoʻtos, hoʻkiz yoki ot dumidan va yarim oy tasviridan iborat bayroqsimon belgisi (qadimdan Sharq mamlakatlarida hukmdorlik, beklik va sh. k. belgisi hisoblangan)
U koʻchaning nariyogʻidagi bir avliyoning sogʻonasi ustiga oʻrnatilgan tuti koʻrdi — Sh. Toshmatov, Erk qushi
2. esk. 2. Bayroq, alam
Yo biror jahongir, yurt talovchining Unutib qoldirgan mudhish tugʻidir — Sh. Rahmon, Yurak qirralari
TUGAL ' oxiriga yetkazilgan', ' chala yeri yoʻq', ' toʻliq'. Bu hoʻlyozmani t u g a l asar deb boʻlmaydi. Qadimgi turkiy tilda ham shunday maʼnoni anglattan bu soʻz asli ' oxiriga yet—' maʼnosini anglatgan toʻkä— feʼlidan (ПДП, 435; DS, 595) —l qoʻshimchasi bilan yasalgan (ПДП, 435; DS, 595); keyinroq ikki unli ora — ligʻidagi k undoshi g undoshiga almashgan (Devon, II, 259); oʻzbek tilida ü unlisining yumshoqlik belgisi ioʻqolgan: tükä— + l = toʻkäl > tügäl > tugäl
1. Bitgan, chala yeri yoʻq, oxiriga, poyoniga yetkazilgan
Endi bilishimcha, biz oʻsha davrlarda oʻynagan narsalarimiz hali tugal boʻlmagan, ancha gʻoʻr asarlar edi — H. Nosirova, Men oʻzbek qiziman
Elmurod birinchi kuni besh vaqt namozni tugal oʻqidi. Ikkinchi kuni uchtasini oʻqib, ikkitasini qazo qildi — P. Tursun, Oʻqituvchi
Ona, tugal yozishdan qalamim ojiz — Gʻayratiy
2. Toʻla-toʻkis, bekam-koʻst; toʻliq, but
Tugal fikr. Tugal jumla
Ikki pud bugʻdoy bilan besh pud sholi berib qutulmoqchi boʻlibdi. Janish boʻlsa, tugal berasan, deb turib olibdi — H. Shame, Dushman
Domlangizni shundoq katta professor qilib, obroʻ, uy-joylarimiz tugal boʻlganda, shularni tashlab ketib qolamanmi, deb qoʻrqaman — Mirmuhsin, Umid
ot 1. Kiyim, gʻilof va shu kabilarning chetiga qadaladigan, odatda toʻgarak shaklidagi tutqich.
Sadaf tugma. Koʻylak tugma-si. Tugma qadamoq.
Havo hali isimagan boʻlsa ham, xomsemiz hokim formasining koʻkrak tugmalarini yechib tashlab, yelpinishga tutindi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha
Kiyimga qadaladigan tugma tez uzilib ketmasin desangiz, uni shamga ishqab olingan ipda tiking. — Gazetadan
2. Ulagich, knopka.
Qudrat qoʻngʻiroq tugmasini bosdi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha
Sattor liftning pastga olib tushadigan tugmasini bosmoqchi edi — P. Qodirov, Erk
Hamshira chiqib ketgach, Ahmedov stolining burchagidagi tugmasini bosdi. — H. Nuʼmon, Fasllar
sft. Tugilgan, tugib qoʻyilgan.
Uchi tuguk arqon.
Daryoda yuzgan qayiqmi! Sening belbogʻing tugukmi? — Poʻlkan, Hasan batrak
Odam qadri magar buyukdan-buyuk, Lekin qay dillarda malomat tuguk. — A. Oripov
inkor-taʼkid yukl. Narsa, kimsanigina emas, balki; u yoqda tursin, hatto
Sendan molim tugul, jonimni ham ayamayman.
Yaroq tugul, yoʻq qoʻlingda tayogʻing. — Nigor va Zamon
Kunlar isib, daryo tugul, dengizning ham taʼsiri boʻlmay qoldi. — M. Muhamedov, Qahramon izidan
Jon shunaqa shirin narsaki, oshna-ogʻayni tugul, ota-onadan tondiradi! — Shuhrat, Oltin zanglamas