a bom, woman recently confined
- tugʻgan ayol puerpera, puerperant
Qidiruv
«tugʻgan» boʻyicha 103 ta natija
Filtr
Lugʻat turi
Lugʻat maqolalari
77 ta
Izohli lugʻat
· yana 6 ta lugʻatda
fl. 1. Tugun solmoq; tugun solib ulamoq, bogʻlamoq.
Roʻmolning uchini tugmoq. Ipning ikki uchini tugib bogʻlamoq.
Sochin tugib, sallani oʻray berdi boshiga. — Oysuluv
2. (joʻnalish kelishigi bilan) Oʻrab bogʻlamoq, boʻgʻchalamoq; oʻrab, tugun solib joylamoq.
Dasturxonga non tugmoq. Belga (belbogʻga) pul tugmoq.
Keyin sandiqni ochib, bisotidan bir kiyimlik chit oldi-da, barkashning ustiga qoʻyib, dasturxonga tugdi. — T. Alimov, Sovgʻa
Nodir indamay oʻrnidan turdi. Oyisi roʻmolchaga non, meva-cheva tugdi. — S. Yunusov, Kutilmagan xazina
3. Chetlarini yopishtirib yasamoq, tayyorlamoq (chuchvara, somsa va shu kabilarni).
Manti tugmoq. Somsa tugmoq.
Dugonalar ish bilan band boʻlishdi: biri patir yasadi, biri somsa tugdi. — H. Gʻulom, Toshkentliklar
Goʻshti, xamiri tayyor, mantini oʻzingiz tugib yuboring, inim, chaqqonsiz, har ishga qoʻlingiz kelisha qoladi. — Oybek, Ulugʻ yoʻl
Kelin shunday mitti chuchvara tugadiki, uning toʻrttasi bitta qoshiqqa sigʻadi. — Gazetadan
4. koʻchma Yigʻmoq, toʻplab gʻamlamoq.
Topganini tugadi.
Ayollar koʻz yoshi toʻkib, bu xonadonda hamma narsa bor, faqat toʻy yetishmadi, boyoqish yigʻdi, tugdi, essiz, kelin koʻrmay ketdi, deb afsuslanishgan edi. — S. Nurov, Narvon
Topganimni shunga tugib qoʻyib, oʻzim bola-chaqa bilan poʻstakning junini yeyman. — A. Qahhor, Tobutdan tovush
5. bot. Hosil nishonasini bermoq, meva solmoq.
Olcha gʻuj-gʻuj tugibdi.
Bu vaqt koʻklam kelib, hamma yoqni yashil libos bilan bezagan, gullar gʻuncha tugib, ariqchalarda suvlar hayqirib oqqan, dov-daraxtlar tomiriga jon kirgan payt. — J. Abdullaxonov, Toʻfon
Bu orada daraxtlar gullab, meva tuga boshladi. — S. Nurov, Narvon
- Mushtini tugmoq Barmoqlari uchini kaft ichiga olmoq, kaft ichida birlashtirmoq. Xuddi boks tushadiganday mushtini tugib, tirsagini chiqarib, semiz gavdasini polvonlarcha lapanglatib yuradi. — H. Nazir, Yonar daryo— Bari bir topajakman! — mushtini tugib, osmonga oʻqtaldi Eshjon. — S. Siyoyev, Yorugʻlik
- Dumini tugmoq Shundan keyin qurilish rahbarlari ularning dumlarini tugib, unisi boʻlmasa, bunisi, deb yana boshqa shunga oʻxshash kishilarni tavakkal qilib ishga olisha beradi. — Mushtum
- Koʻngilga (yoki dilga, qalbga, yurakka, koʻkrakka) tugmoq 1. Koʻngilda saqlamoq, yodda tutmoq; unutmay yigʻib yurmoq. Koʻnglimga tugib yurgan gaplarimni bugun siz bilan ochiq gaplashmoqchi edim. — P. Tursun, OʻqituvchiU hamqishloq dugonalarining eng shirin tilaklarini, eng aziz tuygʻularini diliga tugib, ardoqlab bormoqda. — A. Muxtor, Opa-singillarUlugʻ ishga boʻlsin deb hissa, Qalbga tugib ishtiyoq, havas Sayyor.Utar boboning koʻpdan beri koʻngliga tugib yurgan bir niyati bor edi. — S. Siyoyev, AvazKoʻkragiga tuggan niyati menga maʼlum, Yoʻlchiboy. — Oybek, Tanlangan asarlarBuning ustiga usta mutaxassislar huzuriga yuragiga tugib qoʻygan bir fikrni aytib, maslahat olish uchun ham borgan edi. — Sh. Rashidov, Burondan kuchliU [Haydar] Anorxonga nimadir sovgʻa qilishni koʻngliga tugib qoʻygan. — I. Rahim, IxlosEndi Razzoqvoyning boshini ikkita qilib qoʻysak ham boʻlardi, deb orzu qildi chol va oʻgʻli bilan bu haqda bafurja gaplashishni diliga tugib qoʻydi. — H. Gʻulom, Mashʼal
Izohli lugʻat
· yana 4 ta lugʻatda
1. 1. Musulmonlarning yogʻoch dastaga oʻrnatilgan qoʻtos, hoʻkiz yoki ot dumidan va yarim oy tasviridan iborat bayroqsimon belgisi (qadimdan Sharq mamlakatlarida hukmdorlik, beklik va sh. k. belgisi hisoblangan)
U koʻchaning nariyogʻidagi bir avliyoning sogʻonasi ustiga oʻrnatilgan tuti koʻrdi — Sh. Toshmatov, Erk qushi
2. esk. 2. Bayroq, alam
Yo biror jahongir, yurt talovchining Unutib qoldirgan mudhish tugʻidir — Sh. Rahmon, Yurak qirralari
Inglizcha-oʻzbekcha-ruscha oʻquv lugʻati
· yana 1 ta lugʻatda
tuʼgaɪ
n oʻzbekchatoʻqayruschaтуга́й
Izohli lugʻat
· yana 4 ta lugʻatda
TUGAL ' oxiriga yetkazilgan', ' chala yeri yoʻq', ' toʻliq'. Bu hoʻlyozmani t u g a l asar deb boʻlmaydi. Qadimgi turkiy tilda ham shunday maʼnoni anglattan bu soʻz asli ' oxiriga yet—' maʼnosini anglatgan toʻkä— feʼlidan (ПДП, 435; DS, 595) —l qoʻshimchasi bilan yasalgan (ПДП, 435; DS, 595); keyinroq ikki unli ora — ligʻidagi k undoshi g undoshiga almashgan (Devon, II, 259); oʻzbek tilida ü unlisining yumshoqlik belgisi ioʻqolgan: tükä— + l = toʻkäl > tügäl > tugäl
1. Bitgan, chala yeri yoʻq, oxiriga, poyoniga yetkazilgan
Endi bilishimcha, biz oʻsha davrlarda oʻynagan narsalarimiz hali tugal boʻlmagan, ancha gʻoʻr asarlar edi — H. Nosirova, Men oʻzbek qiziman
Elmurod birinchi kuni besh vaqt namozni tugal oʻqidi. Ikkinchi kuni uchtasini oʻqib, ikkitasini qazo qildi — P. Tursun, Oʻqituvchi
Ona, tugal yozishdan qalamim ojiz — Gʻayratiy
2. Toʻla-toʻkis, bekam-koʻst; toʻliq, but
Tugal fikr. Tugal jumla
Ikki pud bugʻdoy bilan besh pud sholi berib qutulmoqchi boʻlibdi. Janish boʻlsa, tugal berasan, deb turib olibdi — H. Shame, Dushman
Domlangizni shundoq katta professor qilib, obroʻ, uy-joylarimiz tugal boʻlganda, shularni tashlab ketib qolamanmi, deb qoʻrqaman — Mirmuhsin, Umid
ҳарбий Alayla tümen arasındaki bir birlik, liva.BRIGADA
Taʼriflar ichida
12 tabejiz Bekor, bekorga, bekordan-bekor, asossiz (faqat boʻlishsiz feʼllar bilan). Har kim oʻrganini oladi deb, bejiz aytilmagan. Ertoʻgʻon degan otni Otam qoʻymagan bejiz.
itvachcha Itning bolasi, itdan tugʻilgan (yosh bolaga nisbatan qoʻllanadi). Nuqul itvachcha der emish. Astagʻfirullo, oʻz bolasini, oʻzi tugʻgan bolani itvachcha desa-ya!
tonnali Tonna ogʻirligidagi. Bir tonnali tosh. Yuz tonnali bomba. Nor-mat vistavkada turli nav bugʻdoylarni, saksontadan tugʻgan nasldor choʻchqalar-u oʻn paqirlab sut be
subh Erta tong payti; saboh, sahar. Tinmagur shahrimizning Subhida shuncha ovoz. Gʻ. Gʻulom Subh chogʻida magar chiqqanda yorim toʻlgʻanib. Gul yoqasin chok etar, bulbuld
sharh Biror narsaning mazmuni, mohiyatini ochib berish, tushuntirib berish; izohlash, izoh. Sharhlar bilan chiqarilgan Navoiy asarlari. Abdurahmon kutilmaganda jonlanib k
tasadduq Sadaqa; qurbon, fido. Qaniki topilsa yorim, Tasadduqdir harna borim. Ravshan und. s. Sadaqa boʻlay, oʻrgilay. Hammasini kiyib, zeb-u ziynatlarni taqib olibsiz-ku
Ertaklar
12 ta
Xalq ogʻzaki ijodi
Bu ertakda podshohning oʻgʻil farzand koʻrish istagi va bu istakning amalga oshishi uchun qilingan hiyla-nayranglar tasvirlanadi. Shuningdek, oddiy dehqonning o
Xalq ogʻzaki ijodi
Uch aka-uka otasining oltin toyini oʻgʻirlab ketayotgan sirli maxluqni topishga urinadi. Kenja oʻgʻil Badalqorachi bu sirni ochib, bir qancha qizlarni devlar zu
Xalq ogʻzaki ijodi
Ushbu ertakda boyning oʻgʻli botir yigitga aylanib, turli sarguzashtlarni boshidan kechiradi. U ajdarni yengib, podshoh qiziga uylanadi va oʻziga oʻxshagan ukas
Xalq ogʻzaki ijodi
Bu ertakda Zulayho ismli ayolning hasadi tufayli koʻp azob chekkan Huriliqo ismli qizning sarguzashtlari hikoya qilinadi. Uning sadoqati va sabri oxir-oqibat ba
Xalq ogʻzaki ijodi
Bu ertakda ikki aka-uka, Hasan va Husan, sarguzashtlarga boy hayot kechirib, turli mamlakatlarda qahramonlik koʻrsatadi. Ular oʻzlarining jasorati va topqirligi
Xalq ogʻzaki ijodi
Bu ertakda podshohning yaramas oʻgʻlini oʻqitib, toʻgʻri yoʻlga solgan kambagʻal qizning donoligi va matonati hikoya qilinadi. Uning aql-zakovati tufayli podsho