Поиск

sft. 1. Tagi, tubi bor.

Oyogʻida qora charm tagli oq piyma-etik. — Mushtum

2. ayn. Tagdor.

Tagli odam.

ot 1. Narsaning ostki, pastki qismi, tubi.

Paqirning tagi teshilibdi. Tuflining tagi loy boʻlibdi.

Qoʻgʻazordagi vodokachka tiklanadigan boʻlsa, tagi bilan qoʻporib tashlaymiz. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

2. Biror holatda boʻlgan, joylashgan narsaning ost tomoni, pastki tomon (yer, boʻshliq yoki boshqa narsa).

Stolning tagiga bekinmoq.

Toʻgʻon tagidan oʻtgan suv

shalolasi kanalni teshib yuborishi yoki qirgʻoqlarni oʻpirib ketishi mumkin. — S. Siyoyev, Yorugʻlik

Koʻkragini baland tutdi-da, yaktak choʻntagidan nosini olib, bir chimdimini til tagiga tashladi. — Oydin, Hikoyalar

3. Tik holatli narsalarning ost qismi atrofi, yon-beridagi yer sathi.

Doim devor tagida turadigan stol ikki karavot oʻrtasiga olingan. — Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol

Kun tikkaga kelguncha toʻxtamay yurib, tik choʻqqining shundoq tagiga keldik. — Oʻ. Usmonov, Sirli sohil

4. Narsa yoki shaxsning boshqa bir narsa, sath va shu kabilarga tegib, oʻrnab turgan tomoni; ost.

Koʻrpachaning tagi. Xat stol ustidagi kitobning tagida.

Maktubni oʻqib, yostiq tagiga qoʻydi. — K. Yashin, Hamza

U bir oz oldinda, tagidagi saman yoʻrgʻaning bir tekis yurishiga mos sal chayqalib, xayolga choʻmib oʻtiripti. — O. Yoqubov, Er boshiga ish tushsa

5. Narsaning oʻz sirtiga qarama-qarshi boʻlgan tomoni; ich.

Domla yer ostidan paranji tagida jilpanglab turgan shoʻx ayaga bir boqdi-da, nikoh xutbasini boshlab yubordi. — Mushtum

Pidjagining tagidan kiyilgan oq sadaf tugmali rangdor, katak koʻylak arzon kostyumga juda mos kelgan. — P. Qodirov, Uch ildiz

6. Yer, suv kabilarning ost, ich tomoni; ost, ich.

Bilmadim, koʻkka uchdimi, yer tagiga kirdimi — Oybek, Tanlangan asarlar

7. Asli, zoti (ota-bobolari), kelib chiqishi.

Tagimiz kambagʻal. Otamizning kasbi hammollik edi. — P. Tursun, Oʻqituvchi

U ham tagi koʻrgan oiladan chiqqan. — Mirmuhsin, Umid

Mening otim — Olim. Tagi Chorvoqlikman. — S. Karomatov, Bir tomchi qon

8. Zamir; asos.

Ahmad buning tagida bir gap borligini payqadi. — Mirmuhsin, Meʼmor

Elmurod qassobning siyosat toʻgʻrisidagi savoli tagida uning oʻz gʻarazi va tashvishi yotganini payqadi. — P. Tursun, Oʻqituvchi

9. Oxir-oqibat, natija.

Sabr tagi — sar(iq) oltin. — Maqol

Mehnat tagi — rohat, degan qadimgilar. — Oybek, Oltin vodiydan shabadalar

Ustod Qavom bu ishning tagi yomonligini bilardi. — Mirmuhsin, Meʼmor

10. (3-shaxs egalik qoʻshimchasi bilan — tagi) Narsaning muayyan holati, miqdori (koʻp yoki oz (kam) soʻzi bilan qoʻllanadi).

Keyin birini ilitib, birini pishirib yeb, ikkisini choʻntagiga solib ketdi. Tagi koʻp boʻlsa ham koshki edi. — Mushtum

Oʻgʻlim, bu ikki otga yarashiqli narsalarning ham tagi kamdir. — Erali va Sherali

ot 1. Biror buyumning tagini, ost qismini yasash uchun bop material.

2. Narsaning tagiga qoʻyish uchun ishlangan qurilma, moslama.

Kurkalarni sugʻorish-da ruxlangan chelaklardan foydalaniladi, chelak yogʻoch taglikka qoʻyiladi. — Oʻzbekiston parrandachiligi

3. Chaqaloqning tagiga solib qoʻyiladigan yumshoq mato.

Tagiga nam oʻtganini sezib, boshqatdan yoʻrgaklamoqchi boʻldi. Buni sezgan Salima irgʻib oʻrnidan turib, taglik keltirib berdi. — R. Fayziy, Hazrati inson

sft. Nasl-nasabi yaxshi va oʻz joyi, yetarli mol-mulkiga ega.

Tagli-joyli odamlarda, supaga bir gilam solib qoʻyipti, nax ikki yogʻidan uch qarichdan tushib yotipti — Mushtum

ata-tegi jaqsı, bardamlı

(I.2-rasm, ye) tushirish-koʻtarish ishlarida BQBni quduq ogʻzida ushlab (tutib) turishga moʻljallangan. U qulfning pastki oʻyilgan joyiga tiqiladi, dastani qoʻl bilan ushlab turish taqiqlanadi. Vilka unga payvandlangan maxsus dasta tomonidan ushlanadi. Oʻlchami nipelli birikadigan burgʻilash quvurlari oʻlchamiga — 33,5; 42; 50 mm va mufta-qulfli birikadigan burgʻilash quvurlari oʻlchamiga — 42; 50 va 63,5 mm mos keladi.